Ludy paleoazjatyckie, ludy paleosyberyjskie, Paleoazjaci – kilkanaście niewielkich grup narodowych, stanowiących pozostałości dawnego zaludnienia północno-wschodniej Azji. Do czasów obecnych narodów tych pozostało ok. 10. Ludy paleoazjatyckie dzieli się na kilka niespokrewnionych ze sobą grup językowych: Grupa północna – obejmująca ludność typu paleoazjatyckiego i arktycznego, są to spokrewnieni językowo: Czukcze i Kerekowie na Półwyspie Czukockim, Koriacy i Alutorzy w północno-zachodnich regionach Kamczatki, Itelmeni (Kamczadalowie) na zachodzie Kamczatki. Grupa południowa – składająca się z Ajnów i Niwchów (Gilaków); ich pokrewieństwo językowe jest kwestią sporną.
Całkiem odrębną grupę stanowią Ketowie, zamieszkujący nad rzeką Jenisej, którzy są pozostałością ludów jenisejskich; jeszcze w XIX wieku na ludy te składało się sześć odrębnych plemion. Niektórzy badacze do Paleoazjatów zaliczają też Jukagirów, będących ostatnim z trzech istniejących niegdyś ludów jukagirskich. Jednak ich zaliczanie do ludów paleoazjatyckich jest kwestią sporną; część badaczy łączy ich z ludami uralskimi w rodzinę uralo-jukagirską. Zwykle do grupy ludów paleoazjatyckich zalicza się też Aleutów i Eskimosów azjatyckich (czasem wszystkich Eskimosów). Czuwańcy są narodem pochodzenia jukagirskiego, który utracił własny język i używa języków rosyjskiego i czukockiego, stąd zaliczenie ich w poczet ludów paleoazjatyckich jest niejasne i czasem wiązane jest m.in. z zaliczeniem do tej grupy także Jukagirów.
Liczebność poszczególnych narodów paleoazjatyckich (według wyników spisów powszechnych): Naród liczebność w 2002 r. liczebność w 1989 r. Ajnowie b.d.1) b.d.1) Czukcze 15 767 15 184 Czuwańcy 1087 1384 Itelmeni 3180 2481 Jukagirzy 1509 1142 Kamczadale2) 2293 b.d.3) Kerekowie 8 b.d.4) Ketowie 1494 1113 Koriacy (wraz z Alutorami) 8743 9242 Niwchowie 5162 4673 1) W Japonii do pochodzenia ajnuskiego przyznaje się ok. 24–50 tys.osób, jednak tylko kilkuset spośród nich zachowało pewnąodrębność kulturową, zaś zaledwie kilkadziesiąt, zwykle starych– odrębność antropologiczną i językową.2) Nazwa „Kamczadalowie” to w większości języków (w tym polskim)synonimiczne, dawniej stosowane określenie Itelmenów, jednakw rosyjskim spisie powszechnym z 2002 r. istniała możliwość zaznaczenia przynależności narodowej zarówno do Itelmenów, jak i Kamczadali.3) W spisie powszechnym z 1989 liczeni razem z Itelmenami.4) W spisie powszechnym z 1989 liczeni razem z Koriakami.
Zobacz też języki paleoazjatyckie
Kategoria:Azja Paleoazjatyckie