Bitwa pod Noreią – starcie zbrojne, które miało miejsce w roku 113 p.n.e. w trakcie najazdów Cymbrów i Teutonów na ziemie za Dunajem.

W roku 113 p.n.e. plemiona Cymbrów i Teutonów w poszukiwaniu nowych siedzib dotarły do okolicy Norei – miasta stołecznego Noricum w dzisiejszej Karyntii, zagrażając pograniczu Republiki rzymskiej. Okolice te, o mieszanej ludności (Celtowie, Ligurowie, Ilirowie), zasobne były w bogactwa naturalne, m.in. żelazo i złoto. Rzymianie pod wodzą konsula Gnejusza Papiriusza Karbona postanowili obsadzić alpejskie przełęcze, co miało zagrodzić przeciwnikowi szlak ku Italii.

W naradzie ze swoimi dowódcami Karbon proponował podjęcie układów z najeźdźcami. Dowódcy legionów zamierzali jednak zwabić przeciwnika w pułapkę, spodziewając się łatwego zwycięstwa nad barbarzyńcami. W starciu pod Noreią doszło jednak do klęski Rzymian. Niedobitki legionistów wycofały się w kierunku lasów, korzystając z gwałtownej burzy, którą Germanie odebrali jako oznakę gniewu swych bogów. Jak pisały kroniki: "Germanie z przerażeniem usłyszeli błyski i grzmoty piorunów. Wydawało im się, że ich bóstwa otworzyły niebo by ciskać w nich gromy". Wskutek tego barbarzyńcy nie kontynuowali pościgu za rozbitymi legionami, a Rzymianie uniknęli całkowitej klęski.

Bitwa unaoczniła Rzymianom siły lekceważonych przez nich barbarzyńskich plemion germańskich.

Badania archeologiczne zlokalizowały pole bitwy w pobliżu Magdalensbergu w Karyntii. Już w XVIII w. znaleziono wiele wartościowych hełmów z brązu należących do Germanów. Na jednym z nich, tzw. Hełmie B (dziś w Muzeum Sztuki Historycznej w Wiedniu) zachował się najstarszy germański zapis w słowach: HA-RI, GAS-TI, TEIVA (HARI to władca, GASTI oznacza gościa, TEIVA był bogiem Germanów).

Zobacz też bitwa pod Arausio bitwa pod Aquae Sextiae bitwa pod Vercellae furor Teutonicus

Literatura Stefan Seitschek: Noreia. Viele Antworten, keine Lösung. Keltische Forschungen 3 (2008), s. 221-244 Theodor Mommsen, Römische Geschichte, s. 315. Klaus Bringmann: Römische Geschichte. Von den Anfängen bis zur Spätantike. 6. Aufl., C.H. Beck, München 2001. Theodor Mommsen: Römische Geschichte. Sammlung Nobelpreis der Literatur, Band 2 (1901–1903). Coron-Verlag, Zürich 1987, s. 314.

Kategoria:Bitwy starożytnego Rzymu Kategoria:Noricum Kategoria:Bitwy w II wieku p.n.e.