Julian Marian Szeliga Markowski (ur. w 1846 we Lwowie, zm. 13 stycznia 1903 tamże) – polski rzeźbiarz, twórca wielu lwowskich pomników.
Życiorys thumb|Nagrobek Juliana Markowskiego thumb|Grobowiec Józefy Markowskiej na cmentarzu Łyczakowskim Urodził się z ojca Mikołaja i matki Marii z Schimserów. Był wnukiem zasłużonego lwowskiego rzeźbiarza Jana Schimsera. Mając 17 lat przystąpił do powstaniu styczniowego. Służył jako podoficer walczył w oddziałach Leona Czachowskiego (pod Potokiem, pod Lipinami, nad Tanwią, pod Krzeszowską Hutą, gdzie został raniony bagnetem w lewą rękę) i Aleksandra Waligórskiego (pod Borowem). We Lwowie pełnił funkcję adiutanta dzielnicy IV. Zajmował się werbunkiem do oddziału Waligórskiego, poborem podatków, służył w policji narodowej.
Po upadku powstania przedostał się przebrany za kobietę do Lwowa i występował jako aktor w teatrze wędrownym Lobojków. Przyjaźnił się z Arturem Grottgerem i pod jego wpływem podjął decyzję o poświęceniu się rzeźbiarstwu. W 1867 wrócił do Lwowa. Uczył się rzeźby u lwowskiego rzeźbiarza Parysa Filippiego, później dzięki wsparciu finansowemu rodziny Dzieduszyckich w latach 1867–1868 u mistrzów wiedeńskich. Po powrocie do Lwowa w 1870 założył blisko cmentarza Łyczakowskiego zakład rzeźbiarsko-kamieniarski, który wykonywał głównie pomniki nagrobne, ale też pomniki, rzeźbę dekoracyjną, posągi do gmachów publicznych, wykonane w stylu akademickiego historyzmu. Do grona jego uczniów należeli Grzegorz Kuźniewicz, Wojciech Brzega.
Zmarł nagle na zapalenie płuc i został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim.
Prace (wybrane) pomnik Seweryna Goszczyńskiego na cmentarzu Łyczakowskim pomnik grobowy Juliana Konstantego Ordona na Łyczakowie pomnik nagrobny generała Józefa Śmiechowskiego na Łyczakowie pomnik Józefy Markowskiej na łyczakowskiej nekropolii pomnik Feliksa Mikulskiego na Łyczakowie – wykonanie przy współpracy ze Stefanem Jarzymowskim. nagrobek arcybiskupa ormiańskiego Grzegorza Szymonowicza pomnik nagrobny-obelisk burmistrza Sanoka, Cyryla Jaksa Ładyżyńskiego na Cmentarzu Centralnym w Sanoku (1898)Paweł Nestorowicz, Boża rola: przyczynek do historii cmentarzy sanockich w 110-tą rocznicę konsekracji cmentarza przy ul. Rymanowskiej, Sanok 2005, s. 28. pomnik Teofila Wiśniowskiego i Józefa Kapuścińskiego na Górze Stracenia (Kleparów) pomnik Jana Kilińskiego w parku Stryjskim pomnik Bartosza Głowackiego we Lwowie (współautor Grzegorz Kuźniewicz) podstawa pomnika Jana III Sobieskiego (współpraca z Tadeuszem Barączem) na Wałach Hetmańskich posąg Fortuna wieńcząca pracę w holu Galicyjskiej Kasy Oszczędności statua Polihymnii dla Teatru Miejskiego (posągowi dał twarz swojej córki Zofii) grupa alegoryczna na fasadzie Pałacu Sztuki Powszechnej Wystawie Krajowej we Lwowie 1894 Pomnik Tadeusza Kościuszki wykonany dla władz miejskich Sanoka, istniejący w latach 1902-1941 na placu św. Jana pomnik grobowy Jana Lama na Łyczakowie popiersie Franciszka Karpińskiego w Hołoskowie pomnik nagrobny Teofila Sokalskiego na cmentarzu w Zakopanem pomnik nagrobny Stefana Kaczały we wsi Szelpaki, położonej pomiędzy Zbarażem i Podwołoczyskami pomnik nagrobny Mroczkowskich w Stanisławowie pomnik nagrobny Terleckich w Tarnopolu pomnik nagrobny Wiktora Radwan Wołodkowicza (zm. 1891)Cmentarze dawnego powiatu buczackiego / pod red. Anny Sylwii Czyż, Bartłomieja Gutowskiego. Warszawa, 2017, s. 20. ., właściciela dóbr Dobrowody obok m-ka Monasterzyska, na cmentarzu rzymskokatolickim we wsi Kowalówka (praca warsztatowa)Tam że, s. 333.
Przypisy
Bibliografia Michał Domański: Markowski Julian (1846–1903). [W:] Polski Słownik Biograficzny. T. XX. Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk : Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, 1975, s. 49–50. Stanisław Nicieja: Cmentarz Łyczakowski we Lwowie w latach 1786-1986. .
Linki zewnętrzne
Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie Kategoria:Polscy rzeźbiarze Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie Kategoria:Rzeźbiarze związani ze Lwowem Kategoria:Urodzeni w 1846 Kategoria:Zmarli w 1903 Kategoria:Żołnierze powstania styczniowego