Kuraszewo – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Czyże.

+Integralne części wsi Kuraszewo SIMC Nazwa Rodzaj 0026198 Podborzyca część wsi0026206 Przy Kamienickiej Drodze część wsi0026212 Przy Klejnickiej Drodze część wsi0026229 Przy Kojłowskiej Drodze część wsi0026235 Przy Korniańskiej Drodze część wsi0026241 Wyżar część wsi Wieś królewska w leśnictwie bielskim w ziemi bielskiej województwa podlaskiego w 1795 rokuKarol de Perthées , Mappa Szczegulna Woiewodztwa Podlaskiego, 1795.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kuraszewo, po jej zniesieniu w gromadzie Czyże. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa białostockiego. Przez miejscowość przepływa niewielka rzeka Łoknica, dopływ Narwi.

Wieś w 2011 zamieszkiwało 305 osób.

Wieś jest siedzibą prawosławnej parafii św. Antoniego Pieczerskiego. Natomiast wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Narwi.

Historia lewo|mały|Wjazd do wsi lewo|mały|Zabytkowy dom mały|lewo|Krzyż przydrożny w Kuraszewie Wieś została założona przed 1570. W 1775 było w niej 68 domów i zamieszkiwało ją 298 mieszkańcówTablica informacyjna "Kuraszewo", wykonana w ramach projektu Rozwój turystyki transgranicznej w regionie Puszczy Białowieskiej. W 1868, na lokalnym cmentarzu wybudowana została cerkiew prawosławna pw. św. Antoniego Pieczerskiego. W 1897 została utworzona osobna parafia, natomiast rok później świątynia została rozbudowana. W trakcie I wojny światowej, w 1914 część mieszkańców udała się na bieżeństwo uciekając przed zbliżającymi się wojskami niemieckimi, które po zajęciu tych terenów pozostały tutaj do 1918, do momentu odrodzenia Polski. W 1927 spłonęła część zachodnia wsi z 42 zabudowaniami. W tym też roku budynek cerkwi został przekazany neounitom, który jednak powrócił w ręce prawosławnych po wygranej rozprawie w polskim sądzie w 1932. Na początku lat 30. XX w. powstała we wsi Ochotnicza Straż Pożarna z 10 strażakami, którzy otrzymali stosowne wyposażenie z pompą strażacką. Przed 1939 w pobliżu wsi znajdował się dworek w miejscu określanym jako Pańskie. W 1936 we wsi powstały dwa wiatraki. We wrześniu 1939 rozpoczęła się okupacja radziecka, a w czerwcu 1941 niemiecka. Podczas okupacji niemieckiej cerkiew została wyremontowana oraz dobudowano dzwonnicę. W tym też czasie około 50 mężczyzn ze wsi zostało zwabionych albo wywiezionych do niewolniczej pracy do Niemiec.

W 1947 otworzono sklep spożywczo-przemysłowy „Samopomocy Chłopskiej”. W 1951 założono Spółdzielnię Produkcyjną. W 1954 wieś stała się siedzibą urzędu gminy. W latach 1960–1961 zbudowany został nowy sklep. W 1963 wybudowano zlewnię mleka. Kółko Rolnicze zostało założone we wsi w 1962. W 1963 powstało Koło Gospodyń Wiejskich. W 1967 doprowadzono elektryczność do gospodarstw. W 1971 uruchomiono pierwsze połączenie autobusowe do Hajnówki. W 1977 Kuraszewo zostało gospodarzem dożynek gminnych i założono zespół folklorystyczny. W 1984 RSW „Ruch” w Bielsku Podlaskim otworzył we wsi placówkę określaną przez mieszkańców jako klub, w którym odbywały się liczne chrzciny i zabawyNad Buhom i Narwoju 1-2/2000, Nina Grygoruk- Historia wsi Kuraszewo.

Badania archeologiczne Pierwsze prace archeologiczne w pobliżu wsi prowadził w 1932 prof. Zdzisław Rajewski. W latach 1960–61 przeprowadzono pod kierunkiem Jana Jaskanisa badania archeologiczne dwóch kurhanów typu rostołckiego (należących do kultury wielbarskiej wiązanej z plemionami Gotów i Gepidów) położonych na wschód od wsi w pobliżu prawego brzegu rzeki Kuraszanki w miejscu zwanym Zamczysko. Kurhany pierwotnie były obłożone płaszczem kamiennym, a w ich wnętrzu odnaleziono kamienne jądro z otoczaków z pierwotnym grobem i późniejszymi grobami szkieletowymi i ręcznie lepioną ceramikę. Pierwotnie kurhany miały średnicę do ok. 30 m i do 3 m wysokości. Podobne kurhany odkryto między innymi w Rostołtach, Jasionowej Dolinie i Kutowej.

W niedalekiej odległości na wschód od Kuraszewa znajduje się także kilka cmentarzysk mazowieckich z końca XI–XII wieku z płaskimi grobami z charakterystycznymi kamiennymi obudowami, wewnątrz których umieszczano pochówki ciałopalneRocznik Białostocki, t.VI s.241-263. Jedno z takich cmentarzysk znajduje się na południe od powstałej w 1942 niewielkiej cerkiewki pod wezwaniem Świętych Braci Machabeuszy (na granicy z Ladami).

Badania lingwistyczne Na podstawie badań lingwistycznych gwary wsi przeprowadzonych w Kuraszewie w latach 70. XX wieku powstała praca doktorska Jana Pietruczuka Słownictwo wsi Kuraszewo koło Hajnówki (Lublin 1977)Jan Pietruczuk, Słownictwo wsi Kuraszewo koło Hajnówki, Lublin 1977..

Zabytki parafialna cerkiew prawosławna pod wezwaniem św. Antoniego Pieczerskiego z 1868, nr rej.:A-104 z 15.05.1998 cmentarz prawosławny z drugiej połowy XIX w., nr rej.:A-104 z 15.05.1998 s. 33.

Urodzeni w Kuraszewie Sławomir Dawidziuk – doktor inżynier nauk technicznych, Sybirak, geodeta wojewódzki w Białymstoku.

Przypisy GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () Opis parafii na stronie diecezji

Linki zewnętrzne

Kategoria:Kuraszewo (gmina Czyże) Kategoria:Kurhany Kategoria:Stanowiska archeologiczne w województwie podlaskim Kategoria:Wsie leśnictwa bielskiego