Józef Ozga-Michalski, ps. „Głownia” (ur. 8 marca 1919 w Bielinach, zm. 10 lutego 2002 w Warszawie) – polski pisarz, poeta, działacz ruchu ludowego, żołnierz Batalionów Chłopskich, poseł do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII i IX kadencji (1944–1989). Wicemarszałek Sejmu I kadencji, zastępca przewodniczącego Rady Państwa (jej członek w latach 1957–1985). Budowniczy Polski Ludowej.

Życiorys thumb|Józef Ozga-Michalski przemawia w Naczelnym Komitecie Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego, 1979 thumb|Józef Ozga-Michalski podpisuje książkę na kiermaszu w Grójcu, maj 1980 Syn Władysława i Józefy Michalskich z Bielin pod Kielcami. Po nauce w szkole podstawowej w Bielinach (ostatni oddział ukończył w Szkole Podstawowej im. S. Staszica w Kielcach) uczył się w Gimnazjum i Liceum im Stefana Żeromskiego w Kielcach – gdzie w 1939 uzyskał świadectwo maturalne. Jako gimnazjalista opublikował swe pierwsze utwory literackie w miesięczniku literackim Młodzi Idą, w tomiku Gołoborze. W 1938 w Wydawnictwie Atelier „Kropka” Kielce opublikował zbiór legend świętokrzyskich pt. Łysica gwarzy – godki świętokrzyskie. Dodatek „Ozga” jest przedwojennym literackim pseudododatkiem do rodowego nazwiska Michalski, który w czasie II wojny światowej był partyzanckim pseudonimem, a który po wojnie stał się prawnie zalegalizowanym nazwiskiem.

Przed II wojną światową wstąpił do Związku Młodzieży Wiejskiej RP Wici, organizując międzyszkolne koło tej organizacji. Podczas okupacji był członkiem ruchu oporu, walczył jako żołnierz w Batalionach Chłopskich oraz redagował i wydawał gazetki konspiracyjne, „Znicz” i „Płomień”. Od grudnia 1944 do marca 1945 był zastępcą naczelnego redaktora organu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego „Rzeczpospolita”.

W marcu 1944 został członkiem zarządu głównego Stronnictwa Ludowego „Wola Ludu” przekształconego w lipcu 1944 w Stronnictwo Ludowe, satelickie ugrupowanie Polskiej Partii Robotniczej. We wrześniu 1944 zasiadł w zarządzie głównym tej partii. W marcu 1946 został sekretarzem Naczelnego Komitetu Wykonawczego SL i członkiem Sekretariatu Generalnego naczelnego komitetu wykonawczego. W 1949 SL wraz z resztkami Polskiego Stronnictwa Ludowego utworzyło Zjednoczone Stronnictwo Ludowe, w którym pełnił liczne funkcje – był członkiem NKW i prezydium NKW (1949–1980), sekretarzem NKW (1949–1956), wiceprezesem Naczelnego Komitetu (1956–1980), wiceprzewodniczącym Sekretariatu NK (1964–1969) oraz przewodniczącym Klubu Poselskiego ZSL w Sejmie Ustawodawczym (1950–1952).

W ramach swej powojennej edukacji studiował na Akademii Nauk Politycznych w Warszawie oraz na Wyższej Szkole Nauk Społecznych przy KC PZPR.

Jako działacz państwowy w 1944 został sekretarzem Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach, w latach 1945–1947 był jej przewodniczącym. W 1947 został prezesem komitetu Demokratyzacji „Wici”, w latach 1947–1948 wiceprezesem zarządu głównego Związku Młodzieży Wiejskiej RP Wici, w latach 1948–1949 wiceprzewodniczącym zarządu głównego Związku Młodzieży Polskiej, a w 1949 jego sekretarzem. W latach 1949–1953 był prezesem zarządu głównego Związku Samopomocy Chłopskiej, a w latach 1959–1962 prezesem zarządu głównego Centralnego Związku Kółek Rolniczych.

Przez okres ponad 45 lat nieprzerwanie sprawował mandat poselski: kolejno do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII i IX kadencji. W latach 1952–1956 był wicemarszałkiem Sejmu. Przewodniczył sejmowym komisjom: w latach 1947–1949 Komisji Wojskowej, w latach 1949–1952 Komisji Obrony Narodowej (Sejm Ustawodawczy), w latach 1952–1956 Komisji Obrotu Towarowego (I kadencja), a w latach 1969–1972 Komisji Spraw Zagranicznych (V kadencja). W latach 1957–1972 i 1976–1985 był członkiem Rady Państwa, a w latach 1972–1976 zastępcą przewodniczącego Rady Państwa. Od 1961 był przewodniczącym Polsko-Włoskiej Grupy Unii Międzyparlamentarnej.

W latach 1952–1956 był przewodniczącym Rady Centrali Rolniczych Spółdzielni „Samopomoc Chłopska”, w latach 1971–1981 wiceprzewodniczącym Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu, a od września 1959„Trybuna Robotnicza”, nr 211 (4865), 4 września 1959, s. 1. aż do zakończenia działalności organizacji w marcu 1990 wiceprezesem Rady Naczelnej Związku Bojowników o Wolność i Demokrację. W czerwcu 1968 wszedł w skład Komitetu Honorowego obchodów 500. rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika„Urania”, nr 3, marzec 1969, s. 84..

W latach 1952–1988 był członkiem Światowej Rady Pokoju, był także wiceprzewodniczącym Ogólnopolskiego Komitetu Pokoju (od 1950), wiceprzewodniczącym Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej (od 1950), prezesem zarządu głównego Towarzystwa Szkół Świeckich (1959–1962) oraz przewodniczącym Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego (od 1974).

Związany z frakcją tzw. partyzantów, którym przewodził Mieczysław Moczar.

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A3 tuje-2-7)Wyszukiwarka grobów w Warszawie..

Wyniki wyborcze Wybory Komitet wyborczy Organ Okręg Wynik 1947 Blok Demokratyczny Sejm Ustawodawczy nr 12 (Kielce) . 1952 Front Narodowy Sejm PRL I kadencji nr 23 (Kielce) . 1957 Front Jedności Narodu Sejm PRL II kadencji nr 22 (Busko-Zdrój) 108 786 (75,97%). 1961 Front Jedności Narodu Sejm PRL III kadencji nr 30 (Kielce) 235 965 (91,63%). 1965 Front Jedności Narodu Sejm PRL IV kadencji nr 2 (Warszawa-Wola) 294 633 (96,67%). 1969 Front Jedności Narodu Sejm PRL V kadencji nr 2 (Warszawa-Wola) 335 080 (95,37%). 1972 Front Jedności Narodu Sejm PRL VI kadencji nr 1 (Warszawa-Śródmieście) 333 372 (94,91%). 1976 Front Jedności Narodu Sejm PRL VII kadencji nr 37 (Lublin) 369 041 (98,60%). 1980 Front Jedności Narodu Sejm PRL VIII kadencji nr 44 (Olsztyn) 443 928 (98,64%). 1985 Patriotyczny Ruch Odrodzenia Narodowego Sejm PRL IX kadencji lista krajowa 20 014 862 (97,07%).

Twórczość Autor powieści, opowiadań oraz utworów poetyckich.

Powieści Ludowy potok (1951) Młodzik (1969) Sowizdrzał Świętokrzyski (1972) Sklepienie niebieskie (1974) Czary miłosne (1984) Ujawnienia (1988)

Zbiory opowiadań Smutne i wesołe (1956) Krajobraz rodzinny (1973) W kogo trafi grom (1978) Piołun i popiół (1979)

Poezje Poemat nowosielecki (1946) Lutnia wiejska (1954) Czernek i Anna (1956) Kartki partyzanckie (1957) Polska (1958) Światowid (1959) Druga strona księżyca (1961) Walc karnawałowy (1963) Pełnia (1965) Ściernisko (1968) Ta – bądź (1973) Rajski oset (1977) Hejnał na pogodę (1979) Powrót z Litwy (1980)

Dokonał poetyckiego przekładu fińskiego eposu Kalevala (na bazie filologicznego przekładu na język polski wykonanego przez Karola Laszeckiego) oraz przełożył poemat meksykański Pieśń o Cuantemoku.

Wybrane odznaczenia i nagrody Order Budowniczych Polski Ludowej (1979) Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1964) Order Krzyża Grunwaldu III klasy Order Sztandaru Pracy I klasy Krzyż Partyzancki Medal „Za waszą wolność i naszą” (1975)Za solidarność z ludem Hiszpanii, „Za Wolność i Lud”, nr 6, 8 lutego 1975, s. 16. Medal 30-lecia Polski Ludowej (1974)Medale 30-lecia dla czołowych działaczy partyjnych i państwowych, „Trybuna Robotnicza”, nr 170, 19 lipca 1974, s. 1. Medal 40-lecia Polski Ludowej (1984)Uroczyste posiedzenie Prezydium Rady Naczelnej ZBoWiD, „Dziennik Bałtycki”, nr 177, 26 lipca 1984, s. 2. Brązowy Medal „Za zasługi dla obronności kraju” (1967)Za zasługi dla obronności Kraju, „Za Wolność i Lud”, nr 11, 1 czerwca 1967, s. 1–2. Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego (1966)Nadzwyczajna sesja Sejmu, „Trybuna Robotnicza”, nr 172, 22 lipca 1966, s. 1. Odznaka „Zasłużony Działacz Ruchu Spółdzielczego” (1959)Odznaczenie zasłużonych działaczy ruchu spółdzielczego, „Trybuna Ludu”, nr 188, 9 lipca 1959, s. 5. Medal „Zasłużony Działacz Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej” (1989)„Przyjaźń”, listopad 1989, s. 5. Medal „Za zasługi dla ruchu ludowego” (1985)Odznaczenia dla zasłużonych działaczy ruchu ludowego, „Dziennik Ludowy”, nr 223, 23 września 1985, s. 5. Tytuł „Honorowy Członek Towarzystwa Krzewienia Kultury Świeckiej” (1977)70-lecie Ruchu Laickiego, „Argumenty”, nr 10, 6 marca 1977, s. 10. Medal im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego (nadany przez Towarzystwo Krzewienia Kultury Świeckiej, 1987)80-lecie ruchu laickiego w Polsce. Uroczyste spotkanie w Wilanowie, „Argumenty”, nr 51, 20 grudnia 1987, s. 3. Pamiątkowy Medal z okazji 40. rocznicy powstania Krajowej Rady Narodowej (1983)Uhonorowani pamiątkowymi medalami, „Trybuna Robotnicza”, nr 307, 30 grudnia 1983, s. 3. Odznaka 20-lecia Zrzeszenia Studentów Polskich (1970)Wręczenie odznak 20-lecia ZSP, „Trybuna Ludu”, nr 117, 28 kwietnia 1970, s. 4. Medal im. Georgi Dymitrowa (Bułgaria)Kto jest kim w Polsce, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1984, s. 707–708. Krzyż Wielkiego Oficera Orderu Zasługi Republiki Włoskiej Medal jubileuszowy „Czterdziestolecia zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” (Związek Radziecki, 1985)„Za Wolność i Lud”, nr 21, 25 maja 1985, s. 5. Medal „20-lecia Światowej Rady Pokoju” (1969)Medale 20-lecia ŚRP dla działaczy polskiego ruchu pokoju, „Trybuna Ludu”, nr 268, 27 września 1969, s. 1–4. Dyplom Prezydium Związków Radzieckich Towarzystw Przyjaźni i Łączności Kulturalnej z Zagranicą za działalność publicystyczną na rzecz przyjaźni polsko-radzieckiej (1989)Przebieg pierwszego dnia obrad, „Trybuna Ludu”, nr 24, 28 stycznia 1989, s. 3. Nagroda Artystyczna im. Bohaterów Warszawy (1986)Tegoroczni laureaci Nagrody Artystycznej im. Bohaterów Warszawy, „Życie Warszawy”, nr 192, 19 sierpnia 1986, s. 5.

Zobacz też

Przypisy

Bibliografia Kto jest kim w Polsce, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1984, s. 707–708. Nota biograficzna na stronie gminy Bieliny. Informacje w BIP IPN.

Kategoria:Absolwenci I Liceum Ogólnokształcącego im. Stefana Żeromskiego w Kielcach Kategoria:Absolwenci Wyższej Szkoły Nauk Społecznych przy KC PZPR Kategoria:Członkowie Prezydium Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu Kategoria:Członkowie Rady Państwa PRL Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Członkowie Związku Młodzieży Wiejskiej RP Wici Kategoria:Działacze spółdzielni „Samopomoc Chłopska” Kategoria:Działacze Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej Kategoria:Działacze Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego Kategoria:Ludzie urodzeni w Bielinach (powiat kielecki) Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 40-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za waszą wolność i naszą” Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Budowniczych Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za zasługi dla Ruchu Ludowego” im. Wincentego Witosa Kategoria:Pisarze związani z Kielcami Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polacy odznaczeni bułgarskimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Włoskiej Kategoria:Polacy odznaczeni sowieckimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Politycy Stronnictwa Ludowego (1944–1949) Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy tłumacze literatury fińskiej Kategoria:Posłowie do Krajowej Rady Narodowej Kategoria:Posłowie na Sejm Ustawodawczy (1947–1952) Kategoria:Posłowie z okręgu Bytom (PRL) Kategoria:Posłowie z okręgu Lublin (PRL) Kategoria:Posłowie z okręgu Olsztyn (PRL) Kategoria:Przewodniczący Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach Kategoria:Sekretarze ZMP Kategoria:Uczestnicy wydarzeń Grudnia 1981 (strona rządowa) Kategoria:Urodzeni w 1919 Kategoria:Wicemarszałkowie Sejmu Polski Rzeczypospolitej Ludowej I kadencji Kategoria:Zmarli w 2002