January z Benewentu (, ; ur. ok. 270, zm. ok. 305) – biskup Benewentu koło Neapolu, święty, męczennik chrześcijański w czasach prześladowań za panowania cesarza Dioklecjana.
O jego życiu niewiele wiadomo. Prawdopodobnie to jego, jako biskupa, wzmiankuje zapis w kanonach synodu w Sardyce (343). Odnotowuje go Martyrologium Rzymskie.
Legenda Wedle późnych i mało wiarygodnych opowiadań, za odmowę złożenia ofiary rzymskim bogom został skazany przez namiestnika Drakoncjusza na pożarcie przez dzikie niedźwiedzie w amfiteatrze. Miał wtedy 33 lata. Wcześniej odwiedził uwięzionego diakona św. Sozjusza. Towarzyszyli mu diakoni św. Festus i św. Dezyderiusz. Przeciwko okrutnej śmierci zaprotestowali obywatele rzymscy: diakon św. Prokul i dwie osoby świeckie: św. Eutyches i św. Akucjusz. Protest był skuteczny: Januaremu i jego diakonom zmieniono wyrok na ścięcie, jednakże wszyscy (w tym protestujący) zostali skazani i ponieśli śmierć męczeńską jednego dnia, chociaż w różnych miejscach, jak miały dowieść późniejsze badania: January, Festus i psalmista Dezyderiusz – w Benewencie, Sozjusz – w Misenum (dzisiejsze Miseno), Prokul, Eutyches i Akucjusz – w Puteoli (dzisiejsze Pozzuoli).
Kult O jego wczesnym kulcie świadczy list Uraniusza o śmierci św. Paulina z Noli (341). Czczony jest wraz z innymi męczennikami z okolic Neapolu.
Dzień obchodów Wspomnienie liturgiczne św. Januarego w Kościele katolickim obchodzone jest w dzienną pamiątkę śmierci 19 września.
Kościół prawosławny wspomina męczennika 21 kwietnia/4 majapodwójne datowanie, tj. 4 maja według kalendarza gregoriańskiego.
Relikwie Relikwie świętego znajdują się obecnie w katedrze w Neapolu (od 1497). Wcześniej znajdowały się m.in. w Benewencie (831) i na Montevergine (1154).
Jego krew, przechowywana w szklanej ampułce, jest zawsze w dzień pamięci męczeństwa (czasami również w sobotę przed pierwszą niedzielą maja lub 16 grudnia) przedmiotem cudu św. Januarego. Według tradycji jedna z pobożnych kobiet, obecna podczas egzekucji świętego, zebrała do flakonika pewną ilość krwi, która nie zmieniła swoich własności morfologicznych do chwili obecnej"Cud krwi" św. Januarego na adonai.pl (autor: Stefan Piotrowski).
Ikonografia W ikonografii św. January przedstawiany jest jako młody biskup, bez brody. Jako męczennik nie ma w dłoni krzyża, lecz symbolizujące charakter jego śmierci, jasnoczerwone biskupie szaty. Prawą ręką błogosławi, w lewej trzyma Ewangelię.
W sztuce zachodniej święty ukazywany jest w biskupim stroju z paliuszem lub w tunice i płaszczu. Jego atrybutami są: fiolki z krwią w dłoniach aniołów (na pamiątkę tzw. cudu św. Januarego), gałązka palmowa, korona, biskupi krzyż trzymany przez anioła, lwy u jego stóp, miecz.
Zobacz też
kult świętych męczennicy wczesnochrześcijańscy wstawiennictwo świętych święci i błogosławieni Kościoła katolickiego święci prawosławni
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Biskupi w I-XI wieku Kategoria:Arcybiskupi Benewentu Kategoria:Męczennicy wczesnochrześcijańscy Kategoria:Urodzeni w III wieku Kategoria:Włoscy święci katoliccy Kategoria:Zmarli w 305