Indeks agregatowy – wskaźnik tempa zmian zjawisk ekonomicznych (cen, ilości produkcji, konsumpcji, wartości pieniężnych), porównywanych w dwóch okresach, określanych jako okres bieżący i okres bazowy.
Za pomocą indeksów porównuje się dobra pojedyncze bądź zestawienia wielu dóbr. W pierwszym przypadku używa się indeksów indywidualnych, a w drugim indeksów agregatowych (zespołowych). Indeksy indywidualne są ilorazami cen, ilości lub wartości. Indeksy agregatowe (zespołowe) wyrażają łączne zmiany zachodzące w całej danej populacji. Dzielą się na indeksy wartości, cen i ilości. Służą do porównania inflacji, zmian PKB, poziomu konsumpcji.
Właściwości Jeżeli wszystkie wskaźniki indywidualne mają taką samą wartość, to indeks agregatowy również przyjmuje taką samą stałą wartość. Jeżeli wskaźniki indywidualne mają różne wartości, to indeks agregatowy przyjmuje wartość, która znajduje się pomiędzy najmniejszą a największą wartością wskaźnika indywidualnego.
Agregatowy indeks wartości
gdzie: – cena -tego artykułu w okresie podstawowym – cena -tego artykułu w okresie badanym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie podstawowym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie badanym – wartość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie podstawowym – wartość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie badanym
Komentarz: informuje nas, o ile procent zmieniła się łączna wartość sprzedaży w okresie badanym w porównaniu z okresem podstawowym.
Agregatowy indeks cen według formuły Laspeyresa
gdzie: – cena -tego artykułu w okresie podstawowym – cena -tego artykułu w okresie badanym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie podstawowym – wartość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie podstawowym
– indeks zmiany ceny -tego artykułu
Komentarz: mówi nam o ile procent zmieniła się łączna wartość sprzedaży w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego w wyniku zmian cen sprzedanych artykułów (pod warunkiem, że ilości sprzedanych artykułów w okresie badanym są równe ilościom artykułów sprzedanych w okresie podstawowym). mówi nam o ile procent przeciętnie zmieniły się ceny sprzedanych artykułów w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego (pod warunkiem, że ilości sprzedanych artykułów w okresie badanym są równe ilościom artykułów sprzedanych w okresie podstawowym).
Agregatowy indeks ilości według formuły Laspeyresa
gdzie: – cena -tego artykułu w okresie podstawowym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie badanym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie podstawowym – wartość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie podstawowym
– indeks zmiany ilości sprzedaży -tego artykułu
Komentarz: mówi nam o ile procent zmieniła się łączna wartość sprzedaży w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego w wyniku zmian ilości sprzedanych artykułów (pod warunkiem, że ceny sprzedanych artykułów w okresie badanym są równe cenom artykułów sprzedanych w okresie podstawowym). mówi nam o ile procent przeciętnie zmieniły się ilości sprzedanych artykułów w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego (pod warunkiem, że ceny sprzedanych artykułów w okresie badanym są równe cenom artykułów sprzedanych w okresie podstawowym).
Agregatowy indeks cen według formuły Paaschego
gdzie: – cena -tego artykułu w okresie podstawowym – cena -tego artykułu w okresie badanym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie badanym – wartość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie badanym
– indeks zmiany cen -tego artykułu
Komentarz: mówi nam o ile procent zmieniła się łączna wartość sprzedaży w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego w wyniku zmian cen sprzedanych artykułów (pod warunkiem, że ilości sprzedanych artykułów w okresie podstawowym są równe ilościom artykułów sprzedanych w okresie badanym). mówi nam o ile procent przeciętnie zmieniły się ceny sprzedanych artykułów w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego (pod warunkiem, że ilości sprzedanych artykułów w okresie podstawowym są równe ilościom artykułów sprzedanych w okresie badanym).
Agregatowy indeks ilości według formuły Paaschego
gdzie: – cena -tego artykułu w okresie badanym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie podstawowym – ilość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie badanym – wartość sprzedaży lub zakupu -tego artykułu w okresie badanym
– indeks zmiany ilości sprzedaży lub zakupu -tego artykułu
Komentarz: mówi nam o ile procent zmieniła się łączna wartość sprzedaży w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego w wyniku zmian ilości sprzedanych artykułów (pod warunkiem, że ceny sprzedanych artykułów w okresie podstawowym są równe cenom artykułów sprzedanych w okresie badanym). mówi nam o ile procent przeciętnie zmieniły się ilości sprzedanych artykułów w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego (pod warunkiem, że ceny sprzedanych artykułów w okresie podstawowym są równe cenom artykułów sprzedanych w okresie badanym).
Agregatowy indeks cen według formuły Fishera
gdzie: – agregatowy indeks cen według formuły Laspeyresa – agregatowy indeks cen według formuły Paaschego
Komentarz: mówi nam o ile procent zmieniła się łączna wartość sprzedaży w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego w wyniku zmian cen sprzedanych artykułów. mówi nam o ile procent przeciętnie zmieniły się ceny sprzedanych artykułów w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego.
Agregatowy indeks ilości według formuły Fishera
gdzie: – agregatowy indeks ilości według formuły Laspeyresa – agregatowy indeks ilości według formuły Paaschego
Komentarz: mówi nam o ile procent zmieniła się łączna wartość sprzedaży w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego w wyniku zmian ilości sprzedanych artykułów. mówi nam o ile procent przeciętnie zmieniły się ilości sprzedanych artykułów w okresie badanym w porównaniu do okresu podstawowego.
Równości indeksowe
Przypisy
Kategoria:Ekonometria