Będków – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Będków. Siedziba gminy Będków.
Historia Od XIV w. do 1652 Będków był w posiadaniu rodziny WspinkówWittyg, Pieczęcie miast s. 12. Dekretem z 1462 król Kazimierz IV Jagiellończyk podniósł wieś Będków do rangi miasta. Wówczas powstał również murowany kościół w stylu późnogotyckim, ufundowany przez Piotra Spinka, dziekana kieleckiego.
W 1759 miejscowość została nabyta przez Jana Dembowskiego, późniejszego biskupa kamienieckiego, który miał w Będkowie prywatną rezydencję. Dostojnik ten położył znaczne zasługi dla unowocześnienia i gospodarczego rozwoju Będkowa.
W 1827 roku w Będkowie mieszkało 67 Żydów. W 1857 roku w miejscowości mieszkało 248 Żydów (41% ogółu mieszkańców). Wydany w okresie zaborów dekret z 4 lutego 1870 zamienił miasto Będków w osadę.
Dawniej miasto; uzyskał lokację miejską przed 1453 rokiem, zdegradowany w 1870 rokuRobert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 18-19.. W 1827 roku jako miasto prywatne Królestwa Kongresowego położone było w powiecie brzezińskim, obwodzie rawskim województwa mazowieckiegoTabella miast, wsi, osad Królestwa Polskiego, z wyrażeniem ich położenia i ludności, alfabetycznie ułożona w Biórze Kommissyi Rządowéy Spraw Wewnętrznych i Policyi. T. 1 : A-Ł, Warszawa 1827, s. 14..
W 1939 roku w Będkowie mieszkało 228 Żydów. W okresie od maja do września 1942 roku istaniało tam getto w czasie jego likwidacji mieszkańców wywieziono do obozu zagłady w Treblince.
W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Będków. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa piotrkowskiego.
Zabytki Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty: Kościół parafialny pw. Narodzenia NMP z 1462 roku, w stylu gotyckim. ul. Parkowa 5. (Więcej: Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Będkowie) Dzwonnica, XVIII w., nr rej.: 327 z 27.05.1967 Zamczysko po dworze średniowiecznym z XV-XVI wieku. W 1457 roku Jan Żeronicki zabezpieczył wiano i posag swojej żonie Annie na połowie Będkowa, w którym odnotowano przy tej okazji w dokumencie curie, domus i alba stuba cum pallacio. Druga część Będkowa mogła należeć do przedstawicieli rodu Spinków i być może oni zbudowali dwór przy moście na północnym brzegu Wolborki, nr rej. 27. Badania wykopaliskowe prowadzono w latach 1988, 1989, 1991. Wykopaliska wykazały, że na dworze średniowiecznym zbudowano w XVII wieku nowy dwór nowożytny. Dwór miał kształt prostokąta i broniony był przez fosę. Cmentarz żydowski
Ludzie związani z Będkowem
Zobacz też Cmentarz żydowski w Będkowie
Przypisy
Linki zewnętrzne Historia Żydów w Będkowie na portalu Wirtualny Sztetl
Kategoria:Dawne miasta w województwie łódzkim Kategoria:Miasta lokowane przez Kazimierza IV Jagiellończyka Kategoria:Miasta prywatne Królestwa Kongresowego (województwo mazowieckie) Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XV wieku