thumb|Grób Edmunda Fettinga i jego matki na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Edmund Andrzej Fetting (ur. 10 listopada 1927 w Warszawie, zm. 30 stycznia 2001 tamże) – polski aktor i piosenkarz.
Życiorys Wczesne lata Urodził się w Warszawie, w rodzinie Edmunda Teodora Fettinga i Stefanii z Kazimierskich. Jego rodzina mieszkała w willi na Mokotowie, a w czasie okupacji niemieckiej schroniła się na plebanii kościoła pw. św. Józefa Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny w Baranowie (pow. Grodzisk Mazowiecki) u brata matki – proboszcza ks. Jana Kazimierskiego. Tam Fetting, zwany przez kolegów „Dudkiem”, wspólnie z nimi zorganizował amatorski teatrzyk. Fascynował się też jazzem. Dzięki bratu pianiście nauczył się gry na fortepianie i akordeonie. W latach 1947–1948 był współzałożycielem i kierownikiem zespołu jazzowego „Marabut”, z którym występował w warszawskiej siedzibie YMCA przy ul. Marii Konopnickiej 6, gdzie zapowiadał Leopold Tyrmand. Fetting podjął studia aktorskie w warszawskiej PWSA (później PWST). W 1949 przerwał studia, usunięty za brak talentu, jak podaje Encyklopedia teatru polskiego. Aleksander Zelwerowicz, ówczesny rektor uczelni, powiedział mu: „Pan się do teatru nie nadaje, bo pan jest zbyt smutny”. Fetting nie poddał się i nie zraził tą oceną. W 1951 zdał egzamin aktorski eksternistycznie w warszawskiej PWST.
Kariera Był aktorem Teatru Ziemi Opolskiej w Opolu (1949–1952), Teatru im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu (1952–1953), Teatru im. Stefana Jaracza w Łodzi (1953–1956) i Teatru Nowego w Łodzi (1956–1957). Przełomem w karierze okazał się angaż do Teatru Wybrzeże w Gdańsku (1957–1960), gdzie pracował z wybitnymi reżyserami, m.in. z Zygmuntem Hübnerem i Andrzejem Wajdą. Zagrał m.in. Raskolnikowa w Zbrodni i karze według Fiodora Dostojewskiego, Polo Pope’a w Kapeluszu pełnym deszczu Michaela Vincente Gazzo i szekspirowskiego Hamleta.
Z Gdańska trafił do Teatru Dramatycznego w Warszawie (1960–1966), który był wówczas jedną z wiodących scen stolicy. Tutaj stworzył kreacje w sztukach współczesnych (Sławomira Mrożka, Friedricha Dürrenmatta, Arthura Millera). Z Warszawą związał się do końca życia, występując kolejno w Teatrze Ateneum (1966–1974), Teatrze Powszechnym (1974–1982), Teatrze Na Woli (1982–1986) i Teatrze Nowym (1987–1988). Gościnnie pojawiał się także na scenach Teatru Współczesnego, Teatru Rozmaitości i Teatru „Komedia”. Z tego okresu pochodzą role Petersa w Niemcach Leona Kruczkowskiego, Hrabiego Henryka w Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego, Fryderyka Chopina w Lecie w Nohant Jarosława Iwaszkiewicza, Pastora Mandersa w Upiorach oraz Doktora Ranka w Domu lalki Henrika Ibsena, a także Porfirego w Zbrodni i karze według Fiodora Dostojewskiego.
Grywał też w spektaklach Teatru Telewizji. Stworzył świetne kreacje m.in. w Wilkach w nocy Tadeusza Rittnera (Morwicz), Skowronku Jeana Anouilha (inkwizytor), Sławie i chwale według Jarosława Iwaszkiewicza (Edgar Szyller), Weselu Figara Pierre’a Beaumarchais’go (hrabia Almaviva), Play Strindberg Friedricha Dürrenmatta (Kurt). Występował też w niezwykle popularnym w latach 60. i 70. telewizyjnym Teatrze Sensacji („Kobra”).
Zagrał w kilkudziesięciu filmach. Wśród najważniejszych kreacji filmowych są m.in. role Józefa Hallera w Śmierci prezydenta Jerzego Kawalerowicza, porucznika Kaplińskiego w Zbrodniarzu i pannie Janusza Nasfetera czy rola tytułowa w filmie Lokis. Rękopis profesora Wittembacha Janusza Majewskiego. Z seriali telewizyjnych warto wymienić role w Wielkiej miłości Balzaka, Czarnych chmurach, Królowej Bonie i Nad Niemnem.
Był wykonawcą popularnych piosenek filmowych. Wykonywał piosenkę Ballada o pancernych i utwór „Przed nami Odra” (piosenka 7. kompanii) pochodzące z serialu Czterej pancerni i pies. Słowa utworu napisała Agnieszka Osiecka, muzykę skomponował Adam Walaciński. Piosenka Nim wstanie dzień z filmu Prawo i pięść została stworzona specjalnie dla Edmunda Fettinga: tekst napisała Agnieszka Osiecka, muzykę zaś Krzysztof Komeda.
W latach 60. prowadził w radiu audycję „Radiowe Studio Piosenki”. Chętnie wykonywał ballady Bułata Okudżawy, piosenki Charles’a Aznavoura i utwory Kurta Weilla. Miał ciepły, nastrojowy głos. Widzów i słuchaczy ujmował nie tylko talentem, ale też spokojem, opanowaniem i kulturą osobistą.
W latach 90. ograniczył pracę w filmie z powodu choroby serca.
Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 74-I-28).
Życie prywatne Był homoseksualistą. Żył przez wiele lat w nieformalnym związku z tancerzem Januszem Smolińskim, solistą Teatru Wielkiego w Warszawie. Para rozstała się w latach 80. po wybraniu przez Smolińskiego życia na emigracji.
Filmografia Zaduszki – Michał (1961) Daleka jest droga – oficer (1963) Zbrodniarz i panna – porucznik milicji Kapliński (1963) Życie raz jeszcze – redaktor Rydz (1964) Głos ma prokurator – prokurator Andrzej Tabor (1965) Katastrofa – Rowicki (1965) Lenin w Polsce – Jakub Hanecki (1965) Popioły – urzędnik austriacki w majątku Olbromskich (1965) Piękny był pogrzeb, ludzie płakali – Edward Wojtasik (1967) Bariery dźwięku – reporter (1968) Stawka większa niż życie, odc. 4 serialu TV: Cafe Rose – Christopulis (1968) Ostatni świadek – Klaus Goltz (1969) Znicz olimpijski – szef gestapo w Zakopanem (1969) Doktor Ewa, odc. 3 serialu TV: Prawo do życia, odc. 7: Stawka o życie – dyrektor szpitala Mikulski (1970) Lokis. Rękopis profesora Wittembacha – pastor profesor Wittembach (1970) Pogoń za Adamem – krytyk filmowy Buvin (1970) Brylanty pani Zuzy – szef gangu Krzysztof (1971) Jak daleko stąd, jak blisko – Szymon (1971) Podróż za jeden uśmiech, odc. 7 serialu TV: Pożegnanie z Dudusiem – profesor Omielski (1971, także w wersji filmu długometrażowego, 1972) Diabelskie eliksiry (oryg. Die Elixiere des Teufels, produkcja czechosłowacko-NRD) – sędzia (1972) Czarne chmury, serial TV – margrabia Karol von Ansbach (1973) Śledztwo – inspektor Sheppard (1973) W pustyni i w puszczy, odc. 1 serialu TV: Porwanie, odc. 4: Smain – ojciec Nel, George Rawlison (1973, także w wersji filmu długometrażowego) Wielka miłość Balzaka, odc. 3 serialu TV: Contessa, odc. 4: Komedia ludzka – książę Alfred Schenburn (1973) Zazdrość i medycyna – doktor Willi von Fuchs (1973) Gniazdo – Krystian, syn Bolesława Okrutnego (1974) Ile jest życia, odc. 5 serialu TV: Kiepskie szczęście – oficer UB (1974) Najważniejszy dzień życia, część 1 cyklu zatytułowana Uszczelka – dyrektor naczelny (1974) Zaczarowane podwórko – Jean Pierre Blanchard (1974) 07 zgłoś się, odc. 1 serialu TV: Major opóźnia akcję – inżynier (1976) Daleko od szosy, odc. 6 serialu TV: Egzamin – dyrektor w ministerstwie (1976) Wergili – ksiądz (1976) Pasja – audytor Zajączkowski (1977) Sprawa Gorgonowej – inspektor Piątkiewicz (1977) Śmierć prezydenta – Józef Haller (1977) Tańczący jastrząb – przedstawiciel ministerstwa (1977) Somosierra. 1808 – Wojciech Kossak (1978) Test pilota Pirxa – oskarżyciel przed trybunałem (1978) Życie na gorąco, odc. 1 serialu TV: Budapeszt – Otto Ildmann (1978) Ojciec królowej – hrabia Zierowski, ambasador austriacki (1979) Droga daleka przed nami – ojciec (1979) Dzień Wisły – profesor (1980) Głosy – doktor Meller (1980) Królowa Bona, serial TV – książę Prus Albrecht Hohenzollern (1980) Polonia Restituta – premier brytyjski Dawid Lloyd George (1980) Dzień czwarty – doktor (1984) Lato leśnych ludzi, odc. 5 serialu TV: Legenda – cichociemny (1984) Nad Niemnem – Darzecki, szwagier Benedykta Korczyńskiego (1987, także w serialu TV) Akwen Eldorado – szef gangu kłusowników (1988) Mistrz i Małgorzata, odc. 2 serialu TV: Mistrz – profesor Aleksander Nikołajewicz Strawiński (1988) Gdańsk 39 – radca Tadeusz Perkowski (1989)
Polski dubbing Jeszcze bardziej zgryźliwi tetrycy – Max Goldman (1995) Królowa Elżbieta (oryg. Elizabeth R) jako Cranmer (1971)
Ordery i odznaczenia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1980) Złoty Krzyż Zasługi (1974) Medal 40-lecia Polski Ludowej Złota Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy”
Upamiętnienie W latach 2013–2018 w Baranowie (województwo mazowieckie, powiat grodziski) organizowano corocznie Fetting Festiwal.
Przypisy Fetting Festiwal.
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Fetting Festiwal
Kategoria:Artyści Teatru Wybrzeże w Gdańsku Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 40-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy aktorzy dubbingowi Kategoria:Polscy aktorzy filmowi Kategoria:Polscy aktorzy głosowi Kategoria:Polscy aktorzy radiowi Kategoria:Polscy aktorzy teatralni Kategoria:Polscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Polskie basy Kategoria:Urodzeni w 1927 Kategoria:Zmarli w 2001