Chen Ning Franklin Yang (; ur. 1 październikaData urodzenia 22 września znalazła się błędnie w paszporcie, wydanym mu w roku 1945, i od tego czasu była przez niego używana we wszystkich kolejnych dokumentach. Zob. Bing-An Li, Yuefan Deng, Chen Ning Yang, „Biographies of Contemporary Chinese Scientists”, vol. 3. 1922 w Hefei, zm. 18 października 2025 w Pekinie) – amerykański fizyk pochodzenia chińskiego, noblista.

Życiorys Dzieciństwo spędził w Pekinie, a następnie w Kunmingu, studia ukończył na Uniwersytet Tsinghua. W 1946 roku wyjechał, w ramach współpracy międzyuczelnianej, do Chicago. Tytuł doktora uzyskał pod opieką Edwarda Tellera, po czym został asystentem Enrica Fermiego. Wraz z Robertem Millsem opracował teorię dotyczącą fizyki cząstek elementarnych, znaną obecnie jako pole Yanga-Millsa. Na tej koncepcji opiera się model standardowy.

W 1957 roku (w wieku 35 lat) został laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki wraz z Tsung-Dao Lee za teorię zakładającą, że oddziaływania słabe pomiędzy cząstkami elementarnymi nie zachowują symetrii parzystości. Doszli oni do takiego wniosku po bardzo szczegółowej analizie dostępnych ówcześnie danych eksperymentalnych, które nie gwarantowały zachowania tej symetrii. Jednocześnie zaproponowali odpowiednie eksperymenty, które mogłyby potwierdzić łamanie tej symetrii. Wkrótce doświadczenia takie zostały wykonane przez zespoły Leona Ledermana z Columbia University (późniejszego laureata Nagrody Nobla z odkrycie neutrina mionowego) oraz przez Chien-Shiung Wu we współpracy z National Bureau of Standards.

27 marca 1974 roku senat Uniwersytetu Wrocławskiego przyznał mu tytuł Doctor honoris causa. Uroczysta promocja odbyła się 13 maja 1974 roku.

Uwagi

Przypisy , Biographical, Nobel Lecture, December 11, 1957, The Law of Parity Conservation and Other Symmetry Laws of Physics

Kategoria:Amerykańscy fizycy XX wieku Kategoria:Amerykańscy fizycy XXI wieku Kategoria:Amerykańscy teoretycy cząstek Kategoria:Amerykańscy nobliści – fizyka Kategoria:Chińscy stulatkowie Kategoria:Członkowie zagraniczni PAN Kategoria:Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego Kategoria:Laureaci National Medal of Science Kategoria:Amerykanie pochodzenia chińskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Hefei Kategoria:Urodzeni w 1922 Kategoria:Zmarli w 2025