Lenarty (niem. LehnartenRozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości ()) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie oleckim, w gminie Olecko. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.
Nazwa wsi najprawdopodobniej pochodzi od imienia Leonard. W dokumentach niemieckich wymieniania jako: Lenharten, Lenahrdten lub Lehnarten.
Historia Wieś lokowana na prawie lennym 27 kwietnia 1573 r. Wtedy to książę Albrecht podał do wiadomości, że jego ojciec nadał w tym miejscu Baltazarowi Zengerowi majątek ziemski Kujawę o powierzchni 30 włók oraz dodatkowo 4 włóki nad Strugą Białą, gdzie powstały Lenarty. Zenger posiadał uprawnienia w zakresie sądownictwa wyższego i niższego i był zobowiązany do jednej służby zbrojnejA. Wakar 1974. "Z dziejów wsi" w: "Olecko – z dziejów miasta i powiatu". Wyd. Pojezierze, Olsztyn 1974.
W XVII i XVIII wieku majątek ziemski był we władaniu rodzin: Ciesielscy, Kraińscy i Więckowscy (polska szlachta). Dwór w tym czasie znajdował się w Lenartach, osada Kujawa była folwarkiem.
W roku 1888 w Lenarnach znajdował się jeden z większych majątków ziemskich w okolicy. Należał do pani adwokat Tolsdorf i obejmował 661 ha, w tym 416 ha ziemi prawnej, 150 ha łąk i 10 ha lasówA.Wakar „Zarys historyczny”, W: „Olecko. Z dziejów miasta i powiatu”, Pojezierze, Olsztyn 1974, str. 57-160.
W 1946 r., nowe władze przejęły majątek ziemski w Lenartach, powołały inspektora Państwowych Majątków Ziemskich do nadzoru nad majątkami we wsiach: Lenarty, Siejnik, Giże, Cichy i Drozdowo. W tym czasie dysponowano 8 traktorami oraz 14 zaprzęgami konnymi. Później w Lenartach powołano PGR, który był samodzielną jednostką aż do początku lat 70. XX wieku. Pod koniec lat 50. Wybudowania w PGR Lenarty zakład naprawy sprzętu rolniczegoE. Piołunowicz, „Wyzwolenie”, W: „Olecko. Z dziejów miasta i powiatu”, Pojezierze, Olsztyn 1974, str. 57-160.
Dawniej we wsi znajdował się ośrodek zdrowia, znajdujący się w zaadaptowanym do tego celu pomieszczeniu.
Zabytki dwór z I poł. XIX w. w ruiniePiotr Skurzyński "Warmia, Mazury, Suwalszczyzna" Wyd. Sport i Turystyka – Muza S.A. Warszawa 2004 s. 302; aleja wiekowych drzew.
Przypisy
Bibliografia Andrzej Wakar 1974. "Z dziejów wsi" w: "Olecko – z dziejów miasta i powiatu". Wyd. Pojezierze, Olsztyn 1974, 406 str. (opis wsi na stronie 176) OLECKO Czasy, ludzie, zdarzenia Tekst: Ryszard Demby, wyd. 2000
Kategoria:Olecko (gmina)