Strefa przyległa (morski pas przyległy, ang. contiguous zone) - pojęcie z zakresu prawa morza odnoszące się do obszaru morskiego przylegającego do zewnętrznej granicy morza terytorialnego, na którym państwo nadbrzeżne ma kontrolę w odniesieniu do obcych statków, w ściśle określonych dziedzinach i zakresie.

Praktyka rozciągania przez państwa nadbrzeżne swych uprawnień poza obszar morza terytorialnego wykształciła się na przełomie XVIII i XIX wieku. Uregulowaniem tego zjawiska zajęła się III Konferencja Prawa Morza ONZ, której działania początkowo zmierzały do całkowitej eliminacji strefy przyległej w związku z wyznaczeniem szerokości morza terytorialnego na 12 MM. Ostatecznie w opracowanej przez Konferencję Konwencji jamajskiej przewidziano możliwość wyznaczania przez państwa tzw. strefy przyległej, nieprzekraczającej 24 MM od linii podstawowychKonwencja Narodów Zjednoczonych o prawie morza, sporządzona w Montego Bay dnia 10 grudnia 1982 r. - . Według stanu na 2008 24-milową strefę przyległą ustanowiły łącznie 44 państwa.

Strefa przyległa w rozumieniu Konwencji jamajskiej

Oprócz przytoczonego powyżej art. 33. w odniesieniu do strefy przyległej istotny jest również art. 111., który w określonych przypadkach pozwala na rozpoczęcie pościgu jednostkom znajdującym się na tym obszarze.

Morski pas przyległy a prawo polskie W historii Polski 3-milowy pas przyległy poza 3-milowym morzem terytorialnym ustanowiony był dwukrotnie - w Rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 21 października 1932 r. o granicy morskiej Państwa oraz w Dekrecie z dnia 23 marca 1956 r. o ochronie granic państwowych. Poszerzenie szerokości morza terytorialnego do 12 MM w wyniku wejścia w życie Ustawy o morzu terytorialnym w dniu 1 stycznia 1978 spowodowało, że dotychczasowy pas przyległy znalazł się w obrębie morza terytorialnego. Nowego wyznaczenia pasa przyległego nie przewidziała także Ustawa z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej. Dopiero z dniem 19 listopada 2015 r. weszła w życie jej nowelizacja, która w art. 2 ust. 1 ponownie ustanowiła strefę przyległą. Dokładny przebieg granicy strefy przyległej określa Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 2017 r. w sprawie szczegółowego przebiegu linii podstawowej, zewnętrznej granicy morza terytorialnego oraz zewnętrznej granicy strefy przyległej Rzeczypospolitej PolskiejRozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 2017 r. w sprawie szczegółowego przebiegu linii podstawowej, zewnętrznej granicy morza terytorialnego oraz zewnętrznej granicy strefy przyległej Rzeczypospolitej Polskiej ().

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Prawo morza