Mołodycz (ukr. Молодич), w latach 1977–1981 Młodzice – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie jarosławskim, w gminie Wiązownica. Ma status sołectwa.
Prywatna wieś szlachecka, położona w województwie ruskim, w 1739 roku należała wraz z folwarkiem do klucza Jarosław LubomirskichAdam Homecki, Rozwój terytorialny latyfundium Lubomirskich (starszej gałęzi rodu) w latach 1581–1754, w: Studia Historyczne, rok V, zeszyt 3 (58), 1972, s. 436.. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.
Części wsi + Integralne części wsi Mołodycz SIMC Nazwa Rodzaj0612430 Grobla część wsi0612447 Hojsaki część wsi0612499 Karczmarze przysiółek0612507 Kopań przysiółek0612453 Kopina część wsi0612460 Kościelne część wsi0612513 Wola Mołodycka przysiółek0612476 Zagrobelne część wsi0612520 Zastawne przysiółek
Do 1945 roku we wsi istniały przysiółki: Chrapy, Piskorze, Zaobodna, Starzyna, Adamce, Warcaby.
Historia Wieś Młodycze została założona na nowym miejscu w 1584 roku z inicjatywy Jana Kostki. Od 1753 roku właścicielami wsi byli CzartoryscyMołodycz z dawnych lat. Historia wsi Mołodycz..
Wieś wzmiankowana w 1628 roku jako Wola Mołodica, która posiadała 3 łanów kmiecychZdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe tom I, część 1. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1628. Wydawnictwo WSP Rzeszów 1997 (str. 183)<br/ >[Cytat: Wola Mołodica; de laneis 3 per gr 30; tabernator 1 a propinatione vini cremati gr 6 ........................3/6/0.]. W 1651 roku wieś była wzmiankowana jako Wola MołodyczaZdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe tom I, część 2. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1651. Wydawnictwo WSP Rzeszów 1997 (str. 140)<br/ >Wola Mołodycza: de laneis 3 per gr 30, a propinatione vini cremati gr 6, lanei 3 et 3 quartae agri, tabernae annuales 2 desolati et abiurati..........3/6/0.]. W 1658 roku wieś była wzmiankowana jako Wola MołodiczaZdzisław Budzyński u Kazimierz Przyboś. Polska południowa w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe tom I, część 3. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1658. Wydawnictwo WSP Rzeszów 2000 (str. 217)<br/ >Wola Mołodicza: de laneis 3 per gr 30, a propinatione vini cremati gr 6 ................3/6/0.]. W 1674 roku wieś była wzmiankowana jako Wolka seu Mołodycz ad Jarosław i posiadała 33 domy (w tym 11 domów w folwarku zarządzanym przez Węgłowskiego i Srząszeckiego, oraz 22 domy wiejskie)Zdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe tom I, część 4. Rejestr pogłównego ziemi przemyskiej 1674. Wydawnictwo WSP Rzeszów 2000 (str. 170)<br/ >[Cytat: Wolka seu Mołodycz ad Jarosław: praedium n[obi]lis Węgłowski et Strząszecki a personis suis, consortium et famuli in summa fl. ..........11/0A personis subditorum utriuque sexus cum popone n[ume]ro viginti unum in summa fl. ..........22/0.]
W 1897 wybrano zwierzchność gminną, której naczelnikiem został Miśko Bochno, a w 263 domach było 1561 mieszkańcówPodkarpacka Biblioteka Cyfrowa Skorowidz Powiatu Jarosławskiego na rok 1902 (s. 57) [dostęp 2018-02-13]..
W 1915 roku na tym terenie trwały walki rosyjsko-austriackie, a wieś została w większości zniszczona. Wiosną 1945 roku trwały walki polsko-ukraińskie, podczas których wieś została ponownie w większości spalona, z 307 gospodarstw ocalało tylko 84. Spalony został kościół i zniszczono szkołę.
W 1921 roku w Mołodyczu było 347 domów. W 1939 roku w Mołodyczu było 2050 mieszkańców (w tym 1210 Ukraińców, 825 Polaków i 15 Żydów)Apokryf Ruski. Mołodycz.. W 1945 roku na Ukrainę wysiedlono 152 osoby z 41 domów.
W II Rzeczypospolitej wieś w powiecie jarosławskim województwa lwowskiego. W latach 1944–1946 nacjonaliści ukraińscy z OUN-UPA zamordowali tutaj 37 Polaków. 15 kwietnia 1946 r. w zasadzce zorganizowanej przez UPA zginęło 10 żołnierzy Wojska Polskiego. 2 dalszych zginęło w następnych miesiącach.
Kościół
Cerkiew w Mołodyczu pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny została zbudowana w 1716 rokuPodkarpacka Biblioteka Cyfrowa Skorowidz Powiatu Jarosławskiego na rok 1902 (s. 102) [dostęp 2018-02-14]. z fundacji Adama Mikołaja Sieniawskiego.
W latach 1873–1875 wikariuszem w Mołodyczu był Konstantyn Czechowicz (późniejszy Eparcha Przemyski).
22 października 1912 roku w Mołodyczu-Grobli została poświęcona ochronka ufundowana przez Czartoryskich. 8 listopada 1913 roku poświęcono kaplicę przy ochronce, która była obsługiwana przez duchownych z Radawy.
W latach 1915–1921 w ochronce mieszkali proboszczowie po spaleniu się kościoła w Radawie. W latach 1922–1925 obok ochronki zbudowano drewniany kościół pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa. W latach 1922–1923 ochronkę jako expozyturę obsługiwali proboszczowie: ks. Józef Czerkies z Zapałowa i ks. Henryk Domino z Radawy. 10 czerwca 1926 roku kościół został poświęcony przez bpa Anatola Nowaka.
13 kwietnia 1945 roku podczas walk polsko-ukraińskich spalony został kościół. Po wojnie parafianie od władz polskich, w zamian za były kościół, otrzymali opuszczoną cerkiew w Mołodyczu–Kupinie. W 1963 roku udaremniona została budowa nowego kościoła. W 1972 roku wyremontowany kościół został poświęcony przez bpa Ignacego TokarczukaParafia Niepokalanego Serca NMP w Mołodyczu. W latach 2002–2004 zbudowano murowany kościół pw. Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny, który 24 września 2004 roku został konsekrowany przez abpa Józefa Michalika..
Oświata
Początki szkolnictwa parafialnego są datowane na początek XIX wieku, gdy już na jakiś czas przed 1830 rokiem przy miejscowej cerkwi powstała szkoła parafialna.
W 1868 roku powstała szkoła trywialna. 19 lipca 1875 roku reskryptem Rady Szkolnej Krajowej szkoła stała się publicznaHistoria szkoły.. W 1875 roku szkoła nie była uznana za etatową, a od 1876 szkoła była 1-klasowa. Szkoły wiejskie były tylko męskie, a od 1890 roku stały się mieszane (koedukacyjne). W 1911 roku utworzono szkołę exsponowaną Grobla ad Mołodycz.
Osoby związane z miejscowością Piotr Ożański – nowohucki przodownik pracy
Sport W Mołodyczu działa klub sportowy LKS Mołodycz, założony w 1994 roku, który w sezonie 2019/2020 grał w B-klasie, grupy Jarosław IILudowy Klub Sportowy w Mołodyczu..
Zobacz też gromada Radawa
Przypisy Raport o stanie gminy Wiązownica w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 4 Strona gminy, sołectwa Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ().
Linki zewnętrzne
Mapa katastralna wsi Mołodycz z 1855 Spis poddanych wsi Cieplice, 1773
Kategoria:Mołodycz Kategoria:Wsie Lubomirskich herbu Szreniawa bez Krzyża Kategoria:Wsie szlacheckie I Rzeczypospolitej (województwo ruskie) Kategoria:Wsie w powiecie jarosławskim