Czaplice – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Łomża. Leży nad rzeką Łomżyczką, dopływem Narwi.
Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Wojciecha Biskupa i Męczennika w Szczepankowie.
Historia Na obszarze miejscowości zewidencjonowano dwa stanowiska archeologiczne: obozowisko i ślad osadnictwa z epoki kamienia.
W źródłach z XVI wieku miejscowość występowała jako Czaplice Wielkie. Nazwa Czaplice Osobne odnosiła się natomiast do odrębnej osady, która z czasem przyjęła nazwę Osobne.
W latach 1921–1939 wieś leżała w województwie białostockim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Szczepankowo.
Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku wieś zamieszkiwały 302 osoby, 279 było wyznania rzymskokatolickiego, 23 mojżeszowego. Jednocześnie wszyscy mieszkańcy zadeklarowali polską przynależność narodową. Było tu 40 budynków mieszkalnych. Miejscowość należała do parafii rzymskokatolickiej w Szczepankowie. Podlegała pod Sąd Grodzki i Okręgowy w Łomży; właściwy urząd pocztowy mieścił się w Łomży.
W wyniku napaści ZSRR na Polskę we wrześniu 1939 miejscowość znalazła się pod okupacją sowiecką. Od czerwca 1941 roku pod okupacją niemiecką. Od 22 lipca 1941 do 1945 włączona w skład Landkreis Lomscha, Bezirk Bialystok III Rzeszy.
W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Czaplice, po jej zniesieniu w gromadzie Konarzyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.
Zespół dworski w Pączkowiźnie thumb|Zespół dworski w Pączkowiźnie, 1960 Z Czaplicami związany jest zespół dworski w Pączkowiźnie, ujmowany w gminnej ewidencji zabytków jako Czaplice (Pączkowizna). Znajduje się on na działce nr 108 w obrębie geodezyjnym Andrzejki. Nazwę Pączkowizna, utworzoną od nazwiska Pączek, odnotowano po raz pierwszy w 1783. W XIX i na początku XX wieku określano nią folwark; obecnie Pączkowizna jest częścią Andrzejek.
Neogotycki dwór wzniesiono w 1860 dla Władysława Przestrzelskiego. Jest to murowany, parterowy budynek z użytkowym poddaszem i spłaszczonym dachem naczółkowym. Symetryczna, pięcioosiowa elewacja frontowa ma pośrodku murowany ganek, nad którym znajduje się jednoosiowa facjata z trójkątnym szczytem. Naroża korpusu i facjaty akcentują sterczyny, a pod gzymsem biegnie fryz arkadowy.
Na początku XX wieku właścicielem Pączkowizny był Jan Chryzostom Lutosławski, doktor nauk rolniczych i publicysta, który mieszkał we dworze z żoną Wandą z Daszkiewiczów h. Korybut. Zespół obejmuje również park dworski z drugiej połowy XIX wieku. Dwór wpisano 30 grudnia 1991 do rejestru zabytków pod numerem A-467.
Przez wiele lat w budynku mieściła się Szkoła Podstawowa w Czaplicach. Uchwałą z 16 marca 2018 Rada Gminy Łomża postanowiła zlikwidować szkołę z dniem 31 sierpnia 2018, zapewniając uczniom możliwość kontynuowania nauki w szkole podstawowej w Konarzycach.
Zobacz też Czaplice Czaplice Wielkie Czaplice-Bąki Czaplice-Kurki
Przypisy GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () Opis parafii na stronie diecezji
Kategoria:Łomża (gmina wiejska)