Świdnica z racji swej historii i rozwoju posiada wiele zabytków architektury sakralnej, mieszczańskiej jak i przemysłowej. Uniknięcie zniszczeń w czasie II wojny światowej pozwoliło zachować drugi co do wielkości (po Wrocławiu) zespół zabytkowej architektury. W latach PRL zaniedbana, od lat 90. jest ona sukcesywnie restaurowana, a zatwierdzony przez Zarząd Miasta plan rewitalizacji i rewaloryzacji starego miasta zakłada kompleksowe prace renowacyjne miejskiej starówki. Nocą wiele z kamienic na rynku, jak i niektóre obiekty starego miasta są iluminowane. Zabytki nadzoruje Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków z Delegaturą w Wałbrzychu.

Zabytki wpisane do rejestru zabytków Do wojewódzkiego rejestru zabytków nieruchomych wpisane są: ośrodek miasta historycznego Kościół (ob. katedra) pw. św. Stanisława i św. Wacława, pl. Kościelny 1, z l. 1330-1390, w l. 1893-5, wieża o wysokości 101,21 m, jedna z najwyższych w Europie i szósta pod względem wysokości wieża kościelna w Polsce zespół ewangelickiego „Kościoła Pokoju”, z XVII-XVIII w.: kościół Pokoju ewangelicko-augsburski pod wezwaniem św. Trójcy, szachulcowy, z l. 1657-59 – zabytek wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO dzwonnica probostwo (prymariat), pl. Pokoju 1 cmentarz dom przybramny, z drugiej poł. XVIII w./XIX w., pl. Pokoju 7 kolegium, z l. 1762-1764, pl. Pokoju 5, dec. → ul. Saperów 20 dom zakonny elżbietanek, ul. Przyjaźni 2, z XVI w., XVII w., 1783 r. kaplica, z l. 1890-92 zespół klasztorny kapucynów, obecnie Zbór Zielonoświątkowców, ul. Zamkowa 6, z 1682 r., 1815 r. kościół św. Antoniego obecnie kościół Zielonoświątkowców klasztor zespół klasztorny krzyżowców, ul. Westerplatte 4-6, z XVII-XIX w.: kościół rzym.-kat. pw. św. Krzyża komandoria, ob. dom parafialny zespół klasztorny urszulanek, ul. Kotlarska 17-21, z XVIII w.-XIX w.: kościół. ob. rzym.-kat. par. pw. św. Józefa Oblubieńca NMP klasztor, ob. plebania kolegium jezuickie, ob. plebania, pl. Kościelny 1 / Spółdzielcza 6, z l. 1664-8, kaplica św. Barbary, ob. NOT, z XV-XIX w., ul. Składowa basteja Bramy Strzegomskiej kaplice grobowe na d. cmentarzu ewangelickim, ob. komunalnym, ul. Cmentarna: kaplica rodziny v. Jaensch, z drugiej poł. XIX w. kaplica rodziny v. Runge, z poł. XIX w. park miejski „Młodzieżowy”, z drugiej poł. XIX w. altana, z końca XIX w. mury obronne, z XIV w., fortyfikacje średniowieczne i pozostałości twierdzy Fryderyka Wielkiego, m.in. Flesza Nowomłyńska, kaponiery i kazamaty bramne oraz kazamata wału głównego z Muzeum Broni ratusz, ob. Muzeum Dawnego Kupiectwa i blok śród rynkowy z Salą Rajców, Rynek, z poł. XIV w., w l.: 1548, 1716 domy, ul. Długa 1, 5, 23, 37, 45 z XVI-XIX w., l. 1890-95 d. kuria opatów lubiąskich, ul. Franciszkańska 18, XVIII w. domy, ul. Grodzka (d. Świerczewskiego) 1, 3, 5, 8, 10, 12, 14, 16, 18, 19, 20, z XIX w. -XX w. d. hotel, ul. Jagiellońska 3-7, z 1906 r. kamienica, ul. Jagiellońska 15 dom, ul. Kolejowa 21, z XIX w./XX w. kamienica, ul. Komunardów 4, z l. 1870-80 kamienica, ul. Konopnickiej 4, z końca XIX w. dom, ul. Kościelna 5, 9, z XVIII w. dom, ul. Kotlarska 7, z XVIII w. magazyn (z pozostałościami arsenału z XV i kościoła z XVII), ul. Kotlarska 16, z drugiej poł. XVIII w., 1880 r. dom, ul. Kotlarska 17, 18, 20, z XVIII w. willa, ul. Łukasińskiego 26, z pocz. XX w. domy, ul. Łukowa 1, 2, 2a, 4, 6, 8, 12, z XIV-XIX w. domy, ul. Pułaskiego 2, 7, 8, 12, 13, 14 15, 16, 17, 19, 23, 24, 25, 28, 36, 38, 40, 51, z XV-XIX w. kamienice mieszczańskie w Rynku: domy, Rynek 1, 2, 3, 4, 5, 6,7, 8, 13, 15, 16, 17, 19, 20, 21, 23, 23 a, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 41, 42, z XV-XIX w. w. dom, ul. Saperów 20, z drugiej poł. XVIII w. willa, ul. Sikorskiego 1, z końca XIX w. konwikt jezuicki, ob. dom handlowy, ul. Spółdzielcza 14, z końca XVII w., pocz. XX w. dom, ul. Środkowa 1, z XV/XVI-XVIII w.-XIX w. dom, ul. Świętokrzyska 2 (d. Rynek 23 b), z XVI w., XVIII w. dom, ob. bank, ul. Tołstoja 2, z końca XIX w. kamienica, ul. Trybunalska 7, 9, z XIX w. willa, ul. Westerplatte 29, z 1882 r. d. fabryka liczników elektrycznych, ul. Łukasińskiego 26, z pocz. XX w., trzy hale z łącznikiem wodociągowa wieża ciśnień, ul. Nauczycielska 3, z 1870 r., 1903 r.

Obiekty historyczne cmentarz żydowski zespół barokowych rzeźb w Rynku

Kościoły Najważniejszym zabytkiem Świdnicy jest wpisany na Listę dziedzictwa światowego kościół Pokoju. W Świdnicy mieści się też jedna z najwyższych w Europie i trzecia pod względem wysokości wieża w Polsce – wieża katedry św. Stanisława i św. Wacława mierząca aż 103 m. Ponadto w mieście mieści się kilka zabytkowych kościołów z różnych okresów architektonicznych. Oprócz zabytkowych kościołów w Świdnicy znajdują się nowoczesne świątynie oddane do użytku kilka bądź kilkanaście lat temu.

Kościół św. Trójcy (tzw. Kościół Pokoju) thumb|250px|Kościół Pokoju w Świdnicy

Kościół Pokoju pw. Trójcy Świętej w Świdnicy jest zabytkowym budynkiem sakralnym wybudowanym na mocy porozumień traktatu westfalskiego zawartego w 1648 i kończącego wojnę trzydziestoletnią. Należy do świdnickiej parafii Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce. Świdnicki Kościół Pokoju jest ostatnim z trzech Kościołów pokoju po obiektach w Głogowie i Jaworze, pod którego kamień węgielny położono 23 sierpnia 1656. Autorem projektu był wrocławski mistrz budowlany Albrecht von Saebisch. W 2001 Kościół Pokoju w Świdnicy został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Stanowi symbol pojednania polsko-niemieckiego – nie tylko ze względu na nazwę, ale też na wspólną wizytę w świdnickim kościele w 1989 premiera Polski Tadeusza Mazowieckiego i kanclerza Niemiec Helmuta Kohla, kiedy obaj politycy modlili się tu o pokój i pojednanie.

Katedra św. Wacława i Stanisława thumb|150px|Katedra świdnicka

Katedra świdnicka – stary gotycki kościół, jeden z głównych zabytków Świdnicy. Konsekrowany z bazyliki na katedrę 25 marca 2004, wraz ze święceniami pierwszego biskupa świdnickiego – Ignacego Deca. Jest to największy kościół na terenie Dolnego Śląska. Witraż Kościoła jest także największy na terenie tego rejonu, zaś wieża mierzy 101,21 m i jest szóstą co do wysokości wieżą kościelną w Polsce.

Kościół św. Krzyża

Kościół Świętego Krzyża w Świdnicy mieści się przy ul. Westerplatte. Kościół wraz z przyległościami tworzy zespół poklasztorny Krzyżowców z Czerwoną Gwiazdą. Zespół składa się ze wspomnianego kościoła oraz komandorii Krzyżowców. Historia kościoła sięga roku 1267 kiedy to wzniesiono szpital św. Michała wraz z przyległym kościołem. Oba obiekty te zostały przejęte przez Krzyżowców w 1283 roku. Nieco krótszą historię ma komandoria. Powstała w roku 1340. W XIX wieku kościół zaadaptowano na mieszkania, dzięki czemu stracił swą pierwotną funkcję. Funkcje religijne odzyskał w II połowie XIX. W okresie powojennym zabytek doczekał się dwóch renowacji w latach 1965-1968 oraz w latach 1983-1984.

Kościół św. Józefa Kościół św. Józefa mieści się w zespole klasztornym Urszulanek, który jest opisany poniżej.

Cerkiew św. Mikołaja Cudotwórcy

Powstała ona z dawnej kaplicy cmentarnej, która została przebudowana i wyświęcona na cerkiew prawosławną. Cerkiew ma charakter krzyża nakrytego ośmioboczną kopułą. Wewnątrz na uwagę zasługuje ikonostas pochodzący z lat 70. XX wieku. Cerkiew mieści się przy ul. Waleriana Łukasińskiego 49 na terenie cmentarza komunalnego. Świątynia parafialna.

Kościół św. Andrzeja Boboli Kościół parafialny umieszczony jest w gmachu należącym ongiś do tzw. „Fundacji Kessla”. Testamentem z 11 grudnia 1896 roku zapisał swój majątek miastu Świdnica.

Fundacja przetrwała nominalnie do końca drugiej wojny światowej. Zmieniła jednak charakter zamierzony przez założyciela. W październiku 1942 roku przemianowano szkołę ludową na eksperymentalną, pierwszą na Dolnym Śląsku tzw. Średnią szkołę internatową. W niej miano kształcić szczególnie sieroty wojenne oraz dzieci urzędników oddelegowanych na tereny zajęte przez III Rzeszę na wschodzie. Pierwszeństwo przyjęcia miały mieć dzieci członków partii hitlerowskiej i żołnierzy Wermachtu. Przyjmowane miały być także dzieci Niemców żyjących za granicą.

Po zakończeniu drugiej wojny światowej teren Fundacji Kessela (wraz z budynkami) został zajęty przez armię czerwoną i był niedostępny dla polskiej ludności w Świdnicy.

Po opuszczeniu Świdnicy przez wojska radzieckie, co nastąpiło jesienią 1991 r., ks. proboszcz Stanisław Pasyk podjął starania o przydzielenie parafii św. Józefa budynku z wieżą zegarową, w którym za czasów Fundacji była sala gimnastyczna. Starania zostały uwieńczone powodzeniem i przystąpiono do przystosowywania pomieszczeń na potrzeby sakralne. Większość prac wykonano w czynie społecznym i w 1995 r. przyszła świątynia była prowizorycznie gotowa. Stała się ona kościołem parafialnym na podstawie dekretu ks. kardynała Henryka Gulbinowicza z 12 czerwca 1995 r., który erygował nową świdnicką parafię wydzieloną z parafii św. Józefa. Nowemu kościołowi nadano wezwanie św. Andrzeja Boboli, męczennika i patrona Polski.

Kamienice W Świdnicy zachowało się wiele zabytkowych domów, głównie w Rynku i przylegających do niego ulicach, które mimo wojny przetrwały. Dzisiejszy stan niektórych z nich jest zły, jednak ma się to w przyszłości zmienić. Przyjęty plan rewitalizacji starego miasta obejmuje rewaloryzację starej, zabytkowej części Świdnicy, a więc i tych wiekowych już kamieniczek.

Zabytkowe kamieniczki są zlokalizowane głównie w obrębie Rynku (domy nr 1, 6, 7, 8, 10, 14, 15, 23a, 25, 27, 33, 34, 35, 44, 46) jak i przy sąsiednich ulicach, m.in. ul. Grodzkiej, Łukowej czy Długiej.

Budynki użyteczności publicznej Świdnica pełniła w swej historii różne funkcje, była miastem ważnym zarówno pod względem gospodarczym, jak i administracyjnym. Efektem tych zawirowań historycznych są zabytkowe gmachy użyteczności publicznej które dzisiaj dumnie prezentują się na miejskich ulicach i placach, pełniąc niekiedy tę samą funkcję co kiedyś.

Ratusz Miejski

Pierwotny budynek ratusza, wybudowany w stylu gotyku był budowlą dwupiętrową. Powstał on w wyniku przebudowy domu kupieckiego pochodzącego z 1291 roku, przeprowadzonej w latach 1329-1336. Wieża nowego ratusza spłonęła w pożarze miasta w 1393 roku. Odbudowaną i odrestaurowaną wieże jak i cały ratusz strawił kolejny wielki pożar 9 maja 1528 roku. Wieżę i ratusz odbudowano pieczołowicie w latach 1548-1555. Wieża ratusza przetrwała I wojnę światową oraz II wojnę światową w dobrym stanie. 5 stycznia 1967 roku o godzinie 15.16 wieża świdnickiego ratusza runęła w wyniku nieudolnie przeprowadzanego remontu samej wieży oraz rozbiórki sąsiednich budynków. thumb|220px|right|Odbudowana wieża ratuszowa

Budynek Gimnazjum

Gimnazjum zostało wybudowane w latach 1852-1854 na fundamentach zniszczonego kościoła i klasztoru Franciszkanów. Obiekty te powstały już w XIII wieku. Pochowana w nim była księżna Agnieszka, ostatnia władczyni księstwa Świdnicko-Jaworskiego.

Budynek Teatru Miejskiego Budynek ten mieści się przy ul. Rynek 45. Został wybudowany w roku 1822. Poważnej przebudowie uległ w roku 1882 oraz w latach 60. XX wieku. Obecnie mieści się tutaj sala teatralno-widowiskowa Świdnickiego Ośrodka Kultury.

Budynek Poczty Głównej Budynek Poczty Głównej – mieści się niedaleko dworca Świdnica Miasto przy pl. Grunwaldzkim 1. Został wybudowany w 1876 roku, a w 1907 uległ znacznej przebudowie. Obecnie mieści się w nim Urząd Pocztowy Świdnica 1.

Gmach Sądu Okręgowego Mieści się on w centralnej części miasta na placu Grunwaldzkim. Został wybudowany w roku 1885 na fundamentach rozebranego wcześniej (1879) klasztoru Dominikanów. Dawniej mieścił się tu Sąd Wojewódzki w Wałbrzychu z siedzibą w Świdnicy

Wewnątrz budynku nakręcono kilka scen głośnego filmu „Komornik” (reż. Feliks Falk).

Gmach Banku Zachodniego WBK