Centuria (Centaurium Hill) – rodzaj roślin z rodziny goryczkowatych. Obejmuje ok. 25 gatunków, z czego 14 występuje w Europie, a reszta w Afryce, Azji, Ameryce Północnej i Południowej. W Polsce rosną trzy gatunki: centuria nadbrzeżna C. littorale, nadobna C. pulchellum i pospolita C. erythrea. Rośliny z tego rodzaju rosną na łąkach i murawach, na wydmach nadmorskich i brzegach wód.
Niektóre gatunki uprawiane są jako ozdobne, zwłaszcza Centaurium scilloides, inne wykorzystywane są jako rośliny lecznicze.
Morfologia thumb|Centuria nadobna Pokrój Przeważnie rośliny roczne lub dwuletnie, rzadziej byliny. Osiągają do 0,5 m wysokości. Liście Łodygowe, czasem także skupione w przyziemną rozetę. Naprzeciwległe, siedzące, całobrzegie, zwykle nagie. Kwiaty Zwykle zebrane w dwuramienne kwiatostany wierzchotkowe, rzadziej w baldachogrona, grona, główki i wiechy. Kwiaty są niewielkie, promieniste, zwykle pięciokrotne (rzadziej czterokrotne) o koronie zrosłopłatkowej, w dole rurkowatej, w górnej części z talerzykowato rozpostartymi łatkami, zwykle różowej, rzadziej białej lub żółtej. W pąku płatki korony skręcone. Kielich zrosłodziałkowy, rurkowaty, ale z łatkami głęboko rozciętymi, wąskimi. Pręcików jest 5, mają bardzo krótkie nitki przyrośnięte do rurki korony i pylniki podługowato równowąskie, skręcające się spiralnie po wysypaniu pyłku. Zalążnia górna, jednokomorowa lub pozornie dwukomorowa. Szyjka słupka cienka, nitkowata, zwieńczona dwułatkowym znamieniem. Owoce Torebki jednokomorowe lub dwukomorowe z niepełną przegrodą, otwierające się dwiema klapami. Nasiona liczne i drobne, na powierzchni łupiny siateczkowane.
Systematyka Nazwa Centaurium pojawia się w taksonomii roślin jako homonim taksonomiczny: Centaurium Borkhausen = Heteroclita Rafinesque, Centaurium A. Haller = Rhaponticum Ludwig. Pozycja systematyczna Rodzaj z rodziny goryczkowatych (Gentianaceae), w której klasyfikowany jest do plemienia Chironieae i podplemienia Chironiinae.
Wykaz gatunków
Przypisy
Kategoria:Goryczkowate