Araukaria, igława (Araucaria Juss.) – rodzaj drzew iglastych z rodziny araukariowatych. Obejmuje 19 gatunków. Dwa gatunki rosną w południowej części Ameryki Południowej, pozostałe we wschodniej Australii, na Nowej Gwinei i Nowej Kaledonii. Drzewa są wiecznozielone, dwupienne (rzadko jednopienne) i wyróżniają się regularnym pokrojem.
Nazwa rodzaju pochodzi od Indian Araukanów, rdzennych mieszkańców Chile, których tereny porastały drzewa tego rodzaju. Nasiona araukarii chilijskiej są jadalne i spożywane przez tubylców. Jadalne są także nasiona innych gatunków (np. araukarii Bidwilla i brazylijskiej). Niektóre gatunki dostarczają wartościowego drewna. Uprawiane są też jako rośliny ozdobne. W klimacie umiarkowanym popularną rośliną pokojową jest araukaria wyniosła. Jedynym gatunkiem możliwym do uprawy w gruncie w tej strefie jest araukaria chilijska (młode rośliny wymagają jednak ochrony przed mrozem). thumb|Araucaria luxurians na Nowej Kaledonii thumb|Araucaria columnaris na Nowej Kaledonii thumb|Araucaria heterophylla na wyspie Norfolk
Morfologia Pokrój Zimozielone, wysokie drzewa (dorastają do 70 m). Gałęzie wyrastają w regularnych okółkach. Pąki są niepozorne – liście okrywają końce pędów. Młode drzewa są rozgałęzione od dołu. Z wiekiem pień się u dołu oczyszcza i starsze drzewa mają długi, nagi pień zakończony spłaszczoną koroną. Liście Liścienie w liczbie od 2 do 4. Liście młodych roślin są igiełkowate, cienkie, ułożone są luźno i skrętolegle na pędzie. Liście starszych roślin są sztywne, łuskowate, jajowolancetowate lub szydlaste, ostro zakończone. Ściśle przylegają do siebie i są trwałe. Kwiaty Rozdzielnopłciowe, kwiaty męskie i żeńskie rozmieszczone są na różnych roślinach (dwupienność). Męskie szyszki wyrastają na szczytach pędów pojedynczo lub w skupieniach. Składają się z wielu spiralnie ułożonych łusek z pylnikami (mikrosporangiami) składającymi się z 6–8 komórek. Są wydłużone i osiągają znaczne rozmiary, np. u A. muelleri do 25 cm długości. Szyszki żeńskie powstają pojedynczo, są kuliste, okazałe i ciężkie (u A. bidwillii osiągają do 30 cm długości i 5 kg wagi). Łuski w szyszkach żeńskich są bardzo liczne, spłaszczone i odłamują się po dojrzeniu. Na łuskach znajdują się przyrośnięte do nich pojedyncze zalążki. Nasiona Połączone z łuskami nasiennymi, wraz z którymi odpadają od osi szyszki. Na brzegu bywają lekko oskrzydlone.
Biologia Drzewa długowieczne, w większości dwupienne. Kwiaty są wiatropylne. Szyszki dojrzewają dopiero w drugim lub trzecim roku, po czym rozpadają się. Nasiona kiełkują epigeicznie lub hipogeicznie.
Systematyka i pochodzenie Współcześnie o ograniczonym rozprzestrzenieniu, natomiast dawniej rośliny z tego rodzaju odgrywały znaczącą rolę w lasach, zwłaszcza w czasie jury.
Jest to jeden z trzech współczesnych rodzajów z rodziny araukariowatych (Araucariaceae). Wyróżnia się w jego obrębie 19 gatunków łączonych w dwie sekcje:
Sekcja Araucaria (syn. sekcja Columbea) – szerokie liście, szyszki o średnicy przekraczającej 12 cm średnicy: Araucaria angustifolia (syn. Araucaria brasiliana) – araukaria brazylijska, igława brazylijska – południowa Brazylia, północno-wschodnia Argentyna. Araucaria araucana (syn. Araucaria imbricata) – araukaria chilijska, igława chilijska – centralne Chile, zachodnia Argentyna. Araucaria bidwillii – araukaria Bidwilla – wschodnia Australia. Araucaria hunsteinii – Nowa Gwinea. Sekcja Eutacta – liście wąskie, szyszki o średnicy poniżej 12 cm: Araucaria bernieri – Nowa Kaledonia. Araucaria biramulata – Nowa Kaledonia. Araucaria columnaris – araukaria kolumnowa – Nowa Kaledonia. Araucaria cunninghamii – wschodnia Australia, Nowa Gwinea. Araucaria heterophylla – araukaria wyniosła, igława wyniosła, jodełka pokojowa – Norfolk. Araucaria humboldtensis – Nowa Kaledonia. Araucaria laubenfelsii – Nowa Kaledonia. Araucaria luxurians – Nowa Kaledonia. Araucaria montana – Nowa Kaledonia. Araucaria muelleri – Nowa Kaledonia. Araucaria nemorosa – Nowa Kaledonia. Araucaria rulei – Nowa Kaledonia. Araucaria schmidii – Nowa Kaledonia. Araucaria scopulorum – Nowa Kaledonia. Araucaria subulata – Nowa Kaledonia.
Przypisy
Kategoria:Araukariowate