thumb|240px|Willarda Gibbsa 1873 wykres dostępnej energii (entalpii swobodnej), który ukazuje płaszczyznę prostopadłą do osi (objętości) i przechodzącą przez punkt A, który przedstawia stan początkowy ciała. MN jest sieczną powierzchni energii rozproszonej. i są siecznymi płaszczyzn i i dlatego są równoległe odpowiednio do osi (energii wewnętrznej) i (entropii). AD i AE są energią wewnętrzną i entropią ciała w jego stanie początkowym, AB i AC odpowiednio jego dostępną energią (entalpią swobodną) i jego pojemnością dla entropii (ilość entropii, o którą entropia ciała może być zwiększona bez zmiany energii wewnętrznej ciała lub zwiększenia jego objętości).
Entalpia swobodna, funkcja Gibbsa, energia swobodna Gibbsa; symbol lub – potencjał termodynamiczny zdefiniowany następująco:
co jest równoważne:
gdzie: – energia wewnętrzna układu, – entropia układu, – ciśnienie i objętość układu, – temperatura bezwzględna układu, – entalpia, – energia swobodna Helmholtza.
Z innymi potencjałami termodynamicznymi entalpia swobodna związana jest przez relacje:
,
stąd: , , ,
gdzie: – liczba składników (różnych substancji), – potencjał chemiczny -tego składnika, – praca nieobjętościowa np. elektryczna.
Entalpia swobodna w przemianach izotermiczno-izobarycznych jest równa maksymalnej pracy nieobjętościowej np. elektrycznej, którą można uzyskać w takiej przemianie. Dlatego odgrywa dużą rolę w elektrochemii.
W procesach samorzutnych przebiegających pod stałym ciśnieniem oraz w stałej temperaturze entalpia swobodna nie wzrasta (maleje lub zachowuje wartość). Kryterium to jest często stosowane, gdyż reakcje chemiczne oraz zmiany stanów skupienia przebiegają często przy stałym ciśnieniu, a przy możliwej zmianie objętości. Reakcja zachodzi samorzutnie przy stałym ciśnieniu i określonej temperaturze, tylko gdy entalpia swobodna substratów jest nie mniejsza od entalpii swobodnej produktów.
Warunek kierunku przebiegu reakcji zapisuje się matematycznie:
Zobacz też
energia swobodna entalpia entalpia swobodna reakcji funkcja stanu równanie Gibbsa-Duhema
Uwagi
Przypisy . . . . . .
Bibliografia
Kategoria:Termodynamiczne funkcje stanu Kategoria:Energia