200px|thumb|Ruryk – założyciel rodu Rurykowiczów (pośrodku) na Pomniku tysiąclecia Rosji z 1862 roku. 150px|thumb|Andrzej I Bogolubski – po złupieniu Kijowa przeniósł stolicę Rusi Kijowskiej do Włodzmierza. 150px|thumb|Iwan IV Groźny – pierwszy Rurykowicz, który przyjął tytuł cara. 150px|thumb|Fiodor I Iwanowicz – car Rosji, przedostatni Rurykowicz zasiadający na tronie. 150px|thumb|Gieorgij Lwow – premier Rosji w 1917 roku pochodzący z rodu Rurykowiczów Rurykowicze (, ) – ród ruski wywodzący się od legendarnego wodza Waregów – Ruryka I, pochodzącego najprawdopodobniej z Półwyspu Jutlandzkiego.
Kniaziowie z tej dynastii zdołali skupić pod swymi rządami część Waregów, plemion słowiańskich i plemion ugrofińskich i tym samym dali początek Rusi Kijowskiej. Z czasem ludność wareska uległa całkowitej asymilacji ze Słowianami. Dynastia ta sprawowała rządy w Rusi Kijowskiej, Wielkiem Księstwie Moskiewskim (Rusi Moskiewskiej) i Carstwie Rosyjskim do 1610 roku (z przerwą w latach 1598–1606). Jej ostatnimi przedstawicielami, którzy zasiadali na tronie Rosji byli carowie Fiodor I Iwanowicz, syn Iwana IV Groźnego oraz Wasyl IV Szujski. Potomkiem Ruryka z rodu książąt jarosławskich był także premier Rosji Gieorgij Lwow, sprawujący urząd w 1917 roku.
Geneza Powieść minionych lat (Latopis ruski Nestora, powstały w początkach XII w.): Legenda o Ruryku: lata 6370 (czyli rok 862; Ruś za wzorem Bizancjum liczyła lata od początku świata, czyli 5508 roku przed naszą erą, kiedy na terenach ruskich nie istniała żadna cywilizacja tylko bardzo prymitywni nomadzi, czyli bez osad miejskich, a z kolei na terenach Bizancjum osady uznawane za pierwsze miasta istniały już 9 tys. lat temu.) wygnali Waregów za morze i nie dali im dani; i sami poczęli się rządzić i nie było u nich sprawiedliwości; i powstał ród przeciw rodowi, były zwady i poczęli wojować sami ze sobą. Powiedzieli sobie: Poszukamy księcia, by nami władał według porządku i prawa. Szli za morze ku Waregom ku Rusi, bowiem tak się zwali ci Waregowie Rusią jako się drudzy zowią Szwedami, inni Normanami, Anglami a inni Gotami; takoż i ci się zwali. Rzekli Rusi Czudowie, Słowianie, Krywicze i Wesowie: Ziemia nasza wielka jest i obfita, a ładu w niej nie ma; pójdźcie, więc rządzić i władać nami.
I wybrali się trzej bracia z rodami swoimi, wzięli z sobą wszystką Ruś i przyszli do Słowian najprzód i obwarowali gród Ładogę i siadł Ruryk najstarszy w Ładodze, a drugi Sineus w Białym Jeziorze, a trzeci Truwor w Izborsku. Od tych Waregów Nowogrodzianie nazwani zostali Rusią; i są dziś ludzie nowogrodzcy rodu waregskiego, a pierwej byli Słowianami. Po dwóch zaś latach umarł Sineus i brat jego Truwor. I objął Ruryk sam wszystką ziemię i przyszedłszy nad Ilmeń obwarował gród nad Wołchowem i nazwał go Nowogród. I osiadł w nim jako książę i rozdawał dostojnikom swoim włości i grody. A w tych grodach Waregi są przybysze, zaś pierwsi osadnicy są w Nowogrodzie Słowianie.
Genealogia Ruryk miał przypuszczalnie jednego syna – Igora. Igor ożenił się z Olgą, z którą miał syna Światosława.
Światosław I miał trzech synów – byli nimi: Jaropełk Oleg Włodzimierz (pochodził z nieformalnego związku z Maluszą).
Potomstwo Włodzimierza I Wielkiego Jego żonami z czasów sprzed przyjęcia chrztu były: Rogneda – córka połockiego księcia RogwołodaW. Dworzaczek, Genealogia, Warszawa 1959, tabl. 21., GreczynkaPowieść minionych lat, tłum. F. Sielicki, Wrocław – Warszawa – Kraków 1999, s. 95., dwie Czeszki, Bułgarka – według Wasyla Tatiszczewa miała mieć na imię Adela.
Skandynawskie sagi (których wiarygodność bywa podawana w wątpliwość) przypisują Włodzimierzowi żonę o imieniu Olava lub Allogia. Część badaczy sądzi, że imię to pojawiło się przez błąd skaldów, którzy przypisali imię babki Włodzimierza (Olga) jego żonieRydzevskaya, Ancient Rus and Scandinavia in 9-14 cent., 1978..
W 989 roku Włodzimierz poślubił Annę Porfirogenetkę, siostrę cesarza bizantyjskiego Bazylego II Bułgarobójcy. Owdowiał w 1011 roku. Po jej śmierci ożenił się jeszcze raz z córką hrabiego Kuno von Engingen, a wdowa po Włodzimierzu żyła jeszcze w sierpniu 1018 roku.
Synami Włodzimierza byli: Wyszesław – według Powieści minionych lat syn pierwszej żony, Czeszki Ołowy, Izasław – według Powieści minionych lat oraz Latopisu ławrentjewskiego syn RognedyPowieść minionych lat, tłum. F. Sielicki, Wrocław – Warszawa – Kraków 1999, s. 61, 95. Zob. J. Bieniak, Rognieda, Słownik Starożytności Słowiańskich, t. 4, 1970, s. 524., Jarosław I Mądry – według Powieści minionych lat syn Rognedy, Światopełk I Przeklęty – według Powieści minionych lat syn Greczynki, Wsiewołod – według Powieści minionych lat syn Rognedy, Światosław – według Powieści minionych lat syn drugiej Czeszki Mścisław Chrobry – według Powieści minionych lat syn Rognedy, Borys (imię chrzestne RomanH. Fros, F. Sowa, Księga imion i świętych, t. 1, 1997, szpalta 497.) – według Powieści minionych lat syn Bułgarki, według A. Poppego syn AnnyA. Poppe, Walka o spuściznę po Włodzimierzu Wielkim, „Kwartalnik Historyczny” 102, 1995/3-4, s. 4-22. Gleb (imię chrzestne Dawid) – według Powieści minionych lat syn Bułgarki, według A. Poppego syn Anny Stanisław, Pozwizd, Sudzisław.
Córkami Włodzimierza były: Teofano – żona Ostomira, posadnika Nowogrodu, Przedsława – konkubina Bolesława Chrobrego, córka Rognedy Dobroniega Maria – żona Kazimierza I Odnowiciela.
Przypuszcza się, że córką Włodzimierza mogła być też nieznana z imienia żona Bernarda II, margrabiego Marchii Północnej.
Drzewa genealogiczne Pierwsi Rurykowicze
Izjasław Ingwarewicz1180–1223książę Drochobycza
Rurykowicze czernihowscy
Rurykowicze riazańscy
Rurykowicze połoccy
Rurykowicze smoleńscy
Rurykowicze włodzimierscy
Polskie rody książęce wywodzące się od Rurykowiczów Ostrogscy, wymarli w XVII w. – z nich Konstanty Iwanowicz Ostrogski pierwszy hetman wielki litewski; Zasławscy, wymarli w XVIII w.; Nieświccy, od których pochodzą: Wiśniowieccy, wymarli w XVIII w. – z nich Michał Korybut Wiśniowiecki król Polski; Zbarascy, wymarli w XVII w.; Woronieccy Poryccy, wymarli w XVII w.; Czetwertyńscy Sokolscy, wymarli w XVII w. Massalscy Ogińscy, wymarli (?) Puzynowie Sołomereccy, wymarli w XVII w. Żyżemscy Szujscy
Zobacz też Ruś Nowogrodzka Ruś Kijowska Ruryk Gieorgij Lwow
Przypisy
Linki zewnętrzne
! Kategoria:Drzewa genealogiczne