Cmentarz ewangelicki przy ul. Chełmińskiej w Rumi – dawny cmentarz protestancki położony w Rumi, w rejonie ulic Chełmińskiej i Subisława. Nekropolia powstała na początku XX wieku i jest ujęta w ewidencji zabytków jako cmentarz ewangelicki. W gminnym wykazie zabytków Rumi obiekt został określony jako „Cmentarz ewangelicki, ob. Pomnik Pamięci Narodowej” przy ul. Subisława i ul. Chełmińskiej.

Historia Cmentarz związany był z dawną społecznością ewangelicką Rumi. Jej rozwój nastąpił w XIX wieku, zwłaszcza po utworzeniu miejscowej parafii ewangelickiej i wzniesieniu kościoła ewangelickiego w latach 1858–1859. Parafia ewangelicka w Rumi, występująca w źródłach niemieckich jako Rahmel, obejmowała wiernych z Rumi oraz sąsiednich miejscowości. W 1868 wśród nieruchomości należących do parafii wymieniano także cmentarz parafialny o powierzchni półtorej morgi, czyli około 0,38 ha.

Cmentarz przy ul. Chełmińskiej należy jednak odróżnić od dawnego terenu pocmentarnego przy ul. Kościelnej, położonego w sąsiedztwie dawnego kościoła ewangelickiego. W serwisie Zabytek.pl cmentarz ewangelicki przy ul. Chełmińskiej figuruje jako osobny obiekt, natomiast teren przy ul. Kościelnej został wskazany oddzielnie jako „teren pocmentarny, ob. teren szkoły”.

W okresie międzywojennym ewangelicka parafia w Rumi należała do superintendentury wejherowskiej Ewangelickiego Kościoła Unijnego. Według danych przytoczonych przez Stefana Grelewskiego w 1937 r. parafia w Rumi liczyła 250 wiernychStefan Grelewski, Wyznania protestanckie i sekty religijne w Polsce współczesnej, Lublin 1937, s. 332..

Po II wojnie światowej, wraz z zanikiem przedwojennej społeczności ewangelickiej w Rumi, cmentarz utracił pierwotną funkcję wyznaniową. W późniejszym okresie teren dawnej nekropolii został związany z miejscem pamięci narodowej. W gminnej ewidencji zabytków z 2018 r. obiekt oznaczono jako „Cmentarz ewangelicki, ob. Pomnik Pamięci Narodowej”.

Położenie Cmentarz znajduje się w Rumi przy ul. Chełmińskiej, w rejonie skrzyżowania z ul. Subisława. Narodowy Instytut Dziedzictwa, w serwisie Zabytek.pl, określa jego lokalizację jako: województwo pomorskie, powiat wejherowski, gmina Rumia, adres: Rumia, Chełmińska.

Ochrona konserwatorska Obiekt jest ujęty w ewidencji zabytków. W serwisie Zabytek.pl wskazano jego rodzaj jako „cmentarz ewangelicki”, czas powstania jako początek XX wieku oraz formę ochrony jako ewidencję zabytków. W zarządzeniu Burmistrza Miasta Rumi z 12 marca 2018 r. dotyczącym gminnej ewidencji zabytków cmentarz występuje pod numerem A-39.

Znaczenie Cmentarz jest jednym z materialnych śladów obecności protestantów w Rumi. Wraz z dawnym kościołem ewangelickim przy ul. Kościelnej oraz dawnym terenem pocmentarnym w jego sąsiedztwie dokumentuje historię miejscowej społeczności ewangelickiej, która od XIX wieku stanowiła część struktury wyznaniowej miasta i okolic.

Zobacz też Kościół ewangelicki w Rumi Ewangelicki Kościół Unijny w Polsce Superintendentura Wejherowo Ewangelickiego Kościoła Unijnego

Przypisy

Kategoria:Cmentarze protestanckie w województwie pomorskim Kategoria:Obiekty sakralne w Rumi Kategoria:Zabytki nieruchome w Rumi Kategoria:Ewangelicki Kościół Unijny w Polsce