Kazimierz Andrzej Sroka (ur. 24 listopada 1931Złota Księga Nauk Humanistycznych. Helion: Gliwice 2013, s. 366., Trzciana, zm. w marcu 2026) – polski językoznawca, anglista. Był związany głównie z Uniwersytetem Gdańskimprofesor-kazimierz-sroka-wspomnienie.pdf.
Życiorys Kazimierz Sroka urodził się w roku 1931 w Trzcianie koło Bochni. Maturę zdał w roku 1950 w I Państwowej Szkole im. Kazimierza Brodzińskiego w Tarnowie. W roku 1956 ukończył studia wyższe w zakresie filologii angielskiej na Wydziale Humanistycznym Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Praca magisterska dotyczyła szyku wyrazów w języku staroangielskim (tytuł: The West-Saxon Version of the Gospel of St John: A Study in Syntax). Po studiach Kazimierz Sroka związany był kolejno z Uniwersytetem Wrocławskim i Uniwersytetem im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.
W roku akad. 1960/1961 prowadził badania jako stypendysta British Council na Uniwersytecie Londyńskim. Obok zbierania materiałów do pracy doktorskiej uczestniczył w kursach z zakresu fonetyki (w tym fonetyki eksperymentalnej) i fonologii języka angielskiego, uzyskując odpowiednie dyplomy.
W roku 1966 na Uniwersytecie Wrocławskim uzyskał stopień doktora po przedłożeniu rozprawy pt. English Phrasal Verbs. W latach 1966–1971 był adiunktem w Katedrze, a później Instytucie Filologii Angielskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. W latach 1971–1973 został zatrudniony na stanowisku p.o. kierownika Pracowni Językoznawstwa Stosowanego Oddziału Polskiej Akademii Nauk w Poznaniu. Kierował badaniami z zakresu gramatyki porównawczej języka angielskiego i polskiego. 1 października 1973 roku rozpoczął pracę na pełnym etacie w Uniwersytecie Gdańskim. Powierzono mu kierownictwo nowo utworzonego Zakładu Filologii Angielskiej (Zakładem kierował do roku 1978). W roku akademickim 1974/1975 Kazimierz Sroka doprowadził do uruchomienia studiów anglistycznych na Uniwersytecie Gdańskim.
Jako stypendysta Fulbrighta przebywał w Uniwersytecie Michigan w Ann Arbor, USA (w roku akad. 1967/1968). Od września 1978 do stycznia 1979 prowadził badania jako stypendysta na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley.
W roku 1990 na podstawie pracy pt. The Dynamics of Language i całości dorobku naukowego Kazimierz Sroka uzyskał na Uniwersytecie Wrocławskim stopień doktora habilitowanego w zakresie językoznawstwa z wyszczególnieniem językoznawstwa ogólnego i angielskiego. Od 1992 do czasu przejścia na emeryturę w roku 2002 pracował na stanowisku profesora nadzwyczajnego Uniwersytetu Gdańskiego. Ze studentami anglistyki prowadził zajęcia m.in. z językoznawstwa ogólnego i językoznawstwa historycznego. Ponadto pracował – głównie po przejściu na emeryturę – w innych uczelniach, m.in. we Wszechnicy Mazurskiej w Olecku, w Akademii Polonijnej w Częstochowie i w Szkole Wyższej Ateneum w Gdańsku, prowadząc wykłady i ćwiczenia z fonetyki języka angielskiego, wykłady z językoznawstwa ogólnego, seminaria językoznawcze, wykłady i ćwiczenia z gramatyki historycznej języka angielskiego. Był promotorem licznych prac magisterskich i licencjackich.
Przez wiele lat był związany z cykliczną międzynarodową konferencją, co roku odbywającą się w innym kraju, „Kolokwium Lingwistycznym”. Był członkiem jej rady naukowej, a w roku 1995 zorganizował w Gdańsku 30. edycję tej konferencji. Tom pokonferencyjny noszący tytuł Kognitive Aspekte der Sprache: Akten des 30. Linguistischen Kolloquiums ukazał się w roku 1996, nakładem Max Niemeyer Verlag w TybindzeZłota Księga Nauk Humanistycznych. Helion: Gliwice 2013, s. 367..
Został zaproszony do grona wybitnych językoznawców, którzy wzięli udział w filmie nakręconym na 100-lecie Polskiego Towarzystwa Językoznawczego (Film - Polskie Towarzystwo Językoznawcze). W październiku 2025 roku podczas inauguracji roku akademickiego otrzymał Medal 55-lecia Uniwersytetu Gdańskiego.
Badania naukowe Kazimierz Sroka zajmował się teorią języka i szeroko pojmowaną morfologią, w tym kategoriami gramatycznymi, a szczególnie kategorią określoności. Badał nie tylko współczesny język angielski, dążył do ukazania, w jaki sposób kategoria ta przejawia się w różnych językach, jak polski, węgierski, kaszubski, bułgarski, szwedzki, francuski i niemiecki, a również języki wymarłe: staroangielski, gocki, greka i łacina. Zajmował się translatoryką, w tym kaszubskimi przekładami Biblii.
Jego monografia: The Syntax of English Phrasal Verbs (1972) stanowi wkład nie tylko do opisu języka angielskiego, ale jest także ważnym przyczynkiem do problematyki językoznawstwa ogólnego. Z kolei w monografii The Dynamics of Language (1976) Sroka wypracował teorię języka, będącą oryginalną i twórczą syntezą osiągnięć współczesnego językoznawstwa. Ponadto publikował liczne artykuły w Polsce i za granicą (w Czechach, Finlandii, Holandii, Niemczech, Wielkiej Brytanii i na Węgrzech). W roku 1979 założył czasopismo ”Linguistica et Anglica Gedanensia”.
Przypisy
Kategoria:Polscy językoznawcy Kategoria:Polscy angliści Kategoria:Urodzeni w 1931 Kategoria:Zmarli w 2026 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Gdańskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Kategoria:Pracownicy instytutów naukowych PAN Kategoria:Polscy stypendyści Fulbrighta