Belloa montana – gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych i podrodziny Entiminae, jedyny z monotypowego rodzaju Belloa; endemiczny dla Południowej Afryki.
Taksonomia Rodzaj i gatunek typowy opisane zostały po raz pierwszy w 2026 roku przez Romana Borovca i Massima Meregalliego na łamach „Zootaxa”. Miejsce typowe stanowi Devilskloof w paśmie Cederberg w Prowincji Przylądkowej Zachodniej Południowej Afryki. Nazwa rodzajowa nadana została na cześć entomologa Cesarego Bellò. Epitet gatunkowy oznacza po łacinie „górska”.
Morfologia Chrząszcz o ciele długości od 2,1 do 2,9 mm. Oskórek jest głównie ciemnobrązowy, ale rudobrązowy na biczykach czułków i stopach. Wierzch i spód ciała porastają przylegające łuski, na grzbiecie całkiem zasłaniające oskórek. Poza tym na wierzchu ciała obecne są krótkie, prawie szpatułkowate szczecinki.
Głowa jest krótka i szeroka, w tyle powiększona, ma ryjek od 1,7 do 1,8 raza szerszy niż dłuższy, o bokach prawie równoległych, w widoku bocznym o grzbiecie lekko sklepionym, a spodzie prostym i znacznie krótszym od szerokości podstawy ryjka. Krótki, szeroki, wklęśnięty, u nasady tak szeroki jak rozstaw oczu epifrons ma boki u nasady zbieżne, a dalej prostolinijne i tylko u wierzchołka opatrzony jest cienkim rowkiem pośrodkowym. Krótkie czoło jest nagie, ma tylko cztery pary cienkich i krótkim szczecinek. Rowki do chowania czułków w widoku grzbietowym mają postać dołków, w widoku bocznym zaś są nieznacznie ku tyłowi poszerzone, krótkie, niedochodzące do oczu, o grzbietowej krawędzi skierowanej do górnego brzegu oka, a brzusznej do środka oka. Wystające poza obrys głowy oczy zbudowane są z około 40 fasetek. Smukłe czułki mają pozabuławkową część biczyka zbudowaną z siedmiu członów, a buławkę eliptyczną i nieco węższą od szczytu trzonka.
Około półtorakrotnie szersze niż dłuższe, najszersze tuż za środkiem, nieco przed przednim brzegiem przewężone przedplecze ma prawie proste boki krawędzi przedniej, zakrzywione krawędzie boczne oraz pośrodku zaokrągloną krawędź tylną. Tarczki nie widać. Owalne, od 1,3 do 1,4 raza dłuższe niż szersze, najszersze za nasadą i równomiernie lekko ku tyłowi zwężone pokrywy mają nierozwinięte guzy barkowe, wąsko zaokrąglony wierzchołek, punktowane rzędy oraz płaskie międzyrzędy, acz z niskim guzkiem podbarkowym na międzyrzędzie dziewiątym. Skrzydeł tylnych brak zupełnie. Panewki przednich bioder stykają się ze sobą i leżą bliżej przedniego niż tylnego brzegu przedpiersia. Wyrostek śródpiersia ma szerokość równą trzeciej części szerokości środkowego biodra, a wyrostek zapiersia jest tępy i trochę szerszy od tylnego biodra. Odnóża mają nieco pośrodkowo powiększone, bezzębne uda, smukłe stopy o członie trzecim wąsko-dwupłatowym, a pazurki zrośnięte nasadowo i nieco rozbieżne wierzchołkowo. Przednie golenie są proste, krótkie, grube, na szczycie ścięte, otoczone krótkimi szczecinkami, opatrzone brązowym wyrostkiem ogonkowatym i krótkimi kolcami, pozbawione ostrogi. Wyrostek ogonkowaty występuje także na pozostałych goleniach.
Odwłok ma tak szerokie jak długie sternity, z których pierwszy jest półtorakrotnie dłuższy od następnego, drugi tak długi jak dwa następne razem wzięte, zaś piąty u samca na wierzchołku ścięty, a u samicy wąsko zaokrąglony. Szew między pierwszym i drugim z widocznych sternitów jest nieco falisty i delikatniejszy niż pozostałe szwy. Genitalia samca cechują się długim, cienkim i na przedzie zakrzywionym spiculum gastrale, smukłym, około dwuipółkrotnie dłuższym niż szerszym prąciem z dwoma długimi sklerytami w endofallusie, półtorakrotnie od prącia dłuższymi temonami, pełnym pierścieniem tegmenu, średnio długimi, trójkątnymi i u podstaw zrośniętymi paramerami oraz nieco dłuższym od średnicy pierścienia tegmenu manubrium. Ósmy sternit samicy ma małą, prawie trójkątną z wąsko zaokrąglonym szczytem płytkę oraz długą i cienką apodemę, której koniec tworzy krótki brzeg nasadowy płytki. Wąskie, prawie trójkątne gonokoksyty mają wierzchołkowo umieszczone, długie, cienkie gonostyliki. Zbiornik nasienny cechuje się krótkim, grubym i zakrzywionym cornu, zaokrąglonym korpusem, dłuższym niż szerszym, prostym, rurkowatym ramieniem oraz nieco szerszą niż dłuższą, wyraźnie krótszą od ramienia, prawie trójkątną szyjką.
Ekologia i występowanie Owad ten zamieszkuje górskie lasy. Bytuje w ściółce, glebie i wśród rozkładającej się materii roślinnej.
Gatunek endemiczny dla Południowej Afryki w krainie etiopskiej. Znany jest wyłącznie z Cederbergu w Prowincji Przylądkowej Zachodniej.
Przypisy
Kategoria:Ryjkowcowate Kategoria:Chrząszcze Południowej Afryki Kategoria:Fauna endemiczna Południowej Afryki Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 2026 roku