Victor Viorel Bologan (ur. 14 grudnia 1971 w Kiszyniowie) – mołdawski szachista i trener szachowy (FIDE Senior Trainer od 2012), arcymistrz od 1991 roku.
Kariera szachowa thumb|left|Bologan–Anand, Dortmund 2003 W szachy nauczył się grać w wieku 7 lat od swojego ojca. Od 1981 roku znajdował się już pod stałą opieką trenerską, dzięki czemu mając lat 13, zdobył tytuł kandydata na mistrza. Pierwsze turniejowe zwycięstwo odniósł w roku 1989, dzieląc I miejsce (wraz z Borysem Gelfandem i Aleksiejem Szyrowem) w turnieju młodych radzieckich mistrzów w Kramatorsku. W roku 1990 otrzymał tytuł mistrza międzynarodowego, a w 1991 został arcymistrzem, po zwycięstwach w Ksanti oraz w mistrzostwach ZSRR juniorów do lat 20, rozegranych w Jurmale. W roku 1993 zwyciężył w Ostrawie oraz dwukrotnie w Las Palmas, zaś dwa lata później – w Moskwie.
Pierwsze sukcesy kwalifikujące go do światowej czołówki zaczął odnosić pod koniec lat dziewięćdziesiątych. W roku 1997 zwyciężył (wraz z Michałem Krasenkowem) w słynnym otwartym turnieju World Open w Nowym Jorku. Dwa lata później zajął II miejsce (za Joelem Lautierem) w silnie obsadzonym turnieju (XV kat. FIDE) w Enghien-les-Bains oraz zwyciężył w turnieju tej samej kategorii w Belfort. W roku 2000 zwyciężył w turniejach w Mińsku i Pekinie (XVI kat.) oraz podzielił I miejsce (wraz z Judit Polgár, a przed Nigelem Shortem i Anatolijem Karpowem) w memoriale Miguela Najdorfa w Buenos Aires. W kolejnym roku wygrał turniej XV kategorii w miejscowości Pojkowskij (przed Symbatem Lyputianem, Siergiejem Rublewskim oraz Wadimem Zwiagincewem) oraz podzielił I miejsce w turnieju w Szanghaju. W 2002 roku dwukrotnie zwyciężył Pampelunie – w turnieju rozegranym na przełomie 2001/2002 roku (przed Tejmurem Radżabowem i Ulfem Anderssonem) oraz w czwórmeczu rozegranym w grudniu (wraz z Rustamem Kasimdżanowem). W tym samym roku zwyciężył również w silnie obsadzonym turnieju szachów błyskawicznych Ordix Open w Moguncji (m.in. przed Piotrem Swidlerem i Rafaelem Waganianem).
W roku 2003 odniósł swój życiowy sukces, samodzielnie zwyciężając w turnieju elity w Dortmundzie (m.in. przed Władimirem Kramnikiem, Viswanathanem Anandem i Péterem Lékó). W tym samym roku podzielił również I miejsce w słynnym turnieju Aerofłot Open w Moskwie. Zwycięstwo w Dortmundzie zaowocowało zaproszeniem do kolejnego turnieju elity, w Wijk aan Zee w roku 2004, w którym zajął bardzo dobre V miejsce, wyprzedzając m.in. Władimira Kramnika, Jewgienija Bariejewa, Piotra Swidlera i Aleksieja Szyrowa. W następnym roku podzielił I miejsca w kolejnych bardzo silnie obsadzonych turniejach w Pojkowskij (wraz z Etienne Bacrotem, a przed Aleksandrem Griszczukiem, Aleksiejem Driejewem i Piotrem Swidlerem) i w Sarajewie (turniej Bosna, wraz z Iwanem Sokołowem) oraz – dzięki tym wynikom – po raz pierwszy osiągnął granicę 2700 punktów rankingowych. W roku 2006 ponownie podzielił I miejsce w turnieju Aeroflot Open w Moskwie, zwyciężył (z wynikiem 9/9) w otwartym turnieju Porzellan Cup w Dreźnie oraz zajął bardzo dobre III miejsce w turnieju XVIII kategorii w Foros (za Siergiejem Rublewskim oraz Wasilijem Iwanczukiem). W 2007 podzielił II miejsce (wraz z Jewgienijem Aleksiejewem i Aleksandrem Oniszczukiem) w silnie obsadzonym turnieju w miejscowości PojkowskijJakovenko gewinnt Karpov-Turnier 2007.. W 2010 r. po raz kolejny odnotował dobry występ w Pojkowskim, zwyciężając wspólnie z Siergiejem KariakinemKarjakin, Bologan win Karpov Poikovsky tournament 2010..
Czterokrotnie wystąpił w mistrzostwach świata FIDE, rozgrywanych systemem pucharowym, nie notując jednak sukcesów:
1997 – Groningen – awans do II rundy, w której przegrał z Rafaelem Waganianem, 2000 – Nowe Delhi – awans do II rundy, w której przegrał z Viswanathanem Anandem, 2001 – Moskwa – porażka w I rundzie z Igorem-Alexandre Natafem, 2004 – Trypolis – awans do II rundy, w której przegrał z Aleksandrem Moisejenko.
W latach 1992–2010 dziewięciokrotnie brał udział w szachowych olimpiadach, za każdym razem na I szachownicyOlimpBase.. Był również dwukrotnie (1992, 2011) uczestnikiem drużynowych mistrzostw EuropyOlimpBase..
Jest pierwszym w historii Mołdawianinem, który przekroczył poziom 2700 punktów rankingowych. Najwyższy ranking w dotychczasowej karierze osiągnął 1 sierpnia 2012 r., z wynikiem 2734 punktów zajmował wówczas 18. miejsce na światowej liście FIDE, jednocześnie zajmując 1. miejsce wśród mołdawskich szachistówTop lists records: Bologan, Viktor..
Przypisy
Bibliografia ChessBase Megabase 2007
Linki zewnętrzne Oficjalna strona (wersja archiwalna)
GM Victor Bologan Introduction – oficjalna prezentacja ChessBase GM Viorel Bologan
Kategoria:Ludzie urodzeni w Kiszyniowie Kategoria:Mołdawscy arcymistrzowie szachowi Kategoria:Radzieccy arcymistrzowie szachowi Kategoria:Szachiści XX wieku Kategoria:Szachiści XXI wieku Kategoria:Trenerzy szachowi Kategoria:Urodzeni w 1971 Kategoria:Szachiści Magiku Extremadura Kategoria:Szachiści UGA Barcelona Kategoria:Szachiści Tomska-400 Kategoria:Szachiści İTÜ SK Kategoria:Szachiści Gazowika Tiumeń Kategoria:Szachiści Norilskiego Niklu Norylsk Kategoria:Szachiści Małachitu Jekaterynburg Kategoria:Szachiści Düsseldorfer SK Kategoria:Szachiści SC Eppingen Kategoria:Szachiści Dresdner SC Kategoria:Szachiści ŠK Đuro Đaković Slavonski Brod Kategoria:Szachiści Jedinstva Stara Pazova Kategoria:Szachiści Belfort-Échecs Kategoria:Szachiści Beijing Kategoria:Szachiści Ładii Kazań Kategoria:Szachiści Itilu Kazań Kategoria:Szachiści Wood Green Chess Club Kategoria:Szachiści Orcher la Tour Kategoria:Szachiści Ajoblanco Mérida