250px|thumb|Marianne Moore, fot. Carl Van Vechten, 1948 Marianne Moore (ur. 11 grudnia 1887 w Kirkwood, Missouri, zm. 5 lutego 1972 w Nowym Jorku) – amerykańska poetka i pisarka modernistyczna związana z nurtem imagizmu.
Życiorys Marianne Moore była córką Johna Miltona Moore i jego żony Mary Warner. Wychowywała się jednak (wraz z bratem) w domu dziadka ze strony matki, prezbiteriańskiego pastora, gdyż jej ojca umieszczono w szpitalu dla umysłowo chorych jeszcze przed jej urodzeniem. W 1905 Moore wstąpiła do prywatnego żeńskiego kolegium Bryn Mawr w stanie Pensylwania, gdzie studiowała prawo, historię i politologię, a cztery lata później uzyskała dyplom. Zaprzyjaźniła się tam między innymi z Peggy James, córką sławnego psychologa Williama Jamesa. W 1911 roku wraz z matką udała się w podróż po Anglii, Szkocji i Francji, zwiedzając liczne muzea i galerie sztuki. Uczyła następnie języka angielskiego, stenografii oraz księgowości w US Indian Industrial School w Carlisle do 1915, kiedy to zaczęła zawodowo zajmować się poezją. Jednym z jej uczniów był Jim Thorpe, znany lekkoatleta amerykański. W 1916 przeniosła się do New Jersey, aby wraz z matką pomóc prowadzić dom bratu (będącemu, jak dziadek, duchownym prezbiteriańskim). W 1918 roku zamieszkała z matką w na nowojorskim Manhattanie, pracowała tam przez pewien czas jako bibliotekarka. Nigdy nie założyła własnej rodziny.
Kariera poetycka Częściowo w związku ze swymi podróżami po Europie przed I wojną, Moore zwróciła uwagę poetów tak różnorodnych jak Wallace Stevens, William Carlos Williams, T.S. Eliot czy Ezra Pound. Po raz pierwszy jej poezje zostały opublikowane w 1915 roku w londyńskim dwumiesięczniku Egoist, którego redaktorem była jej szkolna koleżanka Hilda Doolittle, wraz z wierszami innych imagistów. W 1921 roku Hilda Doolittle wydała pod tytułem Poems składający się z dwudziestu czterech wierszy wybór poezji Moore, bez wiedzy autorki. Wybór ten, później rozszerzony, wydano w USA w roku 1924 jako Observations.
W latach 1924–1929 Moore pracowała jako redaktor The Dial, pisma o profilu literacko-kulturalnym. Pełniła tym samym, podobnie jak Pound, niejako rolę patronki poetów, zachęcając obiecujących młodych twórców np. Elizabeth Bishop czy Allena Ginsberga do publikacji, sama publikowała i szlifowała swój warsztat poetycki.
W 1933 została laureatką Helen Haire Levinson Prize przyznawanej przez magazyn Poetry, lecz wydany dwa lata później kolejny zbiór wierszy sprzedawał się słabo. Sytuacja uległa zmianie w latach pięćdziesiątych. Jej Collected Poems z 1951 zostały uhonorowane Nagrodą Pulitzera, National Book Award oraz Bollingen Prize. Moore stała się znaczącą i rozpoznawalną postacią w nowojorskich kręgach literacko-artystycznych i nie tylko, często proszono ją o pełnienie roli gospodyni rozmaitych imprez publicznych. Pojawiała się na nich ubrana w charakterystyczny trójgraniasty kapelusz i czarną pelerynę, które stały się jej swoistym „znakiem firmowym”. Szczególną sympatią darzyła sportowców, podziwiała m.in. Muhammada Alego. Wciąż publikowała poezje w rozmaitych czasopismach, m.in. The New Republic, Partisan Review, Life, The New York Times. W 1955 roku firma Ford poprosiła ją o wymyślenie nazwy dla nowego modelu samochodu, z zaproponowanych przez nią wersji jednak ostatecznie nie skorzystano. W 1972 roku Marianne Moore zmarła po serii zawałów. Jej salon zachowano w oryginalnym kształcie i prezentowany jest w Rosenbach Museum & Library w Filadelfii. Udostępnione do oglądania są również jej prywatny księgozbiór i kolekcja rozmaitości, szkice poezji oraz fotografie.
Twórczość Poezja 1921 Poems 1924 Observations 1935 Selected Poems 1936 The Pangolin and Other Verse 1941 What Are Years? 1944 Nevertheless 1951 Collected Poems 1956 Like a Bulwark 1959 O to Be a Dragon 1964 The Arctic Fox 1966 Tell Me, Tell Me 1967 The Complete Poems of Marianne Moore
Proza 1955 Predilections 1961 A Marianne Moore Reader 1987 The Complete Prose of Marianne Moore
Polskie przekłady Wiersze wybrane (1980, PIW, tłum. Ludmiła Marjańska wraz z Julią Hartwig)
Linki zewnętrzne Strona Modern American Poetry: Marianne Moore
Kategoria:Absolwentki Bryn Mawr College Kategoria:Amerykańscy poeci XX wieku Kategoria:Amerykańscy prozaicy XX wieku Kategoria:Amerykańscy redaktorzy Kategoria:Członkowie PEN America Kategoria:Imagiści Kategoria:Pisarze związani z Filadelfią Kategoria:Poeci anglojęzyczni Kategoria:Prozaicy anglojęzyczni Kategoria:Urodzeni w 1887 Kategoria:Zdobywcy Nagrody Pulitzera Kategoria:Zmarli w 1972