Wiesław Mieczysław Deptuła (ur. 1949) – polski lekarz weterynarii, profesor nauk weterynaryjnych, specjalista immunologii, wirusologii, chlamydiologii, mikrobiologii oraz mikrobiologii środowiska wodnego. Profesor Instytutu Medycyny Weterynaryjnej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu w Katedrze Ochrony Zdrowia Publicznego i Dobrostanu Zwierząt. Twórca ośrodka mikrobiologii i immunologii na Uniwersytecie Szczecińskim oraz współtwórca krajowej immunologii weterynaryjnej. Jest członkiem Komitetu Immunologii i Etiologii Zakażeń Człowieka Polskiej Akademii Nauk (PAN).
Życiorys i przebieg kariery naukowej Wykształcenie i rozwój naukowy W 1974 roku ukończył studia weterynaryjne na Wydziale Weterynaryjnym Akademii Rolniczej w Lublinie, uzyskując tytuł zawodowy lekarza weterynarii. Stopień doktora nauk weterynaryjnych uzyskał na macierzystej uczelni w Lublinie w 1979 roku na podstawie rozprawy pt. „Wpływ różnych systemów wychowu cieląt na kształtowanie się poziomu immunoglobulin surowiczych”, przygotowanej pod kierunkiem prof. Jerzego Rzedzickiego. Stopień doktora habilitowanego nauk weterynaryjnych uzyskał w 1988 roku na Wydziale Weterynaryjnym Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie na podstawie dorobku naukowego i monografii pt. „Wskaźniki odporności u bydła zarażonego wirusem IBR/IPV (bovid herpesvirus 1 - BHV1) oraz ich wykorzystanie w profilaktyce otrętu w wychowalni buhajów”. Postanowieniem Prezydenta RP z 1995 roku otrzymał tytuł profesora nauk weterynaryjnych.
Praca zawodowa i akademicka Po ukończeniu studiów w latach 1974–1979 pracował jako asystent i starszy asystent na Wydziale Weterynaryjnym Akademii Rolniczej w Lublinie. W latach 1979–1986 pełnił funkcję kierownika i adiunkta w Zakładzie Higieny Weterynaryjnej w Gorzowie Wielkopolskim (w strukturach Państwowego Instytutu Weterynaryjnego).
W 1987 roku przeniósł się na Uniwersytet Szczeciński (US), z którym był związany przez ponad trzy dekady:
1987–1991: Organizator i kierownik Zakładu Mikrobiologii na Wydziale Biologii (później Wydziale Biologii i Nauk o Morzu). 1991–2011: Kierownik Katedry Mikrobiologii (później Katedry Mikrobiologii i Immunologii) na Wydziale Biologii US. 2012–2019: Profesor zwyczajny i kierownik Katedry Mikrobiologii US.
Równolegle w latach 2009–2017 był zatrudniony na stanowisku profesora w Zakładzie Nauk Podstawowych Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. Witelona w Legnicy. Od 1 października 2020 roku pracuje na stanowisku profesora w Instytucie Medycyny Weterynaryjnej UMK w Toruniu w Katedrze Ochrony Zdrowia Publicznego i Dobrostanu Zwierząt.
Działalność naukowa i organizacyjna Obszary badań Działalność badawcza prof. Deptuły koncentruje się na:
Mechanizmach odporności komórkowej i humoralnej u zwierząt (ze szczególnym uwzględnieniem królików, bydła i ryb). Wirusologii i diagnozowaniu schorzeń wirusowych (m.in. wirusa krwotocznej choroby królików – RHD/VHD, wirusa EBHS u zającowatych oraz Rhabdovirus carpio u ryb). Badaniach nad bakteriami z rodzaju Chlamydia (Chlamydia trachomatis, Chlamydia psittaci). Mikrobiologii środowiska wodnego (w tym ocenie obecności bakteriofagów RNA/DNA oraz bakterii wskaźnikowych w zbiornikach wodnych). Procesach apoptozy leukocytów krwi obwodowej w przebiegu zakażeń wirusowych.
W latach 1980–2018 kierował lub był głównym wykonawcą 18 projektów badawczych i wdrożeniowych finansowanych przez instytucje krajowe.
Działalność dydaktyczna i kształcenie kadr Na Uniwersytecie Szczecińskim utworzył unikatowy w skali kraju kierunek studiów mikrobiologia oraz był współorganizatorem kierunku biotechnologia. Wypromował 11 doktorów oraz wielokrotnie pełnił rolę recenzenta w postępowaniach awansowych (34 recenzje prac doktorskich i habilitacyjnych).
Dorobek publikacyjny Jest autorem oraz współautorem obszernego dorobku naukowego, na który składa się m.in.:
Ok. 350 oryginalnych prac twórczych oraz 250 prac przeglądowych, publikowanych głównie w czasopismach znajdujących się na liście filadelfijskiej. Ok. 210 artykułów popularnonaukowych. 7 podrążników i książek naukowych z zakresu immunologii, mikrobiologii i chlamydiologii, w tym dwóch pierwszych w Polsce podręczników z immunologii zwierząt (Immunologia zwierząt, UJ Kraków 1998 oraz PWN Poznań 2000) i opracowania z chlamydiologii (US 2012). 8 skryptów akademickich (w tym dydaktycznego opracowania Immunologia dla biologów). 15 opracowań zwartych, w tym monografii dotyczących organizacji nauki, historii środowiska naukowego oraz filozofii.
Odznaczenia, wyróżnienia i członkostwo Profesor Deptuła został uhonorowany najwyższymi odznaczeniami polskich towarzystw naukowych:
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (2013, za wybitne osiągnięcia w pracy naukowo-badawczej i działalności dydaktycznej, za zasługi na rzecz rozwoju nauki)Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 marca 2013 r. o nadaniu orderów (). Członek Honorowy Polskiego Towarzystwa Mikrobiologów (PTM) – wyróżnienie przyznane decyzją Prezydium Zarządu Głównego PTM. Medal Odona Bojanusa (2000) – odznaczenie mikrobiologów polskich. Medal Ludwika Hirszfelda (2014) – odznaczenie immunologów polskich (przyznane wraz z zespołem). Honorowa Odznaka „Pro Scientia Veterinaria” (2008) – odznaczenie Polskiego Towarzystwa Nauk Weterynaryjnych. Medal im. Ks. Dr. Jana Dzierżonia (2013) – polskie odznaczenie przyznawane w dziedzinie apitologii.
Funkcje w organizacjach i towarzystwach naukowych Od 2003 roku członek Komitetu Immunologii i Etiologii Zakażeń Człowieka Polskiej Akademii Nauk (PAN). Prezes oddziału szczecińskiego Polskiego Towarzystwa Immunologii Doświadczalnej i Klinicznej. Członek Polskiego Towarzystwa Nauk Weterynaryjnych (PTNW) oraz Towarzystwa Biologii Rozrodu (TBR).
Przypisy
Kategoria:Nauczyciele akademiccy Instytutu Medycyny Weterynaryjnej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Kategoria:Immunolodzy Kategoria:Mikrobiolodzy Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Nauk Weterynaryjnych Kategoria:Członkowie Komitetu Immunologii i Etiologii Zakażeń Człowieka PAN Kategoria:Polscy przedstawiciele nauk weterynaryjnych Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Kategoria:Polscy lekarze weterynarii Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)