Powódź w Nepalu i Tybecie – seria powodzi błyskawicznych wzdłuż rzeki Triśuli, która uderzyła w dziesiątki miejscowości w nepalskich dystryktach Rasuwa i Nuwakot rankiem 26 sierpnia 2026 roku. Powodzie dotknęły również obszar Gyirong Port, kluczowego przejścia granicznego na granicy chińsko-nepalskiej, punktu handlu transgranicznego i turystyki. Powodzie błyskawiczne i osuwiska błotne spowodowały ogromne zniszczenia na obszarach zamieszkanych, w wyniku których potwierdzono śmierć co najmniej 1451 osób w Nepalu i 43 osoby w Chinach. Władze wydały ostrzeżenia powodziowe dla ludności zamieszkujących tereny wzdłuż rzek w dystryktach Rasuwa, Nuwakot, Dhading, Gorkha i Chitwan. Zdarzenie było na tyle duże, że zostało zarejestrowane przez sejsmografy w USA i w Niemczech.
Przyczyny Władze nie ustaliły jeszcze jednoznacznej przyczyny powodzi. Minister spraw zagranicznych Nepalu Shisir Khanal poinformował, że wstępne analizy wskazują, iż trzęsienie ziemi wywołało lawinę, która z kolei spowodowała powódź. Nepalscy urzędnicy początkowo uważali, że rzeka Lhende Khola mogła zostać zablokowana przez lawinę w Nepalu, tworząc jezioro lodowcowe. Uwięziona woda zostałaby następnie uwolniona w momencie zawalenia się tamy utworzonej ze zwałów lawinowych, prawdopodobnie na skutek trzęsienia ziemi. Możliwe, że doszło również do wylewu z jeziora polodowcowego. Rzecznik stwierdził, że w rzece doszło do lawiny po trzęsieniu ziemi, co spowodowało powódź.
Analiza długookresowych fal sejsmicznych przeprowadzona przez United States Geological Survey wykazała jednak, że były one zgodne z osunięciem, a nie z trzęsieniem ziemi. Zdarzenie to osiągnęło magnitudę 5,2 w skali Richtera, wystąpiło o godzinie 02:52 UTC (8:37 czasu nepalskiego, 10:52 czasu chińskiego, 4:52 czasu polskiego), a jego epicentrum znajdowało się na północ od Langtang Lirung w Parku Narodowym Langtang. Skala i prędkość powodzi były tak ogromne, że według wiodącej hipotezy geomorfologów odłamana część lodowca spadła z wysokości kilkuset metrów, a sam impet uderzenia stopił lód, powodując wstępną powódź i przemieszczenie się wody w dół.
Niemal natychmiast po wykryciu fal sejsmicznych pojawiły się oznaki gwałtownego przepływu wody. Połączenie tych dwóch niemal jednoczesnych sygnałów oraz analiza pierwszych zdjęć satelitarnych doprowadziły badaczy do wniosku, że przyczyną powodzi mogła być lawina lodowa – fragment lodowca o szerokości około 600 m, który runął z wysokości 1200 m w miejscu oddalonym o około 60 km na północ od Katmandu. Zdjęcia satelitarne oraz dane sejsmologiczne potwierdziły zawalenie się lodowca, będące skutkiem ruchów tektonicznych i globalnego ocieplenia.
zarejestrowało zdarzenie o magnitudzie 4,4 w skali Richtera około siedem minut przed momentem, gdy nagranie z monitoringu pokazało falę powodziową docierającą do przejścia Gyirong Port.
27 sierpnia chińskie władze ostrzegły, że w pobliżu ujścia rzek Chhochen Khola i Purepu Tsangpo utworzyło się jezioro zaporowe o objętości 2 mln m³, dodając, że prawdopodobieństwo przerwania zapory jest wysokie ze względu na spodziewany dopływ wody w wysokości 3 mln m³ do 30 sierpnia.
Ofiary mały|Nagranie z kamery przemysłowej pokazujące wodę powodziową niszczącą przejście graniczne Gyirong Według stanu na 1 września w Nepalu potwierdzono śmierć co najmniej 1066 osób, a 4247 uznaje się za zaginione, w tym 592 pochodzące z zagranicy. W Tybecie zginęło 16 osób, a 546 uznaje się za zaginione. Nie jest jasne, czy te liczby pokrywają się z danymi z Nepalu.
opublikował listę zaginionych według kraju pochodzenia, na której 28 sierpnia znajdowało się 540 osób z zagranicy:
Australia – 35 Białoruś – 1 Belgia – 3 Kanada – 25 Chiny – 24 Finlandia – 1 Francja – 4 Niemcy – 8 Węgry – 1 Indie – 178 Włochy – 2 Irlandia – 2 Izrael – 1 Japonia – 5 Kazachstan – 2 Łotwa – 6
Litwa – 1 Malezja – 51 Holandia – 2 Nowa Zelandia – 5 Filipiny – 1 Portugalia – 3 Republika Południowej Afryki – 6 Rosja – 8 Serbia – 1 Singapur – 9 Hiszpania – 3 Szwecja – 1 Ukraina – 53 Wielka Brytania – 33 USA – 65
Południowokoreańskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych poinformowało, że dziewięciu obywateli pracujących przy budowie elektrowni wodnej zaginęło. Zgłoszono zaginięcie co najmniej 26 funkcjonariuszy , 13 funkcjonariuszy , 44 żołnierzy , 19 pracowników służb celnych i imigracyjnych.
Zniszczenia mały|Zdjęcia satelitarne skutków powodzi wykonane przez Landsat 9 mały|Zestawienie zdjęć satelitarnych sprzed i po przejściu fali powodziowej Oszacowano, że szczątki i elementy niesione nurtem przemieszczały się z prędkością około 50 m/s, wskutek tego brakło czasu na ewakuację, podczas gdy analiza zdjęć satelitarnych wskazała, że spływ dotarł nawet do 80 km w dół rzeki, a zalania osiągnęły wysokość do 800 m w dolinie położonej około 7 km od miejsca lawiny.
Powodzie sięgnęły osad na wysokości do 80 m powyżej poziomu rzeki. W Nepalu obszary mieszkalne oraz infrastruktura, w tym drogi, doznały rozległych zniszczeń. Dystrykty Rasuwa, Nuwakot, Dhading, Gorkha i Chitwan zostały dotknięte powodzią. W dystrykcie Nuwakot woda powodziowa dotarła do obszarów obejmujących Timure, Dhunche, , Syafru, , Trishuli i . Lokalni urzędnicy poinformowali, że szkody materialne są rozległe; ocena strat wciąż trwa. Dyrektor Departamentu Dróg Bijaya Jaishi podał wstępny szacunek zniszczeń infrastruktury drogowej i mostowej na 15 miliardów rupii. Poinformował, że uszkodzeniu uległo 41 mostów oraz 42 km dróg. Ministerstwo Edukacji podało, że co najmniej 20 szkół zostało uszkodzonych w dystryktach Rasuwa, Nuwakot i Dhading.
W Nepalu obszary mieszkalne oraz infrastruktura, w tym drogi, poniosły rozległe szkody. Urząd celny Rasuwagadhi został zniszczony, a ponad 300 pojazdów oczekujących w kolejce w tym miejscu zostało zmytych przez wodę. Most prowadzący do Trishuli Bazaar został zmyty przez wodę. Po stronie chińskiej powódź przerwała dostęp drogowy, łączność oraz dostawy energii elektrycznej do obszaru Portu Gyirong. Przejście graniczne określono jako „całkowicie zniszczone”. Droga łącząca Syafru i Rasuwagadhi, która była w trakcie odbudowy po zniszczeniach spowodowanych powodzią z 2025 roku, uległa dalszym uszkodzeniom.
Uszkodzenia infrastruktury energetycznej zakłóciły dostawy prądu na obszarach dotkniętych powodzią. Nepal Electricity Authority poinformowało, że uszkodzeniu uległo sześć głównych obiektów hydroenergetycznych i przesyłowych. Należały do nich: Rasuwagadhi, Chilime, Trishuli 3A, stacja transformatorowa Trishuli 3B Hub 220 kV, Elektrownia Wodna Trishuli oraz Elektrownia Wodna Devighat.
Reakcja Rząd Nepalu zmobilizował , oraz , wspierane przez helikoptery i zespoły medyczne, do prowadzenia operacji poszukiwawczych, ratunkowych i pomocowych. Rząd zarządził również bezpłatne leczenie dla ofiar powodzi. Armia Nepalska poinformowała, że uratowano co najmniej 88 osób. Po powodzi nepalski Departament Dróg rozpoczął instalację mostów Baileya w miejsce zawalonych konstrukcji. Kilku rannych zostało przetransportowanych do Katmandu. 7 września 2026 został ogłoszony w Nepalu dniem żałoby narodowej dla upamiętnienia ofiar powodzi.
Indyjski premier Narendra Modi rozmawiał z premierem Nepalu Balendrą Shahem i złożył kondolencje w związku z powodziami. Wyraził solidarność z narodem Nepalu i potwierdził wsparcie Indii. Modi oświadczył, że Indie są gotowe zapewnić Nepalowi wszelką możliwą pomoc humanitarną, podczas gdy indyjskie zespoły koordynowały działania z nepalskimi władzami w zakresie ratownictwa i pomocy. Indyjski minister spraw zagranicznych S. Jaishankar poinformował, że Indie przetransportowały drogą powietrzną 50 ton pomocy humanitarnej i zaopatrzenia w ramach pomocy w przypadku klęsk żywiołowych w dniu 26 sierpnia.
Sekretarz generalny Komunistycznej Partii Chin Xi Jinping wezwał do kontynuowania działań mających na celu odnalezienie zaginionych oraz do usprawnienia systemów monitorowania i ostrzegania przed klęskami żywiołowymi. Władze Regionu Autonomicznego Tybetu zmobilizowały niemal 800 pracowników służb ratunkowych i 150 pojazdów, a także psy tropiące i łodzie motorowe, aby wesprzeć akcję ratunkową.
Uruchomiono Międzynarodową Kartę Przestrzeni Kosmicznej i Kataklizmów, która zapewnia szerokie, choć warunkowe, humanitarne wsparcie satelitarne. Sekretarz generalny ONZ António Guterres oświadczył, że zespoły i partnerzy Organizacji Narodów Zjednoczonych wysyłają zaopatrzenie i personel, aby wesprzeć działania prowadzone pod kierownictwem rządu Nepalu.
Departament Stanu USA oświadczył, że wyśle doradcę ds. reagowania kryzysowego oraz zapewni pomoc w wysokości 500 000 dolarów.
Premier Wielkiej Brytanii Andy Burnham oświadczył, że Wielka Brytania zadeklarowała 5 milionów funtów na wsparcie rządu Nepalu i zrobi wszystko, co możliwe, aby pomóc brytyjskim obywatelom w Nepalu.
przekazała 1,4 miliona dolarów pomocy.
Bangladesz wyraził gotowość do pomocy w misjach ratunkowych i pomocowych. Premier Tarique Rahman oraz prezydent Mirza Fakhrul Islam Alamgir złożyli kondolencje. Minister spraw zagranicznych Khalilur Rahman rozmawiał z nepalskim ministrem spraw zagranicznych Shisirem Khanalem na temat niezbędnej pomocy i zapewnił o wsparciu Bangladeszu.
Malezyjski minister obrony Mohamed Khaled Nordin wyraził gotowość Malezyjskich Sił Zbrojnych do udziału w misjach ratunkowych.
Przypisy
Kategoria:Katastrofy w 2026 Kategoria:Katastrofy w Nepalu Kategoria:Powodzie w Azji Kategoria:Nepal w XXI wieku Kategoria:2026 w Chinach Kategoria:Historia Tybetu