thumb|250px|Targ koni/The Horse Fair, 1853, Metropolitan Museum of Modern Art Marie-Rosalie Bonheur nazywana Rosa Bonheur (ur. 16 marca 1822 w Bordeaux, zm. 25 maja 1899 w Thomery) – francuska malarka i rzeźbiarka; przedstawicielka naturalizmu. Pierwsza artystka-kobieta odznaczona orderem francuskiej Legii Honorowej.
Twórczość Urodziła się w rodzinie pochodzenia żydowskiego jako Marie-Rosalie Bonheur. Była najstarszym z czworga dzieci w rodzinie o artystycznych uzdolnieniach. Jej matką była Sophie Bonheur (z domu Marquis), nauczycielka gry na fortepianie, która zmarła, gdy Rosa Bonheur miała jedenaście lat. Jej ojcem był Oscar-Raymond Bonheur, pejzażysta i portrecista, który uczył ją rzemiosła i wspierał w twórczych działaniach. Zanim nauczyła się dobrze mówić, potrafiła godzinami w skupieniu rysować ołówkiem na papierze. Jej matka wpadła na pomysł, aby nauczyć ją czytać i pisać, prosząc o narysowanie różnych zwierząt dla każdej z liter alfabetu. Po latach artystka opisywała, że jej miłość do rysowania zwierząt narodziła się podczas lekcji czytania i pisania z matką.
Również rodzeństwo Rosy Bonheur zajmowało się sztuką animalistyczną: brat i siostra byli malarzami zwierząt, a brat rzeźbił zwierzęta. W 1829 rodzina Bonheurów przeniosła się do Paryża. W 1841 Rosa Bonheur po raz pierwszy wystawiła swoje prace w Salonie Paryskim. Obrazy wystawiała w Salonie do 1853. W tym czasie została dwukrotnie uhonorowana złotym medalem za obrazy: Orka w Nivernais i Targ koni.
Musiała mieć uzyskaną w 1852, aby móc , co było niezbędne m.in. do studiowania anatomii zwierząt w rzeźniach. Była pierwszą artystką, która została nagrodzona Legią Honorową.
Ważniejsze dzieła Orka w Nivernais, 1849 Targ koński, 1853 Wysokogórscy pasterze, 1859 Rodzina jeleni, 1865 Zmienne łąki (Changement de pâturages), 1868 Hiszpańscy poganiacze mułów przekraczający Pireneje (Muletiers espagnols traversent les Pyrénées), 1875 Cielęta odstawiane od krów, 1879 Polowanie, 1887 Portret Williama F. Cody’ego, 1889 Monarcha stada, 1868 Jedynym dziełem Rosy Bonheur w Polsce jest akwarela Psy książąt Czartoryskich Sułtan i Rosette z ok. 1850 r. znajdująca się w zbiorach w warszawskiego Muzeum Narodowego.
Życie prywatne mały|Rosa Bonheur i Natalie Micas, Nicea, 1882
(w 1852 otrzymała na to , podobnie jak podziwiana przez nią nowelistka George Sand), miała krótko obcięte włosy. Przez 45 lat była związana z Nathalie Micas (1824–1889), do jej śmierci (poznały się jako nastolatki w 1836).
W 1889 roku zapoznała się z dużo młodszą (ok. 34 lat różnicy) amerykańską malarką Anną Elisabeth Klumpke (1856–1942). W 1898 malarka powróciła do Francji, aby namalować jej portret, zamieszkała w posiadłości Bonheur, pozostając do jej śmierci rok później. W 1908 wydała biografię Bonheur pt. Rosa Bonheur: sa vie, son oeuvre (w 1900 ukazała się biografia pod bliźniaczym tytułem autorstwa ).
Galeria
Upamiętnienia Linda Nochlin w swoim pionierskim eseju z 1971 roku Dlaczego nie było wielkich artystek? poświęciła cały rozdział poświęcony artystce pt. Rosa Bonheur. Jej imieniem nazwano założony w 1935 roku jeden z najważniejszych amerykańskich cmentarzy dla zwierząt – Rosa Bonheur Memorial Park w mieście Elkridge, w stanie Maryland.
Przypisy
Linki zewnętrzne The Rosa Bonheur Webpage
Kategoria:Francuscy malarze Kategoria:Francuscy rzeźbiarze Kategoria:Naturaliści (malarze) Kategoria:Homoseksualizm w sztuce (biografie) Kategoria:Kawalerowie Legii Honorowej Kategoria:Francuzi pochodzenia żydowskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Bordeaux Kategoria:Urodzeni w 1822 Kategoria:Zmarli w 1899