Lepnica dwudzielna (Silene dichotoma Ehrh.) – gatunek rośliny z rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae). Jako gatunek rodzimy występuje w południowo-wschodniej i wschodniej Europie oraz w południowo-zachodniej i zachodniej Azji – na obszarze od Włoch po zachodnią Syberię. Został szeroko rozprzestrzeniony jako gatunek zawleczony – do środkowej, zachodniej i północnej Europy, do Ameryki Północnej i na Daleki Wschód. W Polsce spotykany jest w całym kraju, przy czym najbardziej rozpowszechniony jest w części południowo-zachodniej.
Morfologia thumb|left|200px|Kwiaty thumb|left|200px|Owoce Pokrój Roślina zielna o wzniesionej, czasem u dołu pokładającej się łodydze, pojedynczej lub nieco rozgałęzionej w górze, osiągającej zwykle do 80 cm, rzadko do 100 cm wysokości. Pęd pokryty jest zwykle kędzierzawymi włoskami, czasem łysieje. U nasady pędu brak płonnych różyczek liści. Liście Naprzeciwległe, dolne ogonkowe i eliptyczne do łopatkowatych, górne siedzące i lancetowate. Osiągają od 3 do 11 cm długości i do 2,5 cm szerokości. Blaszka jest zaostrzona i owłosiona. Kwiaty Obupłciowe, zebrane w kwiatostan wierzchotkowaty w dole dwuramienny, z odgałęzieniami jednoramiennymi. Kwiaty są niemal siedzące, po przekwitnieniu szypułki się nieznacznie wydłużają. Przysadki w dolnej części kwiatostanu osiągają do 1,5 cm długości, są zielone i owłosione, ku górze maleją i stają się błoniaste. Kielich jest walcowaty lub nieco beczułkowaty, osiąga do 1,5 cm długości, jest 10-nerwowy (bez anastomozujących połączeń między nerwami), pokryty szczecinkowatymi włoskami. Zwieńczony jest 5 jajowatotrójkątnymi ząbkami. Płatki korony są zwykle białe, rzadko nieco zaróżowione, głęboko wcinane – podzielone na klinowate lub jajowate łatki. Pręciki i słupek nagie, trzy szyjki zakończone znamionami. Owoce Jajowatoeliptyczne i trójkanciaste na przekroju torebki o długości od 6 do 14 mm, otwierające się 6 ząbkami. Zawierają nerkowate, brązowe nasiona o długości do 1,5 mm.
Biologia i ekologia Roślina jednoroczna lub dwuletnia, kwitnąca od czerwca do sierpnia. Rośnie na polach uprawnych, często wśród zasiewów koniczyn, na przydrożach i w innych siedliskach ruderalnych.
Liczba chromosomów 2n = 24.
Systematyka i zmienność Gatunek z sekcji Dichotomae rodzaju lepnica Silene. Wyróżniane są dwa podgatunki: Silene dichotoma subsp. dichotoma – podgatunek nominatywny występujący w całym zasięgu gatunku; kielich tych roślin ma od 10 do 15 mm długości; Silene dichotoma subsp. racemosa (Otth) Graebn. & P.Graebn. – podgatunek występujący na Bałkanach, w Azji Mniejszej, na Cyprze i Bliskim Wschodzie; ma krótszy kielich o długości 7–9 mm.
W niektórych ujęciach uznawany jest za podgatunek S. dichotoma, ale w badaniach morfologicznych, w tym dot. budowy nasion i pyłku, potwierdzono jego odrębność na poziomie gatunkowym.
Znaczenie użytkowe Lokalnie (np. w Turcji) gatunek bywa wykorzystywany jako roślina jadalna.
Przypisy
Kategoria:Goździkowate