mały|Pomnik upamiętniający bitwę pod Vellinghausen. Welver, Niemcy. Bitwa pod Vellinghausen – starcie zbrojne, które miało miejsce w dniach 15-16 lipca 1761 roku, w ramach wojny siedmioletniej. Starcie to odbyło się pomiędzy wojskami francuskimi, dowodzonymi przez księcia de Broglie i księcia de Soubise, a armią sojuszniczą pod dowództwem księcia Ferdynanda Brunszwickiego.
Tło konfliktu Na początku lipca 1761 roku siły księcia de Broglie i księcia de Soubise połączyły się, aby zmusić sojuszniczą armię księcia Fryderyka do wycofania się za rzekę Lippe, co wiązałoby się z utratą strategicznie istotnego miasta Lippstadt. Ferdynand zajął pozycję na południe od rzeki Lippe, przygotowując obronę przeciwko nadciągającym wojskom francuskim.
Armia sojusznicza rozlokowała się na łańcuchu wzgórz, rozciągających się od Vellinghausen do Hilbeck, przy czym jej pozycje były rozdzielone przez rzekę Ahse. Przed frontem prawego skrzydła sił sojuszniczych znajdował się podmokły strumyk Salzbach, co mogło stanowić przeszkodę dla wojsk przeciwnika.
Plan bitwy Wśród dowództwa francuskiego wystąpiły poważne rozbieżności dotyczące strategii, wynikające z równorzędnego statusu dwóch dowódców: de Soubise i de Broglie. Ostatecznie ustalono podział obowiązków: de Broglie miał zaatakować pozycje sojuszników pomiędzy rzekami Ahse i Lippe, podczas gdy de Soubise poprowadził działania na lewym skrzydle wojsk francuskich, w rejonie Werle. Atak miał rozpocząć się wczesnym rankiem 16 lipca 1761.
Przebieg bitwy thumb|Piechur brytyjski z 50 Pułku, który brał udział w bitwie pod Vellinghausen Siły pod dowództwem de Broglie rozpoczęły marsz w kierunku Vellinghausen wieczorem 15 lipca 1761 roku. Heski generał , dowodzący lewym skrzydłem sojuszniczym, został zaskoczony przez francuski atak, zanim jego korpus zdążył zająć wyznaczoną pozycję. Dodatkowym problemem okazała się ograniczona ilość amunicji. Francuzi wzmocnili nacisk, próbując wykorzystać swoje początkowe powodzenie.
Równolegle de Broglie rozwinął atak na wzgórze Dünckerburg powyżej Vellinghausen, bronione przez brytyjską piechotę markiza Granby'ego, oraz kilka regimentów kawalerii hanowerskiej. Pomimo zaskoczenia, siły niemiecko-brytyjskie powstrzymały francuski atak, a walki trwały aż do zmierzchu.
Nocne przegrupowanie i kontynuacja starcia Podczas nocnego przegrupowania obie strony umocniły swe pozycje. De Broglie przygotował rezerwy, aby ponowić atak następnego dnia, podczas gdy Ferdynand przesunął swe siły przez rzekę Ahse, wzmacniając lewe skrzydło kosztem prawego, aby osiągnąć równowagę z siłami de Broglie. W wyniku tych manewrów siły de Soubise znacznie przewyższały liczebnie sojusznicze prawe skrzydło.
. W tym momencie całe lewe skrzydło Ferdynanda ruszyło do ataku, a żołnierze księcia de Broglie rzucili się do ucieczki. Jeden z jego regimentów poddał się. Bitwa zakończyła się około południa, gdy sprzymierzeni zajęli pole walki, a cała armia francuska rozpoczęła generalny odwrót.
Bilans strat Alianci ponieśli stratę 1400 ludzi, podczas gdy straty francuskie wyniosły 3112 żołnierzy (w tym polegli, ranni i wzięci do niewoli). Wieczorem 15 lipca Francuzi zdobyli trzy działa pułku pod Vellinghausen, natomiast rankiem 16 lipca ponieśli klęskę.
Przypisy
Bibliografia
Bitwa pod Vellinghausen Kategoria:Bitwy w 1761 Kategoria:Bitwy między Francją a Wielką Brytanią Kategoria:Bitwy w historii Królestwa Wielkiej Brytanii Kategoria:Bitwy w historii Niemiec Kategoria:Bitwy wojny siedmioletniej