James Fox, właśc. William Fox (ur. 19 maja 1939 w Londynie) – angielski aktor. Odznaczony Orderem Imperium Brytyjskiego.
Życiorys Urodził się w Londynie jako syn Angeli Muriel Darity Worthington, aktorki i scenarzystki, i Robina Foxa, agenta teatralnego. Jego starszy brat Edward Fox (ur. 1937) został także aktorem, a drugi młodszy brat, Robert Michael John (ur. 1952), był producentem teatralnym i filmowym. Kształcił się w Harrow School. Studiował w Central School of Speech and Drama.
Po raz pierwszy trafił się na ekran w roli jedenastoletniego Toby’ego Minivera w dramacie familijnym Drewniany koń (The Miniver Story, 1950) z Greer Garson. Na początku pojawiał się na ekranie, zarówno w filmie, jak i telewizji, pod swoim nazwiskiem, William Fox. W komedii Magnes (The Magnet, 1950) wystąpił jako jedenastoletni Johnny Brent. Po dwunastu latach powrócił na ekran w dramacie Tony’ego Richardsona Samotność długodystansowca (The Loneliness of the Long Distance Runner, 1962). Za rolę młodego arystokraty Tony’ego, który pogrąża się z pasją w masochistycznej rywalizacji z własnym kamerdynerem (Dirk Bogarde) w dramacie Josepha Loseya Służący (The Servant, 1963) zdobył nagrodę BAFTA dla najbardziej obiecującego debiutanta w głównych rolach filmowych. Rola młodego oficera armii Richarda Maysa w komedii Kena Annakina Ci wspaniali mężczyźni w swych latających maszynach (Those Magnificent Men in Their Flying Machines, 1965) przyniosła mu nominację do Złotego Globu dla najbardziej obiecującego debiutanta. Po sukcesie w Królu szczurów (King Rat, 1965) w roli porucznika lotnictwa Petera Marlowe’a, znalazł się w obsadzie dreszczowca Arthura Penna Obława (The Chase, 1966), u boku Marlona Brando, Jane Fondy i Roberta Redforda. Wystąpił w superprodukcji Karela Reisza Isadora (1967) z Vanessą Redgrave.
Po występie w dramacie kryminalnym Nicolasa Roega Przedstawienie (Performance, 1970) z Mickiem Jaggerem, jego kariera została gwałtownie przerwana. W 1970 u szczytu sławy przyłączył się do chrześcijańskiego związku wyznaniowego The Navigators, gdzie spędził dwanaście lat. Został ewangelickim chrześcijaninem i poświęcił się posłudze. W tym czasie jedynym filmem, w którym wystąpił Fox, był Już nie sam (No Longer Alone, 1978) o byłej aktorce Joan Winmill Brown o skłonnościach samobójczych, którą do wiary w Jezusa Chrystusa doprowadziła organizacja Billy’ego Grahama. Refleksją tych doświadczeń stała się rola Toma Lindsaya, który udaje się do Londynu w poszukiwaniu swojej zaginionej nastoletniej córki, która przystała do podobnej grupy religijnej w dramacie Uciekinierzy (Runners, 1983) z Jane Asher. W 1984 opublikował książkę Comeback: An Actor’s Direction, gdzie przedstawia swoją karierę i opisuje zmiany w swoim życiu po nawróceniu na chrześcijaństwo. Za rolę dyrektora rządowego kolegium Richarda Fieldinga w dramacie Davida Leana Podróż do Indii (A Passage to India, 1984) był nominowany do nagrody BAFTA dla najlepszego aktora drugoplanowego.
W 1995 wystąpił na Broadwayu w roli lekarza Michaiła Lwowicza Astrowa w sztuce Antona Czechowa Wujaszek Wania z Tomem Courtenayem.
15 września 1973 ożenił się z Mary Elizabeth Piper, z którą ma czterech synów: Thomasa (ur. 1975), Robina (ur. 1976), Laurence’a (ur. 1978) i Jacka (ur. 1985) oraz córkę Lydię (ur. 1979). Piper zmarła w swoim domu 19 kwietnia 2020.
Filmografia Filmy 1962: Samotność długodystansowca jako Gunthorpe 1963: Służący jako Tony 1965: Ci wspaniali mężczyźni w swych latających maszynach jako Richard Mays 1965: Król szczurów (King Rat) jako porucznik lotnictwa Peter Marlowe 1966: Obława (The Chase) jako Jason „Jake” Rogers 1967: Na wskroś nowoczesna Millie jako James Van Hossmere/Jimmy Smith 1967: Arabella jako Giorgio 1967: Isadora jako Gordon Craig 1970: Przedstawienie jako Chas/Johnny Dean 1984: Greystoke: Legenda Tarzana, władcy małp jako lord Charles Esker 1984: Podróż do Indii (A Passage to India) jako Richard Fielding 1986: Absolutni debiutanci jako Henley of Mayfair, krawiec królowej 1990: Wydział Rosja (The Russia House) jako Ned 1992: Czas patriotów (Patriot Games) jako lord William Holmes 1993: Okruchy dnia (The Remains of the Day) jako lord Darlington 1994: Jądro ciemności jako Gosse 1997: Anna Karenina jako Aleksiej Aleksandrowicz Karenin 1998: W strefie cienia jako Landon-Higgins 1999: Mickey Niebieskie Oko (Mickey Blue Eyes) jako Philip Cromwell 2000: Ostatnie lato jako sir Edgar Swift 2000: Sexy Beast jako Harry 2000: Złota jako pułkownik Bob Assingham 2004: Książę i ja jako król Haraald 2005: Charlie i fabryka czekolady (Charlie and the Chocolate Factory) jako pan Salt 2009: Sherlock Holmes jako sir Thomas Rotheram 2014: Rosamunde Pilcher: Moje nieznane serce (Rosamunde Pilcher: Mein unbekanntes Herz, TV) jako Ludlow
Seriale 2004: Poirot: Śmierć na Nilu (Death on the Nile) jako pułkownik Race 2005: Agatha Christie: Panna Marple jako pułkownik Arthur Bantry 2005: Ucieczka z Colditz jako porucznik Jimmy Fordham 2005: Absolute Power jako Gerald Thurnham 2007: Budząc zmarłych jako dr Bruno Rivelli 2008: Nowe triki jako Ian Figgis 2010: Morderstwa w Midsomer jako sir Michael Fielding 2012: Przygody Merlina jako król Rodor 2013: Downton Abbey jako lord Aysgarth 2013: Utopia jako asystent
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Brytyjscy aktorzy filmowi Kategoria:Brytyjscy aktorzy głosowi Kategoria:Brytyjscy aktorzy teatralni Kategoria:Brytyjscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Ludzie urodzeni w Londynie Kategoria:Urodzeni w 1939