mały|Grób Ireny Malkiewicz na cmentarzu Powązkowskim Irena Malkiewicz, również Irena Malkiewicz-Domańska, ps. „Lira”, „Włada” (ur. w Moskwie, zm. 23 stycznia 2004 w Warszawie) – polska aktorka teatralna i filmowa, żołnierz Armii Krajowej, uczestniczka powstania warszawskiego.
Życiorys Urodziła się 15 września 1911 w Moskwie, w rodzinie Władysława Malkiewicza i Genowefy z domu Werakso. Była młodszą siostrą Izabeli (1908–2010).
W 1935 ukończyła studia w Państwowym Instytucie Sztuki Teatralnej. Debiutowała w 1936 w Teatrze Polskim w Warszawie w sztuce Żeromskiego Sułkowski. Przed II wojną światową występowała w teatrze u boku m.in. Juliusza Osterwy i Kazimierza Junoszy-Stępowskiego. Wystąpiła także w wielu filmach przedwojennych, m.in. Serce matki (reż. Michał Waszyński), Przez łzy do szczęścia (reż. Jan Fethke), U kresu drogi (reż. Michał Waszyński).
Od 1940 występowała w teatrzyku Na Antresoli w Warszawie. W marcu 1941 została aresztowana przez niemieckie władze okupacyjne w związku ze sprawą zabójstwa Igo SymaWładysław Bartoszewski, Warszawski pierścień śmierci, Warszawa 1970, s. 106..
W czasie powstania warszawskiego walczyła w szeregach Obwodu Praga Armii Krajowej (pluton 1671).
Krótko po wojnie pracowała w teatrach Lublina – Teatrze Miejskim i Domu Wojska Polskiego. W 1946 przeniosła się do Łodzi i występowała w Teatrze Syrena. Kontynuowała występy w tym teatrze po jego przeniesieniu się do Warszawy (1948); ponadto była związana ze scenami Teatru Nowego w Warszawie, Teatru Nowej Warszawy, Teatru im. Juliusza Osterwy w Gorzowie, Teatru Rozmaitości we Wrocławiu i Teatru Powszechnego w Łodzi. W 1955 jako wokalistka Orkiestry Ryszarda Damrosza nagrała piosenkę „Przysięgałam wiele razy”, która ukazała się na płycie Piosenki Paryża wydanej przez Polskie Nagrania „Muza” (L 0034).
W 1996 została laureatką Nagrody Miasta Stołecznego WarszawyRejestr Nagrody m.st. Warszawy um.warszawa.pl [dostęp 2024-08-20]..
Zmarła w Warszawie, pochowana na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 346-1-1).
Wybrana filmografia 1936: Trędowata (reż. Juliusz Gardan) jako Melania, córka hrabiego Barskiego 1938: Serce matki (reż. Michał Waszyński) jako Elżbieta Borzęcka 1939: U kresu drogi (reż. Michał Waszyński) jako Gabriela, żona Turwida 1939/1941: Przez łzy do szczęścia (reż. Jan Fethke) jako Lena Merwińska 1959: Zamach (reż. Jerzy Passendorfer) jako matka Krysi 1959: Lotna (reż. Andrzej Wajda) jako hrabina 1962: Jutro premiera (reż. Janusz Morgenstern) jako aktorka Janina Radwańska 1967: Sami swoi (reż. Sylwester Chęciński) jako Leonia Pawlak, matka Pawlaka (głos) 1976: Trędowata (reż. Jerzy Hoffman) jako księżna Podhorecka, babka Waldemara 1984: Dom świętego Kazimierza (reż. Ignacy Gogolewski) jako siostra przełożona Teofila Mikułowska
Przypisy
Linki zewnętrzne
Irena Malkiewicz na zdjęciach w bibliotece Polona
Kategoria:Absolwenci Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej w Warszawie Kategoria:Kobiety – powstańcy warszawscy Kategoria:Kobiety – żołnierze Armii Krajowej Kategoria:Ludzie urodzeni w Moskwie Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polskie aktorki dubbingowe Kategoria:Polskie aktorki filmowe Kategoria:Polskie aktorki teatralne Kategoria:Urodzeni w 1911 Kategoria:Więźniowie niemieckich władz okupacyjnych w Polsce 1939–1945 Kategoria:Wyróżnieni Nagrodą Miasta Stołecznego Warszawy Kategoria:Zmarli w 2004