thumb|Anna Janko, Bianka Rolando, Mirka Szychowiak, Karol Maliszewski Anna Janko, właśc. Aneta Jankowska (ur. 27 sierpnia 1957 w Rybniku) – polska poetka, pisarka, felietonistka, krytyczka literacka.
Życiorys Urodziła się w rodzinie poetów Zbigniewa Jankowskiego i Teresy Ferenc. Ukończyła polonistykę na Uniwersytecie Gdańskim (praca magisterska u prof. Marii Janion).
Debiutowała w 1975 r. wierszami w „Życiu Literackim”. W 1977, jako 19-letnia autorka, opublikowała pierwszy tomik poetycki. W drugiej połowie lat 70. związana była z formacją poetycką Nowa Prywatność.
Pracując w latach 1997–2002 w Wydawnictwie Prószyński i S-ka tworzyła i redagowała autorską serię pn. To jest poezja, w której ukazało się 20 tomów wierszy najwybitniejszych poetów polskich i europejskich. Współpracowała z wrocławskim miesięcznikiem „Odra”, II programem Polskiego Radia, czasopismem „Pani”. Od 2007 r. współpracuje ze „Zwierciadłem”.
Jej utwory ukazały się m.in. w Niemczech, Francji, USA, Czechach, na Węgrzech, w Chorwacji i Serbii.
Krytyk literacki Artur Sandauer nazwał Annę Janko: „Rimbaud w spódnicy”.
Jest członkinią PEN-clubu i Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. Mieszka pod Warszawą.
Twórczość Poezja List do królika doświadczalnego, 1977 Wykluwa się staruszka, 1979 Diabłu świeca, 1980 Koronki na rany, 1989 Zabici czasem długo stoją, 1995 Świetlisty cudzoziemiec, 2000 Du bist Der, niemieckojęzyczny wybór wierszy Berlin 2000 Wiersze z cieniem, 2010 Miłość, śmierć i inne wzory, autorski wybór wierszy, 2016 Załamanie pogody, autorski wybór wierszy, 2024
Proza Dziewczyna z zapałkami, Nowy Świat 2007, 2009, 2010, 2012 (Wydawnictwo Literackie) Maciupek i Maleńtas. Niezwykłe przygody w Brzuchu Mamy, Nasza Księgarnia 2012 Pasja według św. Hanki, Wydawnictwo Literackie 2012 Boscy i nieznośni. Niezwykłe biografie, Wydawnictwo Zwierciadło, 2012 Mała zagłada, Wydawnictwo Literackie, 2015 Przeglądarka. Felietony poufałe, 2016 Oleś i Pani Róża, Wydawnictwo Literackie, 2018
Dramat Rzeź lalek, 1981, Teatr Współczesny w Szczecinie, reż. Andrzej Chrzanowski. Śmierć to dobry początek, słuchowisko radiowe, 2 program Polskiego Radia, 2005, reż. Henryk Rozen.
Nagrody Nagroda Młodych im Włodzimierza Pietrzaka za twórczość poetycką, 1980 Nagroda artystyczna tygodnika „Fakty 80”, 1980 Nagroda Gdańska Książka Roku za tom poetycki Diabłu świeca, 1981 Nagroda Związku Pisarzy Niezależnych w Dreźnie za twórczość poetycką, 1993 Nominacja do Nagrody Literackiej Nike za tom Świetlisty cudzoziemiec, 2001 Nagroda Książka Wiosny 2007 Poznańskiego Przeglądu Nowości Wydawniczych za powieść Dziewczyna z zapałkami Nagroda Warszawskiej Premiery Literackiej za powieść Dziewczyna z zapałkami, Książka Czerwca 2007 Nominacja do Nagrody Literackiej Srebrny Kałamarz im. Hermenegildy Kociubińskiej, 2008 Nominacja do Nagrody Mediów Cogito za powieść Dziewczyna z zapałkami, 2008 Nominacja do Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus za powieść Dziewczyna z zapałkami, 2008 Nagroda Literacka im. Władysława Reymonta, za powieść Dziewczyna z zapałkami, 2008 Nagroda Książka Lata 2012 Poznańskiego Przeglądu Nowości Wydawniczych, za Pasję według św. Hanki Nominacja do Nagrody Literackiej dla Autorki Gryfia 2013, za Pasję według św. Hanki (finalistka) Nominacja do Literackiej Nagrody Nike 2013, za powieść Pasja według św. Hanki Wyróżnienie w Ogólnopolskim Konkursie im. Kornela Makuszyńskiego za książkę dla dzieci Maciupek i Maleńtas. Niezwykłe przygody w brzuchu Mamy, 2013 Nominacja do Nagrody Literackiej i Historycznej Identitas za książkę Mała zagłada, 2015 Nominacja w III edycji Nagrody Newsweeka im. Teresy Torańskiej (2015) w kategorii „Najlepsza książka” za książkę Mała zagłada Nagroda miesięcznika „Nowe książki” za rok 2015 za książkę Mała zagłada Nagroda Literacka m.st. Warszawy 2016 w kategorii proza za książkę Mała zagłada Nagroda Literacka dla Autorki „Gryfia” 2016 za książkę Mała zagłada Finał Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus za książkę Mała zagłada
W filmie W 2018 roku, reżyserka Natalia Koryncka-Gruz, nakręciła na podstawie książki Anny Janko Mała Zagłada film dokumentalny pod tym samym tytułem. Opowiada on o pokoleniowym dziedziczeniu wojennej traumy. Punktem wyjścia jest rodzinna historia z II wojny światowej i okupacji niemieckiej w Polsce. Podczas Aktion Zamość na Zamojszczyźnie Niemcy spalili i wymordowali ludność wsi Sochy, w tym zamordowali rodziców 9-letniej wówczas Teresy Ferenc, matki Anny Janko. Film otrzymał główne nagrody na zagranicznych festiwalach.
Przypisy
Bibliografia Bibliografia 1988–2001
Linki zewnętrzne Publikacje 1988–2001 Anna Janko – publikacje w bibliotece Polona
Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy poeci Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Pisarzy Polskich Kategoria:Członkowie polskiego PEN Clubu Kategoria:Laureaci Nagrody Literackiej im. Władysława Reymonta Kategoria:Laureatki Nagrody Literackiej dla Autorki „Gryfia” Kategoria:Ludzie związani z Warszawą Kategoria:Urodzeni w 1957 Kategoria:Ludzie urodzeni w Rybniku