thumb|Mundurek Mao thumb|Mao Zedong i Li Zongren w mundurkach Mundurek Mao – potoczna nazwa popularnego w Chinach, szczególnie w okresie maoizmu, ubioru. Ponieważ był strojem powszechnie noszonym przez Chińczyków w czasie rządów Mao Zedonga, stąd zachodnia opinia publiczna niesłusznie skojarzyła ten ubiór właśnie z nim i maoizmem, czyli lansowaną przez niego wersją komunizmu.
Pochodzenie W rzeczywistości „mundurek Mao” wywodzący się z Prus, pod koniec XIX wieku zaadaptowali reformujący swoje państwo Japończycy. Tam poznał go ojciec Republiki Chińskiej, Sun Jat-sen (pinyin: Sun Zhongshan), który przebywał kilka lat w Japonii. To on wprowadził ubiór do Chin i od jego imienia wywodzi się chińska nazwa: Zhōngshān zhuāng (chiń. 中山裝) – Mundur Jat-sena. Popularność ubioru stopniowo rosła, osiągając szczyt w okresie rządów Mao Zedonga.
Użycie w Chinach Przeniesiony do Chin przez Sun Jat-sena mundur upowszechnił się w Chinach po rewolucji Xinhai w 1911 roku. W okresie międzywojennym był to w Chinach oficjalny strój urzędniczy. Noszono do niego czapkę w stylu kepi.
Mundur sunjatsenowski szybko zyskał konotacje polityczne, gdy ze stroju urzędniczego stał się strojem działaczy Kuomintangu. Ubiór ten przejęli także działacze komunistyczni, zastępując czapkę kepi zapożyczoną od bolszewików „leninówką”, nazywaną potocznie „czapką wyzwoleńczą”.
Ubiór ten upowszechnił się na szerszą skalę po utworzeniu Chińskiej Republiki Ludowej w 1949 roku, będąc oficjalnym strojem noszonym przez działaczy Komunistycznej Partii Chin. Mundurek ten stał się powszechnym strojem wśród Chińczyków w okresie rewolucji kulturalnej (1966–1976), gdy wprowadzono rygorystyczne zasady względem ubioru, zabraniając między innymi noszenia strojów „burżuazyjnych”, czyli kolorowych i ozdobnych. Charakterystyczne dla tego okresu historii są obrazy zunifikowanych pod względem stroju Chińczyków, ubranych właśnie w jednolite pod względem koloru mundurki.
Po śmierci Mao Zedonga w 1976 roku, a zwłaszcza wraz z rozpoczęciem polityki reform i otwarcia, strój stopniowo tracił na popularności, a od lat 80. XX wieku chińscy przywódcy zaczęli publicznie częściej występować w zachodnich garniturach. Strój nie wyszedł jednak z użycia na najwyższym szczeblu władz państwowych i zachował znaczenie ceremonialne, w szczególności podczas obchodów rocznicy powstania Chińskiej Republiki Ludowej i związanych z nimi parad wojskowych. Tradycję tę, zapoczątkowaną przez Mao Zedonga, kontynuował Deng Xiaoping podczas parady w 1984 roku, a następnie Jiang Zemin w 1999 i Hu Jintao w 2009 roku. Xi Jinping również wystąpił w tym stroju podczas parady z okazji 70. rocznicy powstania ChRL 1 października 2019 roku. Za rządów Xi strój zaczął być ponownie częściej wykorzystywany przez niego podczas uroczystości państwowych, spotkań z zagranicznymi przywódcami i przeglądów wojskowych.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Ubrania Kategoria:Maoizm Kategoria:Mundury