thumb|Lepidium flavum Pieprzyca (Lepidium L.) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych, liczy w zależności od ujęcia od około 140 do ponad 260 gatunków. Przedstawiciele występują przeważnie w umiarkowanych i ciepłych strefach obydwu półkul. Rośliny z tego rodzaju rosną na siedliskach synantropijnych, na nieużytkach, w miejscach piaszczystych, liczni przedstawiciele związani są z siedliskami nadmorskimi, z solniskami. Kwiaty są owadopylne, ale częsta jest tu też samopylność. To wraz z łatwo rozprzestrzeniającymi się nasionami, śluzowaciejącymi pod wpływem wilgoci i stosunkowo niewielkim zróżnicowaniem genetycznym między gatunkami z różnych kontynentów świadczy o gwałtownej radiacji w obrębie tego rodzaju w pliocenie i plejstocenie. Uprawianymi jako warzywo dodawane do sałatek są dwa gatunki – pieprzyca siewna (spożywane są siewki zwane „rzeżuchą”) i pieprzyca szerokolistna.
thumb|Siewki pieprzycy siewnej (rzeżuchy) thumb|Pieprzyca siewna Rozmieszczenie geograficzne Rośliny z tego rodzaju rozprzestrzenione są szeroko na świecie, głównie w strefie klimatu umiarkowanego. W Europie występuje 21 gatunków, w Ameryce Północnej 42. Rosną poza tym w Ameryce Środkowej i Południowej, w Azji i Australii oraz w północnej i południowej Afryce.
W Polsce zawleczone i zadomowione są 4 gatunki, 3 pojawiają się zawlekane przejściowo, kilka dalszych jest uprawianych. Gatunki flory Polski pieprzyca gęstokwiatowa Lepidium densiflorum Schrad. – antropofit zadomowiony pieprzyca gruzowa Lepidium ruderale L. – antropofit zadomowiony pieprzyca polna Lepidium campestre (L.) R. Br. – antropofit zadomowiony pieprzyca przerosłolistna Lepidium perfoliatum L. – efemerofit pieprzyca różnolistna Lepidium heterophyllum Benth. – efemerofit pieprzyca szerokolistna Lepidium latifolium L. – efemerofit pieprzyca wirgińska Lepidium virginicum L. – antropofit zadomowiony Gatunki uprawiane pieprzyca owłosiona Lepidium hirtum (L.) Sm. pieprzyca siewna, rzeżucha Lepidium sativum L. pieprzyca trawolistna Lepidium graminifolium L.
W szerokim ujęciu systematycznym rodzaju do flory polskiej należą także wronóg grzebieniasty Lepidium coronopus (syn. Coronopus squamatus) i pieprzycznik przydrożny Lepidium draba (syn. Cardaria draba).
Morfologia Pokrój Rośliny jednoroczne, dwuletnie lub byliny osiągające do 1 m wysokości, czasem u nasady drewniejące. Pędy nagie, omszone, owłosione, czasem szczeciniasto. Wzniesione prosto lub podnoszące się, rzadko płożące. Liście Pojedyncze, okrągłe lub wąskie, zwykle ząbkowane lub pierzasto podzielone. Przyziemne i łodygowe (przyziemnych brak u L. fremontii). Kwiaty Promieniste, niewielkie, 4-krotne, zebrane w grona. Działki bez woreczkowatych rozdęć, zwykle szybko opadają, rzadziej są trwałe. Płatki białe lub purpurowe, czasem szczątkowe, zwężające się ku nasadzie. Mają różny kształt – od okrągłego, poprzez łopatkowaty, jajowaty, lancetowaty do równowąskiego. Pręciki są dwa lub cztery (równej długości) lub 6 czterosilnych; 4 wewnętrzne dłuższe od 2 zewnętrznych. Zalążnia górna z krótką zwykle szyjką słupka zwieńczoną drobnym główkowatym, rzadziej dwudzielnym znamieniem. Owoce Spłaszczona i wąskooskrzydlona łuszczynka z dwoma nasionami, kształtu okrągłego lub jajowatego. Grono czasem wydłuża się w czasie owocowania.
Systematyka Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG III z 2009) Należy do rodziny kapustowatych (Brassicaceae), rzędu kapustowców (Brassicales), kladu różowych (rosids) w obrębie okrytonasiennych (Magnoliophyta).
W obrębie rodziny rodzaj należy do plemienia Lepidieae.
Pozycja w systemie Reveala (1993–1999) Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Capparanae Reveal, rząd kaparowce (Capparales Hutch.), podrząd Capparineae Engl., rodzina kapustowate (Brassicaceae Burnett), podrodzina Lepidioideae Leurss., plemię Lepidieae DC., podplemię Lepidiinae Sond. in Harv. & Sond., rodzaj pieprzyca (Lepidium L.).
Wykaz gatunków
Przypisy
Kategoria:Kapustowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza