mały|Najprostszy kod źródłowy w języku C, wypisujący w konsoli wiadomość „Witaj, świecie” (ang. Hello, world) Kod źródłowy (pot. Źródło programu) – szczegółowe instrukcje programu komputerowego za pomocą określonego języka programowania, opisujące operacje, jakie powinien wykonać komputer na zgromadzonych lub otrzymanych danych. Kod źródłowy jest wynikiem pracy programisty.
Zastosowania Głównym zastosowaniem kodu źródłowego jest wyrażanie programów komputerowych w zrozumiałej postaci, dzięki czemu mogą być one łatwo rozwijane i rozbudowywane o nową funkcjonalność. Kod źródłowy zazwyczaj ma postać pliku tekstowego. Może jednak być również zapisany w książkach, podręcznikach, czasopismach itp. jako materiał dydaktyczny do tłumaczenia algorytmów, kodów i języków programowania. Przeglądanie cudzego kodu źródłowego jest popularną metodą podnoszenia swoich umiejętności programistycznych i poznawania nowych technik programowania. Wśród programistów traktowany jest także niekiedy jako forma sztuki (np. konkurs IOCCC).
Przykładowy kod źródłowy prostego programu obliczającego sumę dwóch liczb:
w języku C++// Calculating sum of two numbers #include <iostream>
int main() {
int sum; sum = 2 + 2;
std::cout << sum << std::endl; return 0; } w języku Python# Calculating sum of two numbers
sum = 2 + 2 print(sum)
Organizacja Kod źródłowy danego oprogramowania może się składać z wielu plików zwanych często plikami źródłowymi. W większości programów pliki źródłowe nie zawierają całego kodu wymaganego do uruchomienia aplikacji i opierają się o biblioteki.
Duże projekty mogą liczyć sobie nawet tysiące plików. Kodowi źródłowemu towarzyszą wtedy dodatkowe instrukcje (np. w postaci pliku Makefile) opisujące zależności między poszczególnymi plikami i podające przepis, jak je skompilować, aby powstał kompletny program. Do zarządzania konfiguracją oprogramowania w celu śledzenia zmian kodu źródłowego wykorzystywane są także systemy kontroli wersji.
Licencjonowanie
mały|Logo licencji GPL Pod względem dostępności kodu oprogramowanie wraz z towarzyszącym mu kodem źródłowym można zakwalifikować do jednej z dwóch głównych kategorii: oprogramowanie zamknięte – dostęp do kodu źródłowego mają tylko twórcy i właściciele. Jest objęty tajemnicą zespołu programistów lub firmy dla której dany zespół pracuje. oprogramowanie otwarte lub wolne (ang. Open source) – dostęp do kodu źródłowego jest w tym przypadku otwarty. Można taki kod analizować, modyfikować, udostępniać; poziom ingerencji zależy w tym przypadku wyłącznie od licencji (niektóre licencje na przykład dopuszczają również wykorzystanie komercyjne, niektóre natomiast wymagają dalszego rozpowszechniania na tej samej licencji). Przykładami licencji open source są: GNU General Public License MIT BSD Apache Mozilla Public License
Jakość kodu Struktura i organizacja kodu źródłowego jest bardzo istotna dla opiekujących się nim osób. Poprawna jakość kodu jest istotna, ponieważ wpływa na jego stabilność, wydajność, skalowalność i łatwość w utrzymaniu. Do kryteriów oceny jakości kodu można zaliczyć między innymi jego zgodność z konwencjami nazewniczymi, czytelność kodu, możliwie największa atomowość, zabezpieczenia przed błędami, ale i inne.
Dokumentowanie kodu
Dokumentowanie kodu jest sposobem gwarancji utrzymania czytelności kodu źródłowego. Polega na pisaniu komentarzy w kodzie w celu opisania co robi jego dany fragment. Jej brak może utrudniać lub wręcz uniemożliwiać innym programistom lub zespołom użycie lub naprawę kodu źródłowego.
Przykłady
Standardowym przykładem kodu źródłowego danego języka jest program, który wypisuje na monitorze terminala napis „” (zwykle poprzez przesłanie na standardowy strumień wyjściowy sprzęgnięty z konsolą). Przyjęto to jako normę po tym, jak w 1978 prof. Brian Kernighan napisał w swoich materiałach dydaktycznych pierwsze przykłady kodu źródłowego wypisującego tą frazę.
HTML (standard HTML 5.0) <!DOCTYPE html> <html lang="en"> <head> <meta charset="UTF-8"> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0"> <title>Hello World! Page Title</title> <head>
<body> <h1>Hello World!</h1> </body> </html>
C #include <stdio.h>
int main(int argc, char *argv[]) { printf("Hello world!\n"); return 0; }
C++ #include <iostream>
int main() { std::cout << "Hello world" << std::endl; return 0; }
C# using System;
public class Main {
public static void Main() { Console.WriteLine("Hello world!");
D import std.stdio;
int main(char[][] args) { writefln("Hello world!"); return 0; }
F# System.Console.WriteLine("Hello world!");
Java public class Main {
public static void main(String[] args) { System.out.println("Hello world!");
PHP <?php echo "Hello world!"; ?>
Programy wsadowe MS-DOS/Microsoft Windows @echo Hello world!
bash #!/bin/bash echo Hello world!
Python print("Hello world!")
Zobacz też
metryka kodu pastebin
Przypisy Tracy 2021, pp. 122–123.
Bibliografia Tracy, Kim W. (2021). Software: A Technical History. Morgan & Claypool Publishers. ISBN 978-1-4503-8724-8.