thumb|200px|Vincenzo II Gonzaga – portret młodzieńczy (mal. Peter Paul Rubens)

Księstwo Mantui (Księstwo Mantuańskie, Mantua) – państwo historyczne na obszarze dzisiejszych Włoch północnych, którego terytorium ogólnie pokrywało się z granicami obecnej jednostki administracyjnej – prowincji Mantua (Provincia di Mantova).

Historia W okresie 1328–1708 Mantua znajdowała się pod rządami rodziny Gonzagów. Jej status wraz z oficjalną nazwą ulegał w różnych okresach zmianom. Od 1279 (początku istnienia państwowości) była to miejska signoria Mantui (Signoria di Mantova), pod rządami najpierw rodziny Bonacolsi, potem Gonzagów. W 1433 Jan Franciszek otrzymał od cesarza tytuł margrabiego Mantui i odtąd państwo występowało oficjalnie jako marchia Mantui lub margrabstwo (markizat) Mantui (Marchesato di Mantova ). Z kolei po przyznaniu margrabiemu Fryderykowi II tytułu książęcego, od 1530 państwo znane było jako księstwo Mantui (Ducato di Mantova) aż do czasu jego włączenia do księstwa Mediolanu w 1708.

W 1531 Gonzagowie poprzez związek małżeński rozszerzyli posiadłości Mantui o hrabstwo Montferratu.

Drzewo genealogiczne rodziny Gonzagów (1360–1708)

Kwestie sukcesji Książę Ferdynand Karol Gonzaga zmarł bezpotomnie w 1708, wskutek czego Montferrat miał przypaść jedynemu spadkobiercy rodu Gonzagów (jako dziedzicowi po kądzieli) – księciu Lotaryngii Leopoldowi. Ponieważ według ustaleń traktatowych cesarz Karol VI przyznał Montferrat księciu Sabaudii Wiktorowi Amadeuszowi II, w ramach rekompensaty przekazał Leopoldowi księstwo cieszyńskie. Księstwo Mantui przestało istnieć jako samodzielne państwo – w obrębie tzw. Lombardii austriackiej włączone zostało do księstwa Mediolanu, którego władcą dziedzicznym od 1706 był cesarz Karol VI Habsburg.

Władcy Mantui

Linki zewnętrzne Pełne genealogiczne drzewo domu Gonzagów" Dom Gonzagów (po angielsku)

Mantua