Jan Jurjewicz Zabrzeziński herbu Leliwa (ur. 1437, zm. 2 lutego 1508) – marszałek hospodarski od 1482, kasztelan trocki od 1492, namiestnik nowogródzki od 1496–1498, wojewoda trocki 1487–1498, marszałek wielki litewski w latach 1498–1505, właściciel Międzyrzeca Podlaskiego.
Życiorys 24 lipca 1499 roku podpisał w Wilnie akt odnawiający unię polsko-litewskąAkta unji Polski z Litwą, 1385-1791, wydali Stanisław Kutrzeba i Władysław Semkowicz, Kraków 1932, s. 127..
W czasie najazdu chana krymskiego Mengli I Gireja na Litwę w roku 1500 oddziały tatarskie dotarły aż na Podlasie. Właściciel miasta wojewoda trocki Jan Zabrzeziński nie tylko zorganizował obronę, ale zdążył w porę przybyć z odsieczą. Tradycja miejscowa w Międzyrzecu do XIX wieku przekazywała legendę, iż przy moście na Piszczce została rozbita horda tatarska i dlatego most ten do czasów obecnych międzyrzeczanie nazywają Hordowym Mostem.
Był sygnatariuszem unii piotrkowsko-mielnickiej 1501 rokuAkta unji Polski z Litwą, 1385-1791, wydali Stanisław Kutrzeba i Władysław Semkowicz, Kraków 1932, s. 146.. Zwolennik unii mielnickiej. Po jej odrzuceniu w Brześciu w 1505 roku stracił wszystkie urzędy. Podpisał konstytucję Nihil novi na sejmie w Radomiu w 1505 rokuVolumina Legum, t. I. Petersburg 1859, s. 140..
Prawdopodobnie ufundował monaster św. Onufrego w Jabłecznej, chociaż z powodu zaginięcia dokumentów fundacyjnych nie da się tego faktu całkowicie potwierdzić.
Zamordowany skrytobójczo w Grodnie z rozkazu kniazia Michała Glińskiego, który przeszedł na stronę MoskwyKonopczyński W., Dzieje Polski nowożytnej, Warszawa 1996, s.9, ; Wojciechowski Z., Zygmunt Stary (1506-1548), Warszawa 1979, PIW,, s. 77..
Poślubił Annę Nasutę h. Rawicz, jedyną córkę Jana (zm. 1484), kasztelana drohickiego, starosty kamienieckiego, drohickiego, brzeskiego i grodzieńskiego, dziedzica Niemojek w ziemi drohickiej, i Korczewskiej. Anna Nasuta wniosła w posagu pokaźne dobra, w tym NiemojkiKościoły a państwo na pograniczu polsko-litewsko-białoruskim. Źródła i stan badań, M.Kietliński et al. (red.), Białystok 2005, s. 33.
Dzieci Jana Zabrzezińskiego z Anną: Jan, żonaty z Zofią Radziwiłłówną, córką Mikołaja, a następnie z Barbarą Kieżgajło, córką Stanisława Jadwiga za Jerzym Iliniczem Jerzy, żonaty z Ludmiłą OrszankąJan Zabrzeziński h. Leliwa, Wielka Genealogia Minakowskiej http://wielcy.pl/wgm/?m=NG&t=PN&n=8.72.63
Przypisy
Kategoria:Członkowie rady hospodarskiej Wielkiego Księstwa Litewskiego Kategoria:Kasztelanowie troccy (Wielkie Księstwo Litewskie) Kategoria:Marszałkowie hospodarscy Kategoria:Namiestnicy nowogródzcy Kategoria:Wojewodowie troccy (Wielkie Księstwo Litewskie) Kategoria:Marszałkowie wielcy Wielkiego Księstwa Litewskiego Kategoria:Urodzeni w 1437 Kategoria:Sygnatariusze konstytucji sejmowej Nihil novi 1505 Kategoria:Sygnatariusze unii krakowsko-wileńskiej 1499 Kategoria:Sygnatariusze unii piotrkowsko-mielnickiej 1501 Kategoria:Szlachta Wielkiego Księstwa Litewskiego Jan Jurjewicz Zabrzeziński Kategoria:Zmarli w 1508 Kategoria:Ludzie związani z Międzyrzecem Podlaskim