Stephen „Steve” McClaren (ur. 3 maja 1961 w Yorku) – angielski trener piłkarski i piłkarz, były selekcjoner reprezentacji Jamajki.
Jako zawodnik występował w klubach niższych lig. Był środkowym pomocnikiem Hull City, Derby County, Lincoln City, Bristol City i Oxford United. Sportową przygodę zakończył w wieku dwudziestu siedmiu lat z powodu kontuzji.
Szkoleniowe umiejętności zdobywał u boku Jima Smitha (1995–1999), Alexa Fergusona (1999–2001) i Svena-Görana Erikssona (2001–2006). Ze Smithem w sezonie 1995–1996 wywalczył awans do Premiership, z Fergusonem – mistrzostwo i Puchar Anglii oraz Puchar Mistrzów (1999), z Erikssonem zaś brał udział w Mundialach 2002 (ćwierćfinał) i 2006 (ćwierćfinał) oraz Euro 2004 (ćwierćfinał).
Pierwszą samodzielną pracę trenerską rozpoczął w czerwcu 2001 roku, kiedy został szkoleniowcem Middlesbrough FC. Przez pierwsze trzy sezony zespół udanie bronił się przed spadkiem z ligi. W 2004 roku zdobył Puchar Ligi Angielskiej. Na finiszu rozgrywek 2004–2005 Middlesbrough zajęło siódme miejsce, gwarantujące start w europejskich pucharach. Podopieczni McClarena, wśród których najważniejsze role odgrywali: bramkarz Mark Schwarzer, obrońca Gareth Southgate, pomocnik Stewart Downing oraz napastnicy Mark Viduka i Massimo Maccarone, byli jedną z większych niespodzianek Pucharu UEFA 2005–2006. Po wyeliminowaniu m.in. VfB Stuttgart, Romy, FC Basel i Steauy Bukareszt 10 maja na stadionie w Eindhoven po raz pierwszy w historii zagrali w finale tych rozgrywek z Sevillą FC. Po golach Luísa Fabiano, Frédérica Kanouté i dwóch Enzo Mareski przegrali 0:4 i był to ostatni mecz McClarena w roli szkoleniowca Middlesbrough.
Po Mundialu 2006, w wieku 45 lat, zastąpił Erikssona na stanowisku selekcjonera reprezentacji Anglii. Jednak jego podopieczni, wśród których znajdowali się wówczas m.in. Frank Lampard, Steven Gerrard, Michael Owen, Wayne Rooney i David Beckham, w grupie eliminacyjnej do Euro 2008 zajęli dopiero trzecie miejsce za Chorwacją i Rosją i po raz pierwszy od 1994 roku nie zakwalifikowali się do międzynarodowego turnieju. Do takiego stanu rzeczy przyczyniły się wyniki meczów kwalifikacyjnych (0:2 i 2:3 z Chorwacją, 1:2 z Rosją, po 0:0 z Izraelem i Macedonią) oraz przegrane w meczach towarzyskich, z Niemcami (1:2) i Hiszpanią (0:1). W sumie McClaren prowadził reprezentację w 18 spotkaniach, zanotował 9 zwycięstw, 4 remisy i 5 porażek. Po porażce Anglików w meczu z Chorwacją (2:3 w Londynie) otrzymał wymówienie.
Komentatorzy podkreślali, że głównymi przyczynami nieudanej kadencji najmłodszego w historii reprezentacji Anglii selekcjonera były: spadek formy dotychczasowych liderów drużyny Lamparda i Gerrarda, którym McClaren konsekwentnie ufałCztery grzechy główne McClarena.; przedwczesna rezygnacja z usług Davida Beckhama, a następnie, po kilku porażkach w eliminacjach, powrót byłego kapitana do kadry wymuszony głównie przez dziennikarzy i kibiców, co poważnie nadwyrężyło autorytet selekcjoneraBeckham wraca do reprezentacji Anglii; kłopoty z obsadą bramkarza: najpierw bezkrytyczne stawianie na popełniającego błędy Paula Robinsona, a następnie, w decydującym o awansie meczu, zamienienie go na mającego na swoim koncie jeden mecz w kadrze Scotta Carsona, który walnie przyczynił się do porażki z Chorwacją; eksperymenty taktyczne (McClaren na pewien czas powrócił do odstawionego w 1999 roku systemu 1-3-5-2), a także uległy charakter samego trenera, który nie potrafił przeciwstawić się coraz bardziej agresywnym mediom, nazywającym go „McClownem” lub „Myszką MikiMcClaren jak Myszka Miki”.
Do pracy szkoleniowej powrócił w czerwcu 2008 roku. Został trenerem grającego w holenderskiej Eredivisie FC Twente. Na zakończenie sezonu 2008–2009 zdobył z tym klubem wicemistrzostwo Holandii. Rok później sięgnął zaś po pierwsze w historii Twente mistrzostwo kraju.
Kilka dni po tym sukcesie, przyjął propozycję prowadzenia VfL Wolfsburg. 7 lutego 2011 roku został zwolniony z funkcji trenera VfL Wolfsburg.
13 czerwca 2011 został trenerem Nottingham Forest podpisując trzyletni kontrakt. Po dziesiątej kolejce ligowej zrezygnował z posady trenera Nottingham Forest.
5 stycznia 2012 objął stanowisko trenera w FC Twente, zastępując Co Adriaanse.
We wrześniu 2013 roku został nowym trenerem Derby County po tym, jak zwolniono Nigela Clougha. W swoim debiutanckim meczu Derby odniosło zwycięstwo 3-1 nad Leeds United na własnym boisku, przerywając serię siedmiu meczów ligowych bez zwycięstwa na własnym boisku i zapoczątkowując niezwykły zwrot akcji. Pod wodzą McClarena Derby County przekształciło się w jedną z najciekawszych drużyn Championship, stawiającą na ofensywny styl gry, charakteryzujący się płynnymi podaniami i wysokim pressingiem. Kadencja McClarena zakończyła się 25 maja 2015 r., kiedy Derby rozwiązało z nim kontrakt ze skutkiem natychmiastowym po porażce w barażach, w związku ze spekulacjami łączącymi go z innymi klubami.
10 czerwca 2015 został trenerem Newcastle United. Decyzja ta zapadła na fali wielkich oczekiwań na St James' Park, a dyrektor zarządzający Lee Charnley chwalił jego innowacyjny styl trenerski i jego osiągnięcia w rozwoju zawodników. Klub dążył bowiem do zapewnienia sobie miejsca w pierwszej ósemce w Premier League po zajęciu 15. miejsca w poprzednim roku pod wodzą Alana Pardewa. Pomimo początkowych obietnic, forma klubu szybko się pogorszyła, a Newcastle wygrało zaledwie sześć z 28 meczów Premier League w sezonie 2015/16. Do początku marca drużyna zdobyła w tych meczach zaledwie 24 punkty, ponosząc 16 porażek i notując serię pięciu porażek w sześciu ostatnich meczach ligowych. Został zwolniony 11 marca 2016 roku, gdy Newcastle zajmowało 19. miejsce w tabeli Premier League i do rozegrania pozostało dziewięć kolejek, ponieważ zarząd dążył do zmian, aby uniknąć spadku. Jego zwolnienie nastąpiło po narastającej presji, w tym po porażce 3:1 u siebie z Bournemouth, która obnażyła utrzymujące się słabości defensywy.. Po zwolnieniu McClaren przypisywał ten upadek częściowo mentalności zawodników i niedopasowaniu rekrutacji, ale przyznał, że intensywność pracy była jedną z najtrudniejszych w jego karierze.
12 października 2016 toku został ogłoszony nowym trenerem Derby Country, został zwolniony 12 marca 2017 r. W oświadczeniu klubu podkreślono „stały spadek wyników, jedności zespołu i morale”. Do podjęcia tej decyzji przyczyniły się napięcia między właścicielem klubu Melem Morrisem, znanym ze swojego praktycznego podejścia i bezpośredniej komunikacji z zawodnikami, co podważało autorytet McClarena. Uwypukliły one rozbieżności w zarządzie dotyczące zarządzania drużyną i kierunku strategicznego.
Od 1 września 2017 przez cztery miesiące był doradcą w Maccabi Tel Aviv.
Queens Park Rangers zatrudniło go na stanowisko menedżera 18 maja 2018 r., po zwolnieniu Iana Hollowaya. Były selekcjoner reprezentacji Anglii podpisał dwuletni kontrakt. McClaren miał nadzieję ustabilizować klub w Championship po zajęciu 16. miejsca w poprzednim sezonie, ale jego kadencja rozpoczęła się katastrofalnie. QPR przegrało cztery pierwsze mecze ligowe, w tym 7-1 z West Bromwich Albion. Pomimo ograniczeń finansowych, które utrudniały inwestycje w skład drużyny (w rezultacie doszło tylko do dwóch stałych, wolnych transferów, obrońcy Toniego Leistnera i obrońcy Angela Rangela), Chciał zreorganizować drużynę za pomocą zmian taktycznych i drobnych wzmocnień. Chwilowe ożywienie nastąpiło w październiku 2018 r., kiedy QPR pozostało niepokonane w pięciu meczach, a McClaren został nagrodzony tytułem Menedżera Miesiąca Championship. Został zwolniony ze stanowiska menedżera QPR 1 kwietnia 2019 r. po porażce 2–1 u siebie z Bolton Wanderers i serii jednego zwycięstwa w 15 meczach.
W latach 2020-22 był najpierw dyrektorem technicznym, a następnie doradcą w Derby County.
Od lipca 2022 do końca lipca 2024 był asystentem Erik ten Haaga w Manchesterze United. Podczas dwuletniej kadencji skupiał się na organizacji taktycznej, rozwoju zawodników i odbudowie kultury zwycięstwa w klubie, kładąc nacisk na szczegółowe sesje treningowe i indywidualny coaching w celu poprawy wyników drużyny.
Ostatnio od 31 lipca 2024 do 19 listopada 2025 był selekcjonerem reprezentacji Jamajki.. Debiutancki mecz McClarena zakończył się remisem 0:0 z reprezentacją Kuby 6 września 2024 r., w ramach eliminacji do Mistrzostw Świata. Cztery dni później, odniósł swoje pierwsze zwycięstwo, gdy Jamajka pokonała Honduras 2–1 dzięki bramkom Kaheima Dixona i Warnera Browna.
20 maja 2026 roku został ogłoszony nowym dyrektorem sportowym Rotherham United.
Sukcesy szkoleniowe Puchar Ligi Angielskiej 2004, finał Pucharu UEFA 2006 oraz 1/8 finału Pucharu UEFA 2005 z Middlesbrough mistrzostwo Holandii 2010 i wicemistrzostwo Holandii 2009 z FC Twente
Zobacz też lista meczów reprezentacji Anglii w piłce nożnej mężczyzn prowadzonej przez Stevena McClarena
Przypisy
Linki zewnętrzne Komentarze byłych piłkarzy angielskich i znanych trenerów po wyborze McClarena na selekcjonera kadry
Kategoria:Angielscy piłkarze Kategoria:Angielscy trenerzy piłkarscy Kategoria:Piłkarze Hull City A.F.C. Kategoria:Piłkarze Derby County F.C. Kategoria:Piłkarze Lincoln City F.C. Kategoria:Piłkarze Bristol City F.C. Kategoria:Piłkarze Oxford United F.C. Kategoria:Trenerzy piłkarzy Middlesbrough F.C. Kategoria:Trenerzy piłkarzy VfL Wolfsburg Kategoria:Trenerzy piłkarzy FC Twente Kategoria:Trenerzy piłkarzy Derby County F.C. Kategoria:Trenerzy piłkarzy Newcastle United F.C. Kategoria:Trenerzy piłkarzy Nottingham Forest F.C. Kategoria:Trenerzy piłkarzy Queens Park Rangers F.C. Kategoria:Selekcjonerzy reprezentacji Anglii w piłce nożnej mężczyzn Kategoria:Urodzeni w 1961