Super Mario All-Stars (w Japonii ) – kompilacja gier platformowych z 1993 roku, wyprodukowana i wydana przez Nintendo na konsolę Super Nintendo Entertainment System (SNES). Zawiera remaki czterech gier z serii Super Mario, które wcześniej ukazały się na konsolę Nintendo Entertainment System (NES) i na Famicom Disk System: Super Mario Bros. (1985), Super Mario Bros.: The Lost Levels (1986; w Japonii jako Super Mario Bros. 2), Super Mario Bros. 2 (1988) i Super Mario Bros. 3 (1988). Tak jak w oryginałach, gracz kieruje włoskim hydraulikiem Mario i jego bratem Luigim. Postacie przemierzają tematyczne światy, zbierają power-upy, omijają przeszkody i odkrywają sekrety. Remaki mają odświeżoną grafikę, w tym tło przewijane z efektem paralaksy, i nową wersję muzyki. Twórcy nieco zmienili też działanie gier, poprawili błędy i dodali możliwość zapisu postępów.

Kompilację przygotował zespół Nintendo Entertainment Analysis & Development po ukończeniu Super Mario Kart (1992), a pomysł wyszedł od twórcy postaci Mario, Shigeru Miyamoto. Nintendo nie ograniczały już możliwości 8-bitowego NES-a, więc firma stworzyła gry od nowa na 16-bitowego SNES-a. Nowa oprawa graficzna nawiązuje do Super Mario World (1990), a zespół starał się zachować charakter oryginałów. Super Mario All-Stars ukazała się na całym świecie pod koniec 1993 roku. W 1994 roku Nintendo wydało ją ponownie, z dodatkiem Super Mario World. Kompilacja była pierwszym wydaniem The Lost Levels poza Japonią. Na Zachodzie ta gra nie ukazała się na NES-a, bo Nintendo uznało ją wówczas za zbyt trudną.

Super Mario All-Stars należy do najlepiej sprzedających się gier z serii Super Mario – do 2015 roku sprzedano 10,55 mln jej egzemplarzy. Krytycy uznali ją za jedną z najlepszych gier na SNES-a. Chwalili odświeżoną grafikę i muzykę, ale zarzucali kompilacji brak nowości. All-Stars posłużyła za podstawę późniejszych reedycji gier z serii Super Mario, a jeden z recenzentów magazynu „Famitsū” uznał, że powinna być wzorem dla przyszłych remake’ów. Z okazji rocznic Super Mario Bros. kompilację wydano ponownie dwa razy: w 2010 roku, na 25-lecie, w specjalnym wydaniu na konsolę Wii, a w 2020 roku, na 35-lecie, na Nintendo Switch w usłudze abonamentowej Nintendo Switch Online. Do 2011 roku sprzedano 2,24 mln egzemplarzy wersji na Wii. Zebrała ona jednak mieszane recenzje – krytycy zarzucali jej brak nowych gier i funkcji.

Zawartość

mały|Konsola Famicom, japońska wersja NES-a Super Mario All-Stars to kompilacja czterech pierwszych gier z serii Super Mario – Super Mario Bros. (1985), Super Mario Bros.: The Lost Levels (1986), Super Mario Bros. 2 (1988) i Super Mario Bros. 3 (1988) – które pierwotnie ukazały się na 8-bitowego NES-a i na Famicom Disk System. Z poziomu Super Mario Bros. 3 można też uruchomić grę bonusową dla dwóch graczy, opartą na Mario Bros. (1983). Gry są wiernymi remakami. Zachowują pierwotne założenia i projekty poziomów. Są to dwuwymiarowe gry platformowe z przewijanym poziomo ekranem, w których gracz kieruje Mario i jego bratem Luigim. Postacie przemierzają tematyczne światy, skaczą po platformach, omijają przeciwników i przeszkody, odkrywają sekrety (takie jak skróty zwane warp zones i pnącza prowadzące w górę) i zbierają power-upy, np. grzyb i gwiazdę, która daje chwilową nietykalność.

W Super Mario Bros., The Lost Levels i Super Mario Bros. 3 Mario i Luigi próbują uratować księżniczkę Toadstool z rąk Bowsera. Gracz po drodze rozgniata przeciwników, skacząc na nich, i rozbija cegły. Super Mario Bros. 2 ma inną fabułę i inny styl rozgrywki: Mario, Luigi, księżniczka i Toad muszą pokonać złego króla Warta, który rzucił klątwę na krainę snów. W tej grze gracz podnosi przedmioty, np. warzywa, i rzuca nimi w przeciwników. Na początku każdego życia wybiera w menu jedną z czterech postaci. W każdej chwili może wstrzymać grę i z niej wyjść.

Gry wykorzystują możliwości 16-bitowego SNES-a: mają nowe wersje ścieżek dźwiękowych, odświeżoną grafikę i tło przewijane z efektem paralaksy. Miejscami nieco inaczej reagują też na sterowanie. Część błędów poprawiono, np. w Super Mario Bros. nie można już dotrzeć do Minus World. Poziom trudności The Lost Levels nieco obniżono: łatwiej rozpoznać trujące grzyby, które mogą zabić postać, a w grze jest więcej dodatkowych żyć (1-up) i punktów kontrolnych. W All-Stars można zapisać postęp, czego oryginały nie umożliwiały. Gracz może wznowić grę od początku każdego osiągniętego wcześniej świata, a w The Lost Levels – od początku każdego osiągniętego poziomu. Każda gra ma do czterech osobnych zapisów.

Produkcja mały|Shigeru Miyamoto w 2015 roku Super Mario All-Stars powstała w Nintendo Entertainment Analysis & Development. Roboczy tytuł brzmiał Mario Extravaganza. Prezes Nintendo Satoru Iwata nazwał grę „jednym kartridżem wypełnionym po brzegi pierwszymi dziesięcioma latami bogatej historii Nintendo”, a asystent reżysera i projektant wyjaśnił, że twórcy chcieli dać graczom „istną feerię gier z Mario” (ang. extravaganza).

Pomysł zgłosił Shigeru Miyamoto, twórca Mario, wkrótce po zakończeniu prac nad Super Mario Kart (1992). Zaproponował zestaw (ang. value pack) ze wszystkimi grami z serii Super Mario. Według Sugiyamy Miyamoto chciał dołączyć do niego The Lost Levels – grę z Famicom Disk System, w którą grało niewielu graczy – i dać kolejną okazję, by w nią zagrać. Nintendo uznało tę grę, wydaną w Japonii jako Super Mario Bros. 2, za zbyt trudną dla graczy z Ameryki Północnej. Zamiast niej wydało tam przerobioną wersję gry . Do premiery następnej dużej gry z Mario, Yoshi’s Island (1995), zostało jeszcze trochę czasu, więc w najbardziej dochodowej serii Nintendo była luka do wypełnienia. Nintendo nie przeniosło po prostu gier z NES-a na kartridż SNES-a, tylko stworzyło je od nowa.

Projektant Naoki Mori wspominał, że najpierw polecono mu odświeżyć grafikę. Pracował wtedy w Nintendo mniej więcej trzeci rok i obawiał się, czy tak mało doświadczony pracownik powinien zajmować się flagową serią firmy. SNES mógł wyświetlić naraz 16 kolorów dla jednej postaci zamiast czterech, a paleta, z której można było je wybrać, wzrosła z 52 do 32 768 barw. Graficy wzorowali postacie na Super Mario World (1990), grze na SNES-a, i dodali wokół Mario czarny kontur, aby postać nie zlewała się z tłem. Zespół dodał też nowe szczegóły, np. portret Bowsera w jego zamku i duży wizerunek głowy Mario na poziomie bonusowym. Projekty poziomów i rozmieszczenie przeciwników pozostały bez zmian, bo twórcy przywiązywali wagę do tego, jak gra „czuje się” podczas rozgrywki. Mogli na przykład dodać więcej wariantów animacji skoku Mario, ale zrezygnowali z tego, bo gra sterowałaby się inaczej. Sugiyama podczas pracy uruchamiał obok oryginalne Super Mario Bros. i ręcznie porównywał obie wersje. Twórcy oryginalnych gier uczestniczyli w produkcji, więc można było się z nimi konsultować.

Zespół zostawił błędy, które nie szkodziły rozgrywce, np. sposób na zdobywanie bez końca dodatkowych żyć, ale ograniczył ich liczbę do około 128. Poprawił natomiast błędy, które według Sugiyamy mogły utrudniać postępy w grze. Niektórzy uważali, że przez to sterowanie miejscami nieco się zmieniło. Aby złagodzić trudność The Lost Levels, twórcy zwiększyli początkową liczbę żyć z trzech do pięciu. Dodali też możliwość zapisu gry, którą umożliwiały kartridże z pamięcią podtrzymywaną bateryjnie. W The Lost Levels można zapisać grę po każdym poziomie, co miało graczom wyraźnie pomóc. Mori od początku zastrzegł, że nie zajmie się The Lost Levels. Inni członkowie zespołu przejęli tę grę, a on – Super Mario Bros. 2.

Wydanie mały|Konsola Super Famicom, japońska wersja SNES-a Według Nintendo Life Super Mario All-Stars ukazała się w Japonii 14 lipca 1993 roku, w Ameryce Północnej 11 sierpnia 1993 roku, a w Europie 16 grudnia 1993 roku. W Wielkiej Brytanii była jednak dostępna wcześniej: „Edge” zapowiadał jej premierę na 24 września 1993 roku, a w listopadowym numerze „Computer and Video Games” z 1993 roku zajmowała pierwsze miejsce na liście 20 najlepiej sprzedających się gier na wszystkie platformy w sklepach HMV. W Japonii kompilacja ukazała się pod tytułem Super Mario Collection. Było to pierwsze wydanie The Lost Levels poza Japonią. We wrześniu 1993 roku magazyn „Nintendo Power” ogłosił konkurs: gracze, którzy przeszli świat 9 w The Lost Levels bez korzystania z warp zones i do 31 października 1993 roku przysłali zdjęcie, otrzymywali naprasowankę z twarzą Mario. Wkrótce kompilację zaczęto sprzedawać w zestawach z konsolą SNES. Do 2015 roku sprzedano 10,55 mln jej egzemplarzy, w tym 2,12 mln w Japonii. Jest jedną z najlepiej sprzedających się gier z serii Super Mario.

W grudniu 1994 roku Nintendo wydało ponownie Super Mario All-Stars jako Super Mario All-Stars + Super Mario World. Ta wersja zawiera dodatkowo grę Super Mario World, w dużej mierze taką samą jak oryginał. Zmieniono w niej jednak spritey Luigiego, który dzięki temu ma własny wygląd, a nie jest to tylko Mario w innych kolorach. Wersja BS Super Mario Collection ukazała się też na Satellaview – dodatku do Super Famicomu, który pozwalał odbierać gry nadawane przez St. GIGA, japońską stację radia satelitarnego.

W 2010 roku, z okazji 25-lecia Super Mario Bros., Nintendo wydało na Wii Super Mario All-Stars 25th Anniversary Edition (w Japonii Super Mario Collection Special Pack): w Japonii 21 października, w Europie 3 grudnia, a w Ameryce Północnej 12 grudnia. 25th Anniversary Edition ukazała się w specjalnym opakowaniu. Zawierało ono oryginalny obraz ROM Super Mario All-Stars na płycie Wii, 32-stronicową książeczkę Super Mario History ze szkicami koncepcyjnymi i wywiadami oraz płytę CD ze ścieżką dźwiękową. Na płycie znalazły się efekty dźwiękowe i 10 utworów z gier z serii Mario, od pierwszej Super Mario Bros. aż po Super Mario Galaxy 2 (2010). Do marca 2011 roku sprzedano 2,24 mln egzemplarzy tej wersji – 920 tys. w Japonii i 1,32 mln poza nią. W 2020 roku, z okazji 35-lecia Super Mario Bros., kompilacja trafiła na Nintendo Switch w usłudze abonamentowej Nintendo Switch Online.

Odbiór Wydanie z 1993 roku

Według agregatora recenzji GameRankings średnia ocen wersji na SNES-a wynosi 90,12% na podstawie czterech recenzji. Recenzenci uznali kompilację za pozycję obowiązkową, która pokazuje bibliotekę gier na SNES-a z najlepszej strony, i pisali, że zajmie graczy na wiele godzin, a nawet dni. Na wykresie długoterminowej grywalności „Nintendo Magazine System” („NMS”) ocenił ją wysoko w perspektywie godzin, dni i tygodni, a dobrze nawet w perspektywie roku. Krytyk „Computer and Video Games” („CVG”) nazwał Super Mario All-Stars wersją reżyserską Super Mario. Jego zdaniem daje ona fanom nową grafikę i dźwięk, a także grę, którą mało kto znał – The Lost Levels. Recenzent „Electronic Gaming Monthly” („EGM”), pod wrażeniem zmian, nazwał kompilację „arcydziełem od początku do końca”.

Krytycy chwalili gry z kompilacji jako znakomite remaki. Pisali, że dobrze się zestarzały, i doceniali wysiłek włożony w ich przystosowanie do SNES-a. Recenzent AllGame, który ocenił wersję z Super Mario World, uznał, że – z możliwym wyjątkiem Yoshi’s Island i Raymana – kompilacja jest „absolutnym szczytem gatunku dwuwymiarowych gier platformowych”. Zwracali uwagę, że gry działają tak samo jak na NES-ie i zachowały to, co czyniło je wspaniałymi. Jeden z recenzentów „Weekly Famicom Tsūshin” napisał, że chciałby, aby kompilacja stała się wzorem dla przyszłych remake’ów. Recenzentów „EGM” ucieszyło, że zachowano wszystkie sekrety. Według „Nintendo Power” gry z czasem stały się lepsze, a „EGM” i „CVG” radziły graczom porzucić przestarzałe gry na NES-a na rzecz wersji na SNES-a. Jeden z recenzentów „NMS” przyznał, że woli Super Mario World, bo sterowanie w kompilacji jest mniej intuicyjne, a grafika dość prosta. Mimo to uznał, że Super Mario All-Stars warto kupić. Tego samego zdania był recenzent magazynu „Top Secret” pisząc, że „ten kartridż to podstawa”.