Strefowość cieków – hydrobiologiczny podział wód płynących na strefy od źródeł aż do ujścia, wprowadzony przez Botosaneanu i Illiesa na podstawie rozmieszczenia widelnic, jętek i chruścików. W odróżnieniu od systemu krain rybnych system daje się zastosować na wszystkich kontynentach.
Wyróżnia się: kryal – wysokogórskie, okresowe cieki, zasilane z lodowca lub pokrywy śniegu (eukryal – wody płynące po lodowcu, metakryal – wypływające z lodowca, hypokryal) krenal – strefę źródła z podziałem na eukrenal i hypokrenal, rhitral – strefę strumienia, potoku, z podziałem na odcinek górny – epirhitral, środkowy – metarhitral i odcinek dolny – hypotrhitral, potamal – strefę rzeki, z podziałem na odcinek górny – epipotamal, środkowy – metapotamal i ujściowy – hypopotamal, limnal – strefa jeziorna – jeziora przepływowe oraz zbiorniki zaporowe.
Klasyfikacja dość dobrze oddaje zmiany siedliskowe w rzekach górskich, lecz słabiej w mozaikowatych rzekach nizinnych i w krajobrazie polodowcowym z jeziorami przepływowymi oraz zmiennym spadkiem nachylenia terenu.
Prowadzono próby rozbudowania tej klasyfikacji z uwzględnieniem charakteru krajobrazu, np. sylvanopotamal – strefa rzeki śródleśnej (Botosaneanu).
Odrębnym problemem jest strefowość cieków w profilu poprzecznym, odnosząca się do zróżnicowania siedliskowego w obrębie koryta rzecznego (psammal, lital, akal, litoral, hyporeal), jak i całej doliny rzecznej, zwłaszcza cieków nizinnych (rzek, zbiorników okresowych terasy zalewowej, starorzecza, dopływów, źródeł przyzboczowych).
Zobacz też stygal koncepcja ciągłości rzeki (river continuum) krainy rybne rzek rzędowość rzeki sieć rzeczna
Kategoria:Hydrobiologia Kategoria:Potamologia