thumb|250px|Neogotycki kościół pw. św. Jana Chrzciciela thumb|250px|Fragment rynku ze studnią Bielsk – wieś sołecka w Polsce położona w zachodniej części województwa mazowieckiego, w powiecie płockim, siedziba gminy Bielsk.

Bielsk uzyskał lokację miejską w 1373 roku, zdegradowany w 1869 rokuRobert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 20–21.. Był miastem królewskim Korony Królestwa PolskiegoMagazin für die neue Historie und Geographie Angelegt, t. XVI, Halle, 1782, s. 12. w powiecie bielskim województwa płockiego w 1784 rokuKarol de Perthées, Mappa szczegulna woiewodztwa płockiego i ziemi dobrzynskiey, 1784.. Miasto rządowe Królestwa Kongresowego, położone było w 1827 roku w powiecie płockim, obwodzie płockim województwa płockiegoTabella miast, wsi, osad Królestwa Polskiego, z wyrażeniem ich położenia i ludności, alfabetycznie ułożona w Biórze Kommissyi Rządowéy Spraw Wewnętrznych i Policyi. T. 1 : A-Ł, Warszawa 1827, s. 21..

Jak podaje Słownik historyczno-geograficzny województwa płockiego w średniowieczu: "W XIV w. powiat bielski jest organizacyjnie w ściślejszym związku z powiatem płockim, a teren jego obejmuje także późniejszy, powstały w połowie XVI w. powiat sierpecki", oraz "Tak późna pierwsza wzmianka o powiecie bielskim wynika z faktu zaginięcia ksiąg ziemskich bielskich"; pierwsze zachowane źródłowe informacje o powiecie bielskim pochodzą z lat 1417 i 1485Słownik historyczno-geograficzny województwa płockiego w średniowieczu, opr. A. Borkiewicz-Celińska, z. 1 (A-J), Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980, s. 12.

Szacuje się, że w drugiej połowie XVI wieku powiat bielski obejmował obszar 428,8 km2 i zamieszkany był przez 16 075 osób, gdzie 14 575 to ludność wiejska (90,7%) a 1 500 osób to ludność miejska (9,3%); ze wspomnianej ludności wiejskiej 5 104 osoby to kmiecie (35%), 2 128 mieszkańców to zagrodnicy i komornicy (15%), 2 013 stanowiła czeladź (14%), 1 050 osób to rzemieślnicy (7%), 770 zamieszkałych należało do szlachty folwarcznej (5%) a 3 510 stanowiła szlachta zagrodowa (24%). Struktura własnościowa powiatu bielskiego w drugiej połowie XVI wieku przedstawiała się następująco: 1 wieś królewska Cekanowo (21 łanów), 14 wsi stanowiły własność duchowną (łącznie 142 łany), 78 wsi należało do szlachty folwarcznej (łącznie 496,3 łanów), 102 wsie były własnością szlachty zagrodowej (442 łany) oraz 33 łany miejskie (miasta Bielsk i Drobin)Atlas historyczny Polski. Seria A: Mapy szczegółowe, T. 2: Województwo płockie około 1578 r., pod kierownictwem S. Herbsta opracowali: I. Gieysztorowa, J. Humnicki, J. Lemené, A. Żaboklicka, cz. 2, Warszawa 1958, s. 58, 60, 65-66 . .

Rys historyczny Ostatnim posesorem w okresie I Rzeczypospolitej był Jan Ostaszewski herbu Ostoja, który otrzymał Bielsk w dzierżawę emfiteutyczną decyzją sejmu w 1775 rokuVarsaviae, die 28 Julii 1789: Diploma iuris emphiteutici super advocatiam cum iurisdictione in oppido Bielsk sitam in palatinatu Plocensi, post fata gen. Josephi Zakrzewski, pocillatoris Sierpc. vacantem, gen. Joanni Ostaszewski, vexillifero terrae Ciechanowiensis ad annos 50 datur, Metryka Koronna, Księgi Spraw Publicznych (Księgi Kanclerskie), sygn. 91, k. 277..

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Bielsk.

Sport LKS Zryw Bielsk, powstały w 1955.

Ludzie związani z Bielskiem

Zobacz też Cmentarz żydowski w Gilinie, k. Bielska

Przypisy Raport o stanie gminy Bielsk w 2023. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2023 s. 4-5 Strona gminy, sołectwa

GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Linki zewnętrzne

Urząd Gminy Bielsk Historia Żydów w Bielsku na portalu Wirtualny Sztetl Bielsk [w:] Słownik historyczno-geograficzny województwa płockiego w średniowieczu, opr. A. Borkiewicz-Celińska, z. 1 (A-J), Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980, s. 10-12 Kartoteka Słownika historyczno-geograficznego Mazowsza w średniowieczu: Kartoteka powiatu bielskiego w średniowieczu

Kategoria:Dawne miasta w województwie mazowieckim Kategoria:Miasta królewskie I Rzeczypospolitej (województwo płockie) Kategoria:Miasta rządowe Królestwa Kongresowego (województwo płockie) Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XIV wieku Kategoria:Starostwo bielskie (województwo płockie)