thumb|Ulica w Jałówce Jałówka – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Michałowo.
Wieś jest siedzibą sołectwa Jałówka, w skład którego wchodzą: Jałówka, Kondratki, Kituryki, Mostowlany-Kolonia, Dublany, Gonczary.
Jałówka uzyskała lokację miejską w 1545 roku, zdegradowana przed 1897 rokiemRobert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 34-35.. W II RP siedziba gminy Jałówka w powiecie wołkowyskim.
W latach 1954–1971 wieś należała i była siedzibą władz gromady Jałówka, po jej zniesieniu w gromadzie Szymki. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa białostockiego.
Historia Prawa miejskie (magdeburskie) otrzymała w 1545 roku, za czasów króla Zygmunta I Starego. Miasto królewskie położone w końcu XVIII wieku w starostwie niegrodowym jałowskim w powiecie wołkowyskim województwa nowogródzkiegoВялікі гістарычны атлас Беларусі Т.2, Mińsk 2013, s. 97..
W czasie powstania styczniowego miejsce zgrupowań powstańców – patriotów. Przed II wojną światową miasteczko, zamieszkiwane przez ok. 4000 osób, z tego połowę stanowiła ludność żydowska. Funkcjonowały dwie parafie (dwa kościoły) rzymskokatolickie – Przemienienia Pańskiego i św. Antoniego (obecnie w ruinie), dwie synagogi oraz cerkiew prawosławna. Od sierpnia 1941 do lipca 1944 roku znajdował się tam areszt niemieckiej żandarmerii, w którym przetrzymywano mieszkańców Jałówki i okolicznych wsi, których następnie wywożono na roboty przymusowe do III Rzeszy, obozów koncentracyjnych i więzień. Jesienią 1942 roku ludność żydowską wywieziono do obozu przejściowego w Wołkowysku.
Po 1945 roku w Jałówce znajdowała się strażnica WOP.
Do dziś zachował się miejski układ przestrzenny Jałówki z rynkiem – parkiem w centrum.
Zabytki rozplanowanie przestrzenne d. miasta – obecnej wsi, XVI, nr rej.: A-345 z 19.06.1986 ruiny kościoła pw. św. Antoniego, 1910–15, nr rej.: j.w. cmentarz grzebalny, XIX, nr rej.: j.w. kościół par. pw. Przemienienia Pańskiego, ul. Kościelna 1, 1859, 1922, nr rej.: A-5 z 25.11.1999 zespół cerkwi prawosławnej, nr rej.:A-69 z 20.07.2002 : cerkiew par. pw. Podwyższenia Krzyża Świętego, 1956–1960 dzwonnica – kaplica pw. Świętych Równych Apostołom Konstantyna i Heleny, 1990 cmentarz cerkiewny ogrodzenie (mur) z bramą i furtką
Obiekty sakralne kościół rzymskokatolicki Przemienienia Pańskiego cerkiew prawosławna Podwyższenia Krzyża Świętego (parafialna) kaplica prawosławna Świętych Konstantyna i Heleny
Zobacz też Cmentarz żydowski w Jałówce
Przypisy GUS. Wyszukiwarka TERYT
Strona gminy, sołtysi
Linki zewnętrzne
Historia i dzień dzisiejszy, zdjęcia wsi na portalu Wirtualny Sztetl
Kategoria:Dawne miasta w województwie podlaskim Kategoria:Miasta królewskie I Rzeczypospolitej (województwo nowogródzkie) Kategoria:Starostwo jałowskie (I Rzeczpospolita) Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XVI wieku