thumb|250px|Artystyczna wizja sondy IKAROS w trakcie lotu thumb|250px|Satelita NanoSail-D2 z żaglem słonecznym (wizja artysty) Żagiel słoneczny – urządzenie napędowe statków kosmicznych, wykorzystujące ciśnienie światła słonecznego oraz w mniejszym stopniu ciśnienie wywierane przez cząstki wiatru słonecznego.
W założeniach żagiel słoneczny jest rozpostartą w przestrzeni konstrukcją pokrytą połaciami folii (mylar lub kapton). Grubość takiej folii to kilka mikrometrów. Światło i cząstki odbijając się lub będąc pochłaniane przez folię, wywierają na nią nacisk. W takiej odległości od Słońca, w jakiej znajduje się Ziemia, ciśnienie wynosi 4,6 μPa przy pochłonięciu światła i dwa razy tyle przy całkowitym odbiciu.
Pierwszą sondą wyposażoną w taki napęd była japońska misja IKAROS. Drugim satelitą testującym żagiel słoneczny był należący do NASA NanoSail-D2NanoSail-D Latest News wyniesiony na orbitę 20 listopada 2010. NanoSail-D2 spędził na orbicie 240 dni, „żeglując” wokół Ziemi. Misja satelity została określona jako bardzo udana, po zakończeniu misji NanoSail-D2 spłonął w atmosferze ziemskiej 17 września 2011NASA's Nanosail-D 'Sails' Home -- Mission Complete. W czerwcu 2015 z sukcesem rozwinięto żagiel słoneczny z niskobudżetowego satelity LightSail 1 typu CubeSat, w lipcu 2019 z LightSail 2.
Zalety takiego sposobu napędu to: znikome koszty związane z budową urządzenia, zerowy wydatek energetyczny napędu.
Wady: bardzo mała siła ciągu, a przez to długi czas rozpędzania, nierozwiązana kwestia hamowania, możliwość uszkodzenia przez mikrometeoroidy.
Najprawdopodobniej ten rodzaj napędu zostanie użyty do napędu sond dalekiego zasięgu (ang. deep space exploration).
Futurystyczne plany zakładają również budowę wielkiego lasera umieszczonego w przestrzeni lub np. na Księżycu służącego do napędu statków kosmicznych w obrębie Układu Słonecznego.
Rozważa się też przymocowanie żagli słonecznych do sztucznych satelitów Ziemi. Żagle miałyby za zadanie przesuwać je z orbity geostacjonarnej o 10-50 kmPisarz SF wymyślił nową rodzinę orbit, ponieważ zaczyna na niej brakować miejsca na nowe obiekty.
Zobacz też napęd fotonowy
Przypisy
Kategoria:Napędy pojazdów kosmicznych