Paul Dundes Wolfowitz (ur. 22 grudnia 1943 w Nowym Jorku) – amerykański polityk, wiceminister obrony Stanów ZjednoczonychJ. Stachura, Meandry europejskiej polityki Stanów Zjednoczonych, „Studia Europejskie”, 2004, nr 3, s. 32, informacja w przypisie nr 2., były prezes Banku Światowego (2005–2007)M. de Angelis, Grodzenia, dobra wspólne i „zewnętrzne“, „Praktyka Teoretyczna”, 6, 2012, s. 312, 313..
Życiorys Był drugim dzieckiem profesora Jacoba Wolfowitza i Lillian Dundes (polskich Żydów).
Paul Wolfowitz był wykładowcą na Uniwersytecie Yale (jednym z jego studentów był Lewis LibbyP. Kaczmarek, Wojna w Iraku w świetle doktryny Busha, „Refleksje. Pismo naukowe studentów i doktorantów WNPiD UAM”, 2016, nr 13, s. 52, przypis nr 11., późniejszy bliski współpracownik polityczny, którego wtedy poznał). Jest neokonserwatystą znanym ze swoich jastrzębich poglądów oraz gorącym zwolennikiem proizraelskiego nastawienia polityki amerykańskiejP. Kaczmarek, Wojna w Iraku w świetle doktryny Busha, „Refleksje. Pismo naukowe studentów i doktorantów WNPiD UAM”, 2016, nr 13, s. 54.. Stał się jednym z głównych architektów wojny w Iraku.
Od 1 czerwca 2005 piastował stanowisko prezesa Banku Światowego. 17 maja 2007 podał się do dymisji, gdy wewnętrzna komisja etyki uznała, że Wolfowitz postąpił nieetycznie, przyznając awans i podwyżkę swojej kochance. 25 czerwca Zarząd Banku Światowego zatwierdził na prezesa jedynego kandydata, Roberta Zoellicka. Objął on urząd 1 lipca.
Doktryna Wolfowitza „Doktryna Wolfowitza”K. Świder, Geopolityka jako światopogląd władzy w Rosji, „Teka Komisji Politologii i Stosunków Międzynarodowych”, 2016, 11, s. 44. to nieoficjalna nazwa nadana dokumentowi Defense Planning Guidance z 1992, którego autorami byli Wolfowitz i Libby. Dokument w zamierzeniu nie miał być upubliczniany, ale przedostał się do „The New York Times” i po opublikowaniu przez tę gazetę jego założeń 8 marca 1992 stał się przedmiotem publicznych kontrowersji.
Choć administracja amerykańska odcinała się od niego, istnieje pogląd, że jest on fundamentem doktryny Busha. Dokument zaleca prowadzenie agresywnej, jednostronnej polityki zagranicznej, włącznie z wojnami prewencyjnymi. Celem takiej polityki miało być zachowanie mocarstwowości przez Stany Zjednoczone.
W 2018 filmie Vice, w reżyserii Adama McKaya, w postać Wolfowitza wcielił się Eddie Marsan.
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Gwiazdy Rumunii (Rumunia, 2003) Wielki Łańcuch Orderu Błyszczącej Gwiazdy (Republika Chińska, 2023)
Przypisy
Bibliografia M. Rożniata, Polityka zagraniczna a kampanie prezydenckie w Stanach Zjednoczonych. Prezydentura George’a W. Busha, „Władza Sądzenia”, 1, 2012, s. 148.
Kategoria:Amerykanie pochodzenia żydowskiego Kategoria:Amerykańscy politycy Kategoria:Ludzie urodzeni w Nowym Jorku Kategoria:Odznaczeni chińskimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni Orderem Gwiazdy Rumunii Kategoria:Prezesi Banku Światowego Kategoria:Urodzeni w 1943 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Yale