Skorpenowate (Scorpaenidae) – rodzina drapieżnych ryb skorpenokształtnych. Niektóre gatunki niebezpieczne dla człowieka (niebezpieczeństwo skaleczenia kolcami jadowymi).

Zasięg występowania Wszystkie oceany i większość mórz strefy tropikalnej i umiarkowanej. Rzadko w wodach słodkich i słonawych. Częste w rejonach raf koralowych. W Polsce nie występują. Niektóre gatunki spotykane w akwarystyce morskiej. Do najbardziej znanych należą: ognica pstra (nazywana również skrzydlicą ognistą), skorpena pospolita, karmazyny, sebdak oraz – uważana za najbardziej jadowitą z ryb – szkaradnica.

Cechy charakterystyczne ciało krępe, duża głowa, oczy i otwór gębowy większość przyjmuje ubarwienie kamuflujące zwykle jedna (czasami dwudzielna) płetwa grzbietowa wiele gatunków posiada kostne narośle i długie kolce, często z jadem, kolce mogą występować na głowie, pokrywach skrzelowych, w płetwie grzbietowej i w płetwach piersiowych u niektórych brak pęcherza pławnego największe osiągają ok. 1 m długości polują na ryby i skorupiaki, czatując w ukryciu prowadzą przydenny tryb życia, aktywne zwykle w nocy

Systematyka

Klasyfikacja biologiczna rodziny nie jest ustalona. Niektórzy systematycy wyróżniają trzy podrodziny: Scorpaeninae Sebastolobinae Pteroinae

Inni wyodręniają rodzinę Sebastidae (co nie zostało powszechnie zaakceptowane) oraz Synanceiidae – szkaradnicowate.

Klasyfikacja Rodzaje zaliczane do tej rodziny są zgrupowane w podrodzinach Caracanthinae, Pteroinae, Scorpaeninae:

Brachypterois – Caracanthus – Dendrochirus – Ebosia – Hipposcorpaena – Hoplosebastes – Idiastion – Iracundus – Neomerinthe – Neoscorpaena – Parapterois – Parascorpaena – Phenacoscorpius – Pogonoscorpius – Pontinus – Pterois – Pteroidichthys – Rhinopias – Scorpaena – Scorpaenodes – Scorpaenopsis – Sebastapistes – Taenianotus – Ursinoscorpaenopsis

Przypisy Krystyna Kowalska, Jan Maciej Rembiszewski, Halina Rolik, Mały słownik zoologiczny. Ryby, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973.

Linki zewnętrzne Opis rodziny według Fishbase