thumb|350px|Prythu ścigający Prythiwi pod postacią krowy Prythiwi (dewanagari पृथिवी, trl. pṛthivī, ang. Prithivi) – bogini staroindyjska, będąca personifikacją ziemi w hinduizmie wedyjskim. Porównywana bywa z grecką Gają i rzymską Tellus. Jest symbolem nadziei i hojności (daje nasiona i owoce) jak również odporności i cierpliwości (jako ta, która znosi rany zadawane przez rolników przy orce). Równocześnie jest wzorem uprzejmości i łagodności (odpłaca plonami za zranienia narzędziami rolniczymi). Uosabia cechy cierpliwości, macierzyństwa i mądrości. Matka wedyjskich bogów, wszystkich ludzi, zwierząt i roślin. Postrzegana również jako opiekunka zmarłych.

Ikonografia Prythiwi zasadniczo uosoabia planetę. Bogini ta bywa też przedstawiana jako krowa Priśni, poszukująca opieki Brahmy (hinduistycznego boga stwórcy). Priśni jest opisywana jako wielobarwna. Inna postacią symbolicznie reprezentującą Prythiwi jest brzemienna życiodajnym deszczem chmura.

Imię Znaczenie sanskryckiego imienia prythiwi objaśnia się jako: olbrzymia, szeroka, rozległa; ziemia, obszerna. Imię Prythiwi bywa używane w znaczeniu natura, co ma oddawać jej rolę jako matki wszystkich ludzi, zwierząt i roślin.

Inne imiona Priśni – symbolizująca Prythiwi postać krowy Urwi (obszerna) Ardźuni (lśniąca) Mahi (wielka).

Rodzina i postacie powiązane Prythiwi bywa nazywana córką wieszcza Prythu.

Partnerzy Wśród jej małżonków wymienia się bogów o imionach : Djaus Pardźanja oraz rysziego Prythu.

Potomstwo Wśród dzieci bogini wymieniane są szczególnie bóstwa: Uszas Agni Indra Podaje się jednak zasadniczo, że Prythiwi jest matką wszystkich istot żywych szczególnie ludzi, zwierząt i roślin. Czasami jest też określana matką wszystkich bogów.

Recepcja w pismach hinduistycznych Wedy Prythiwi w wedach jest bóstwem mało znaczącym. Jej imię pojawia się najczęściej wewnątrz formy Djawaprythiwi. To androgyniczna postać o imieniu będącym złożeniem z imieniem nieba Diw (Djaus). Para niebo-ziemia istniała przed stworzeniem. Postacie małżonków rozdzielił Indra z użyciem centralnego (axis mundi) kosmicznego słupa. Deszcz spadający na ziemię, jako nasienie Diwa zapłodnił Prythiwi i stała się matką wszystkich żywych istot.

Zobacz też Bhudewi

Przypisy

Kategoria:Bóstwa żeńskie w hinduizmie Kategoria:Bóstwa ziemi Kategoria:Boginie-matki Kategoria:Kult zmarłych w hinduizmie