– pisarz japoński okresu Meiji, twórca nowoczesnej powieści japońskiej, autor utworów obyczajowych i psychologicznych, poezji, esejów oraz krytyki literackiej. Jeden z najwybitniejszych pisarzy japońskich XX wieku. Tworzył również w języku chińskim.

Natsume urodził się w Babashicie, w dzielnicy Ushigome, w Edo. Był najmłodszym synem naczelnika Babashity. Po nastaniu okresu Meiji stanowisko naczelnika dzielnicy zostało zlikwidowane i rodzice Kinnosukego popadli w kłopoty finansowe, w wyniku czego oddali syna rodzinie o nazwisku Shiobara. W wieku ośmiu lat został on odesłany do domu rodzinnego, ale boleśnie przeżywał samotność niechcianego dziecka.

Edukację rozpoczął w szkole podstawowej, gdzie pobierał nauki w tradycji klasyków chińskich. Opanował także japoński martwy język literacki. Po skończeniu szkoły podstawowej uczęszczał do prywatnej szkoły, która również specjalizowała się w nauczaniu klasyków chińskich. Świadomy anachroniczności tego kierunku zainteresował się językiem angielskim. Naukę tego języka rozpoczął w wieku szesnastu lat.

Studiował literaturę angielską na Uniwersytecie Cesarskim w Tokio. Po ukończeniu studiów otrzymał posadę nauczyciela w tokijskim liceum (1883 r.). W 1895 r. opuścił Tokio i rozpoczął pracę w szkole średniej w Matsuyama na Sikoku. W 1896 r. przeniósł się do Kumamoto na Kiusiu, gdzie poślubił najstarszą córkę sekretarza Izby Parów – Kyōko. Następnie od 1900 r. kontynuował naukę w Anglii jako stypendysta Ministerstwa Edukacji, po czym w 1903 r. został wykładowcą literatury na macierzystym uniwersytecie (stanowisko to objął po popularnym wówczas Lafcadio Hearnie) oraz nauczycielem w I Liceum Państwowym w Tokio.

Pierwszą powieść, Jestem kotem, napisał za namową Kyoshiego Takahamy (1874–1959), poety i redaktora czasopisma „Hototogisu” (jap. kukułka, nazwa magazynuMagazyn literacki utworzony w 1897 r., istniejący do dziś. Został założony przez Kyokudō Yanagahirę (1867–1957) i Shiki Masaokę (1867–1902). i grupy poetów). Pierwsze opowiadanie z cyklu Jestem kotem powstało w 1904 r., ale nie spodobało się ono Takahamie. Po gruntownych zmianach zostało opublikowane na łamach „Hototogisu” w styczniu 1905 r. Natsume nie zamierzał pisać dalszego ciągu, ale Takahama i czytelnicy nakłonili go do kontynuacji.

Od 1907 r., po objęciu stanowiska kierownika działu literackiego gazety Asahi Shimbun, poświęcił się wyłącznie twórczości literackiej jako powieściopisarz i eseista, zyskując sławę jednego z najwybitniejszych pisarzy Japonii nowożytnej. Głównym motywem jego dzieł jest samotność człowieka we współczesnym świecie, niemożność znalezienia pełnego zrozumienia nawet u ludzi najbliższych.

Twórczość Wagahai wa neko de aru 吾輩は猫である (1905; wyd. pol. Jestem kotem, 1977, 2006) Nowaki 野分 (1907; dosł. Jesienny wiatr) Botchan 坊つちやん (1906; wyd. pol. Panicz, 2009) Kusamakura 草枕 (1906; dosł. Poduszka z trawy) Gubijinsō 虞美人草 (1907; dosł. Mak polny) Sanshirō 三四郎 (1908; wyd. pol. 2003) Sorekara それから (1909; dosł. Później) Mon 門 (1910; wyd. pol. Wrota, 2016) Kōjin 行人 (1912–1913; dosł. Przechodzień) Kokoro こゝろ (1914–1915; wyd. pol. Sedno rzeczy, 1973) Meian 明暗 (1916; wyd. pol. Światło i mrok, 2016)

Przypisy

Bibliografia Sōseki Natsume, Sedno rzeczy, wyd. PIW, 1973 Mikołaj Melanowicz [posłowie do:] Sōseki Natsume, Jestem kotem, Książka i Wiedza, Warszawa 1977 W kręgu «Kokoro». O literackich i pozaliterackich kontekstach «Sedna rzeczy» Natsumego Sōsekiego, red. Iwona Kordzińska-Nawrocka, Katarzyna Sonnenberg, Aleksandra Szczechla, WUJ, Kraków 2017, str. 182, .

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Tokijskiego Kategoria:Japońscy pisarze Kategoria:Pisarze związani z Tokio Kategoria:Pisarze związani z Kamakurą Kategoria:Ludzie urodzeni w Shinjuku Kategoria:Urodzeni w 1867 Kategoria:Zmarli w 1916