Jezioro Dymaczewskie (pol. hist. Będlewskie) – jezioro w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminach Mosina i Stęszew, leżące na terenie Wysoczyzny Grodziskiej.
Charakterystyka Jest to jezioro rynnowe położone na Pojezierzu Poznańskim w obrębie Wielkopolskiego Parku Narodowego. Linia brzegowa jest dobrze rozwinięta. Wysokie brzegi po stronie wschodniej porastają lasy. Przy południowym krańcu znajdują się wsie Dymaczewo Stare (na południowo-wschodnim) i Dymaczewo Nowe (na południowo-zachodnim). Nad północnym brzegiem jeziora znajduje się wieś Łódź. Przez Jezioro Dymaczewskie przepływa Samica Stęszewska.
Dane morfometryczne Powierzchnia zwierciadła wody według różnych źródeł wynosi od 119,6 hawedług IRŚ za do 121,0 ha. Zwierciadło wody położone jest na wysokości 64,0 m n.p.m. lub 64,7 m n.p.m. Średnia głębokość jeziora wynosi 5,3 m, natomiast głębokość maksymalna 12,0 m. Długość linii brzegowej to 8050 mJerzy Siepak, Lubomira Burchardt, Mariusz Pełechaty, Artur Osowski, Badania hydrochemiczne na terenie Wielkopolskiego Parku Narodowego, UAM, Poznań, 1999, s.9, .
W oparciu o badania przeprowadzone w 2005 roku wody jeziora zaliczono do wód pozaklasowych i III kategorii podatności na degradację.
Hydronimia Według urzędowego spisu opracowanego przez Komisję Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych (KNMiOF) nazwa tego jeziora to Jezioro Dymaczewskie. W różnych publikacjach i na mapach topograficznych jezioro to występuje pod nazwami Łódzko-Dymaczewskie lub Łódzkie – w odniesieniu do północnej zatoki jeziora.
Historia Jezioro po raz pierwszy wspomniane zostało już w XIV wieku. Należało ono do lokalnej szlachty polskiej, która wykorzystywała je do połowu ryb oraz pojenia bydła. W 1397 odnotowano je po łacinie jako „lacus”, czyli po prostu jako „jezioro”, w podziale majątku pomiędzy braćmi Wawrzyńcem z Będlewa który otrzymał jezioro Dymaczewskie, a jego bratem Janem z Łodzi. W 1401 wspomniano go ponownie kiedy prowadził spór graniczny z Adamem z Dymoczewa i uzyskał Strugę Wielką oraz jezioro, a Adam otrzymał Strugę Małą, która wypływała z jeziora. W latach 1404–1405 odnotowano go także w sporze z Adamem Dymoczewskim oraz jego bratem Janem z powodu użytkowania jeziora Dymaczewskiego do pławienia bydła przez Dymoczewskich.
W 1451 jezioro zostało odnotowane po łacinie jako „Badlyeviensis lacus” czyli jezioro Będlewskie. Dokument określał prawa własności wobec okolicznych terenów. Dziedzice z Łodzi mieli prawo korzystać z łąk nad jeziorem Będlewskim oraz mogli oczyścić rzekę Samicę na krańcu jeziora dla poprawy pracy młyna wodnego stojącego we wsi Łódź. W latach 1482–1486 Sędziwój Będlewski sprzedał jezioro w trzech transakcjach z zastrzeżeniem prawa odkupu: w 1482 połowę jeziora w Będlewie za 50 grzywien Andrzejowi Włochowi Łódzkiemu, a później jeszcze raz za 50 złotych węgierskich kasztelanowi santockiemu Sędziwojowi Czarnkowskiemu. W 1486 ponownie sprzedał on połowę jeziora w Będlewie za 40 złotych węgierskich Andrzejowi Włochowi Łódzkiemu.
Przyroda W 1997 przeprowadzono badania, w trakcie których ustalono, że w strukturze odłowów wędkarskich w akwenie dominują płoć, okoń, sandacz i szczupak. Poza tym spotykany był karp, leszcz, wzdręga, ukleja oraz węgorz. 29% odławianych ryb stanowiły drapieżniki.
Turystyka Wzdłuż wschodniej strony Jeziora Dymaczewskiego przebiega szlak turystyczny Trzebaw Rosnówko – Dymaczewo Stare. Przez jezioro wiedzie szlak kajakowy Samicą Stęszewską (od Grzebieniska do Rogalinka).
W Łodzi mieści się schronisko koła PZW Poznań Grunwald.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Jeziora na Wysoczyźnie Grodziskiej Kategoria:Jeziora Wielkopolskiego Parku Narodowego Kategoria:Jeziora w gminie Stęszew Kategoria:Jeziora polodowcowe w powiecie poznańskim Kategoria:Trzebaw (województwo wielkopolskie) Kategoria:Łódź (wieś w powiecie poznańskim) Kategoria:Dymaczewo Nowe Kategoria:Dymaczewo Stare