Zamek w Gościszowie (niem. Schloss Gießmannsdorf) – zabytkowy zamek w Gościszowie, w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, w gminie Nowogrodziec.

Historia Pierwsze wzmianki o zamku występują w 1294 roku. Sam zamek, zlokalizowany na sztucznej wyspie, powstał w miejscu słowiańskiego grodu zapewne niewiele wcześniej, z inicjatywy Henryka III głogowskiego.

Przebudowy dokonano w końcu XIV w. Jednak obecna jego forma pochodzi z kolejnej przebudowy w 1603 r. Otrzymał wtedy styl późnorenesansowy z zachowaniem pierwotnych fragmentów.

Zabudowa mieszkalna i gospodarcza otacza z trzech stron czworoboczny dziedziniec, zamknięty z czwartej strony murem. Zewnętrzny kształt jest w odróżnieniu owalny. Barokowy kamienny most prowadzi przez otaczającą całość fosę z wodą do bramy wjazdowej z bogato zdobionym renesansowym półkolistym głównym portalem nawiązującym do łuku tryumfalnego Konstantyna w Rzymie z dwoma kolumnami doryckimi podtrzymującymi fryz z dwoma rzędami 16 herbów rodowych: Góry rząd (od lewej) von: 1. Warnsdorf, 2. Nostitz, 3. X, 4. Braun, 5. Zedlitz, 6. Wiese, 7. Mühlheim, 8. Zedlitz. Dolny rząd (od lewej) von: 1. Thader, 2. Knobelsdorf, 3. Rechenberg, 4. Rechenberg, 5. Elbel, 6. X, 7. Peterswald, 8. Schonaich. thumb|left|250 px|Portal z herbami Fryz zwieńczony kartuszem z herbami Kacpra von Warnsdorf oraz Heleny von Zedlitz-Leipe podtrzymywany przez gryfy, przedzielonym figurą NMP umieszczoną na cokole wspartym na agrafie. Na portalu znajdowały się wykonane w rzeźbie i płaskorzeźby-personifikacje cnót: Męstwa, Roztropności, Umiarkowania, Sprawiedliwości (na samym szczycie), Miłosierdzia, Wiary i Nadziei. Portal obecnie (2023) nie istnieje. W 2006 po portalu zostały dwa fragmenty pilastrów, które były za kolumnami. Resztki tynków wskazują na dekoracje sgraffitowe.

Na północ od zamku znajdują się zabudowania gospodarcze z XVII w., przebudowane w XVIII w. Zamek jak i wszystkie budynki folwarczne pokrywała dekoracja sgraffitowa.

Na początku XIV wieku zamek (zwany wówczas Gosbinsdorf) przeszedł w ręce księcia Henryk I jaworskiego, a następnie - jako lenno - rycerza Geb­hard­ta von Que­ren­fur­the. Kolejnymi właścicielami był ród von Re­dern, ry­ce­rz Jo­han­n von Greis­slau, a po 1381 - przez 250 lat - rodzina von Warn­sdorf.

Do 1945 własność rodziny von Bibran. Zniszczenia zamku dokonano w końcu II wojny światowej, kiedy 3 marca 1945 roku został pomyłkowo zniszczony w wyniku nalotu Luftwaffe. W rezultacie zamek oraz zgromadzone w nim zbiory biblioteczne i dzieła sztuki spłonęły. Na początku lat 60. XX w. pojawiły się plany jego ponownego zagospodarowania, ale nie zostały one zrealizowaneCztery perły Dolnego Śląska. Tu aż roi się od pałaców. Niektóre są zrujnowane, inne mają już właścicieli. Mamy zdjęcia.

W 1965 r. zabezpieczono go jako trwałą ruinęRuiny zamku Warnsdorffów w Gościszowie.

Herby

Przypisy

Linki zewnętrzne Strona o zamku w Gościszowie Galeria zdjęć archiwalnych i aktualnych Zamek w Gościszowie (www.zamkipolskie.com)

Zamek w Gościszowie Kategoria:Ruiny zamków w Polsce Kategoria:Śląskie zamki w Polsce Kategoria:Zamki w województwie dolnośląskim