– poeta japoński z okresu Edo, autor haiku.

Życiorys Pochodził z rodziny samurajów w ówczesnej prowincji Settsu (obecnie prefektura Hyōgo). Ojciec zajmował się warzeniem sake. Pierwsze haiku napisał w wieku siedmiu latWiek został podany w systemie Zachodnim. W dawnym systemie w Japonii wiek liczono inaczej: dziecko po urodzeniu miało już 1 rok, a w każdy kolejny Nowy Rok doliczano kolejny rok życia. (). W wieku dwunastu lat przeniósł się do Kioto, gdzie pobierał nauki u Matsue Shigeyoriego (1602–1680) przedstawiciela szkoły Teimon. W wieku szesnastu lat, Onitsura dołączył do szkoły Danrin i w 1680 r. spotkał jej mistrza, Sōina Nishiyamę. W wieku 20 lat wycofał się ze środowiska haiku szkoły Danrin i rozpoczął poszukiwania własnego stylu poetyckiego. Pięcioletni okres intensywnych studiów, określał jako swoje shugyō (dyscyplina i trening). Ok. 1685 r. zaczął tworzyć tzw. prawdziwe haiku, zgodnie z zasadą makoto (prawda i szczerość): „nie ma haiku poza makoto” („Makoto-no hoka-in haikai nashi”). Twierdził, że w haiku najważniejsza jest prawda wobec przeżytego świata a dopiero na drugim miejscu znajduje się doskonałość języka poetyckiego. W tym też czasie udał się do Osaki, gdzie studiował medycynę. Ożenił się i miał trzech synów. Najstarszy syn zmarł w wieku sześciu lat w 1700 r. Kilka haiku Onitsura odzwierciedla jego śmierć. Przyjaźnił się z Konishim Raizanem. Zetknął się z uczniami Bashō Matsuo i dzięki nim zapoznał się z jego twórczością. Onistsura i Bashō nie tworzyli pod swoim wpływem, jednak obaj nauczali podobnych idei dotyczących haiku. Onitsura zmarł w 1738 r. w Unagidani, na terenie dzisiejszej Osaki.

Twórczość Najważniejszymi dziełami Onitsury są refleksje z odbytych podróży Psi mędrzec (Inu-koji, 1690) i szkice Monolog (Hitorigoto, 1718). Hitorigoto to dzieło w dwóch częściach, poświęcone poetyce haiku, w którym przedstawił swoje teorie poetyckie, obejmujące pojęcia makoto (prawda i szczerość), honjō (pierwotne serce) oraz shosen (istota poetycka), podkreślając potrzebę autentyczności i integralności w haikai. Utwory haiku znajdują się w wielu antologiach i zbiorach haiku, wydawanych pośmiertnie, m,in. Sto strof solowych Onitsury (Onitsura dokugin-hyakuin, 1769), Wybór strof Onitsury (Onitsura-kusen, 1783), Zbiór strof rozpoczynających Onitsury (Onitsura-hokkushu, 1783). Haiku Onitsury mają zazwyczaj regularną formę siedemnastu sylab, często zawierają słowo określające porę roku. W wielu haiku obecne jest także subtelne poczucie humoru.

Profesor Cheryl A. Crowley, japonistka z Uniwersytetu Columbia, przypisuje Onitsurze, że wraz z Bashō, przyczynił się do podniesienia haiku z poziomu kultury niskiej do wysokiej. Uważa, że odegrał ważną rolę w procesie nadania haiku statusu poważnej formy literackiej, a nie jedynie traktowania jej jako towarzyskiej gry polegającej na tworzeniu poezji.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Japońscy poeci Kategoria:Urodzeni w 1661 Kategoria:Zmarli w 1738